Lao động công nghiệp ở ĐBSCL

Vì sao khó tuyển ?

Đã hơn nửa tháng qua, Trung tâm Dịch vụ việc làm Thanh niên TP Cần Thơ sốt ruột vì không kiếm đâu ra được… công nhân cho các khu công nghiệp, khu chế xuất trên địa bàn. Rao tuyển 2.000 công nhân, đơn vị này chỉ nhận có… 5 hồ sơ. Hàng trăm tập hồ sơ xin việc dày cộm khác hầu như chỉ ghi nguyện vọng… bán hàng, tiếp thị. Lực lượng lao động ĐBSCL được đánh giá dồi dào, trẻ trung, chiếm gần 22% cả nước nhưng ít ai muốn làm thợ, quả là một hiện tượng đáng báo động.

  • Tìm đỏ con mắt

Nhiều bạn nữ thích công việc bán hàng hơn làm công nhân. Ảnh: T.M.T.

“Tìm người làm bây giờ khó như… tìm vàng” – Giám đốc một công ty phân phối thiết bị văn phòng ở TPHCM xuống Cần thơ đầu tư than thở. “Tôi thuê 2 người, làm việc được vài tháng, họ bắt đầu xao nhãng rồi tìm cách xin nghỉ, năn nỉ mãi không xong”. Cơ khổ hơn, ông Nguyễn Thái Hùng, Tổng Giám đốc Công ty May Tây Đô không giấu vẻ thất vọng: Công ty đang tiếp tục tuyển 200 công nhân và phải hạ tiêu chuẩn học vấn xuống đến lớp… 2, nhưng vẫn không tìm ra người.

Mấy tháng qua, nhiều doanh nghiệp ở KCN-CX Trà Nóc (Cần Thơ) do nhu cầu mở rộng sản xuất kinh doanh nên tuyển hàng ngàn công nhân nhưng không nhận được hồ sơ nào. Công ty TNHH Nam Hải chuyên ngành thực phẩm xuất khẩu, cần 500 công nhân nhưng đành… bó tay. Một số doanh nghiệp phải nhờ đến các trung tâm dịch vụ việc làm, nhưng kết quả cũng chỉ là con số không. Nhiều doanh nghiệp nóng lòng lên tận TPHCM, Bình Dương, Đồng Nai… xin “luân chuyển công nhân” nhưng hầu như không ai chịu về.

Không chỉ riêng Cần Thơ. Khi nói về việc tuyển dụng lao động ở ĐBSCL, hầu như nơi nào cũng kêu khó. Trung tâm Dịch vụ việc làm Bến Tre cho biết: Trung tâm có thể tư vấn giới thiệu miễn phí được khoảng 5.000 lao động mỗi năm, nhưng thực tế thì rất ít người chịu đi làm xa. Nhiều chủ doanh nghiệp ở KCN Mỹ Tho cho biết: Tuyển công nhân vào làm việc trong các nhà máy có 3 trắc trở: khó tuyển số lượng lớn, trình độ học vấn của công nhân quá thấp và không chịu khó lao động.

  • Mơ về nơi xa lắm

Trong lúc các nhà máy, công ty đang rối ruột tìm kiếm công nhân, thì tại ĐBSCL, một lực lượng lao động đồ sộ vẫn chưa có việc làm.

Lý giải về tình trạng này, ông Nguyễn Quốc Vững, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Thanh niên TP Cần Thơ cho rằng lao động phổ thông hiện nay… ngán ngẩm công việc phổ thông, do cực nhọc, bị bó buộc và thiếu cơ hội giao tiếp. Mỗi ngày, trung tâm này tiếp nhận khoảng 120-150 người đến xin việc, nhưng giới thiệu xuống KCN hay lao động giúp việc thì ai cũng lắc đầu nguầy nguậy. Trong khi đó, siêu thị Maxcimax chỉ có nhu cầu tuyển khoảng 400 lao động thì có đến… 3.000 hồ sơ xin việc.

Trong vai một người đi xin việc, chúng tôi đến các trung tâm dịch vụ việc làm để… tâm sự. Hầu hết các ứng viên được tiếp xúc đều muốn làm việc nhàn nhã ở những nơi có khung cảnh đẹp, máy lạnh. Một cô gái quê ở Thốt Nốt, tốt nghiệp THPT nằng nặc xin vào bán hàng cho một hãng thời trang tên tuổi, nghe nói KCN Trà Nóc đang cần công nhân, cô ấy cự tuyệt. Theo một chuyên gia trong ngành lao động ở ĐBSCL, người lao động ở khu vực này có 4 nhược điểm: Thiếu tư duy nghề nghiệp; thiếu năng động và chịu khó; dễ mặc cảm; mơ ước xa vời.

Toàn vùng hiện có gần 90% lao động không được đào tạo nghề. Đối với người nghèo, cơ hội được tham gia các khóa đào tạo, huấn luyện nghề nghiệp càng thấp hơn vì không đủ tiền đóng... học phí. Một lớp học nghề may có học phí khoảng 2 triệu đồng, chưa kể các chi phí ở trọ, sinh hoạt, đã là một “gia tài” của người nghèo.

Nhưng họ không có lỗi. Nhìn sâu hơn, 30 năm qua, công tác đào tạo, dạy nghề ở ĐBSCL quá lạc hậu, cũ kỹ và thấp kém, vào hàng thấp nhất cả nước. Hiện nay ở ĐBSCL cứ 3 lao động thì có 1 người chưa học hết tiểu học. 

TRẦN MINH TRƯỜNG

Các tin, bài viết khác