Ngày 17-8, tại tỉnh Gia Lai, Hội Khoa học Gặp gỡ Việt Nam phối hợp Ban tổ chức quốc tế MODEST-2026 khai mạc hội nghị quốc tế “quan sát và mô hình hóa các cụm sao đặc” - hệ sao đặc từ cụm sao cầu đến cụm sao nhân Thiên Hà (MODEST-26).
Hội nghị diễn ra từ ngày 17 đến 22-8, quy tụ hơn 70 nhà khoa học, nhà nghiên cứu trẻ và nghiên cứu sinh đến từ 24 quốc gia.
Theo TS Trần Thanh Sơn, Phó Giám đốc Trung tâm Quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (ICISE), MODEST là cộng đồng nghiên cứu quốc tế về mô hình hóa và quan sát các hệ sao đặc. Hội nghị MODEST đầu tiên được tổ chức năm 2002 và trở thành diễn đàn khoa học thường niên về động lực học sao, mô phỏng số, tiến hóa sao, hệ sao đôi và đa sao, thiên thể đặc và sóng hấp dẫn.
MODEST-26 tổ chức tại Việt Nam mở ra cơ hội tăng cường giao lưu khoa học, thúc đẩy hợp tác nghiên cứu giữa cộng đồng MODEST quốc tế với các nhà khoa học Việt Nam, đồng thời mở rộng kết nối với cộng đồng nghiên cứu khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Với chủ đề “Các hệ sao đặc, từ cụm sao cầu đến cụm sao nhân thiên hà”, MODEST-26 tập trung nghiên cứu mô hình hóa và quan sát các hệ sao đơn, sao đôi và đa sao bậc cao.
Hội nghị cũng thảo luận về các thiên thể đặc như sao neutron, sao xung mili giây, lỗ đen và hệ sao đôi tia X. Đây là những đối tượng quan trọng trong vật lý thiên văn đa sứ giả, kết hợp dữ liệu từ bức xạ điện từ và sóng hấp dẫn.
Cùng với đó, các đại biểu trao đổi về phương pháp mô hình hóa, kỹ thuật phân tích dữ liệu và đào tạo thế hệ nhà vật lý thiên văn tiếp theo.
Trong khuôn khổ hội nghị, các nhà khoa học thảo luận quá trình hình thành, tiến hóa của hệ sao đặc trong lịch sử vũ trụ, vai trò của các cụm sao trong khảo cổ học thiên hà, sự hình thành và phát triển của cụm sao hạt nhân cùng tương tác với các lỗ đen khối lượng trung gian và lỗ đen siêu khối lượng.
Hiện tượng thiên văn quá độ và nguồn sóng hấp dẫn cũng được nghiên cứu trong bối cảnh quan sát đa sứ giả trong tương lai.