Đồng thuận di dời, mong sớm an cư
Chiều 22-9, dọc đường Phạm Thế Hiển, khu vực bờ Nam kênh Đôi, những căn nhà nhỏ nằm sát mép nước vẫn nối tiếp nhau. Nhiều căn đã xuống cấp, điều kiện sinh hoạt còn hạn chế.
Trong căn nhà rộng hơn 30m2 tại hẻm 2399/3 đường Phạm Thế Hiển, phường Bình Đông, ông Bùi Thanh Tùng (sinh năm 1984) cho biết gia đình 3 thế hệ với 7 nhân khẩu đã gắn bó với khu vực này hàng chục năm. Biết tin dự án chỉnh trang được triển khai, gia đình ông đồng tình bởi việc di dời sẽ giúp khu vực ven kênh được cải tạo, môi trường và điều kiện sống tốt hơn. Điều ông Tùng quan tâm nhất là mức bồi thường và nơi tái định cư.
“Chúng tôi mong muốn được đền bù thỏa đáng, hợp lý để yên tâm bàn giao mặt bằng, di dời đến nơi ở mới và ổn định cuộc sống. Bên cạnh đó, người dân cũng mong được tái định cư gần khu vực đang định cư vì nếu phải đi xa thì việc bắt đầu lại cuộc sống sẽ rất khó khăn”, ông Tùng chia sẻ.
Cùng chung mong muốn, bà Huỳnh Thị Tiết Tháo, 65 tuổi, ngụ hẻm 1280 đường Phạm Thế Hiển, phường Chánh Hưng, cho biết gia đình có tới 15 thành viên. Nhà đông người nên việc tìm nơi ở mới sẽ là bài toán không đơn giản nếu nguồn kinh phí bồi thường không thỏa đáng.
“Tôi mong rằng, cơ quan chức năng triển khai công tác giải tỏa nhanh chóng, rút gọn, để người dân sớm ổn định cuộc sống mới”, bà Tháo bày tỏ.
Bà Dương Thị Bích Liên, 50 tuổi, ngụ hẻm 1280/56 Phạm Thế Hiển, phường Chánh Hưng, phản ánh căn nhà sát bờ kênh đã hư hỏng nặng; mỗi khi mưa lớn, nước tràn vào nhà từ phía dưới.
Trong khi đó, bà Huỳnh Thị Thu Thảo, 58 tuổi, sống tại khu vực đường Phạm Thế Hiển, phường Bình Đông, mong muốn nếu phải di dời thì các hộ dân trong xóm được bố trí gần nhau. Với bà, ngoài căn nhà còn là tình làng nghĩa xóm đã hình thành qua nhiều năm.
Những mong muốn rất đời thường ấy cho thấy người dân không chỉ quan tâm đến số tiền bồi thường, mà quan trọng hơn là một nơi ở mới đủ điều kiện để tiếp tục cuộc sống, học tập, làm việc và duy trì các mối quan hệ cộng đồng.
Chuẩn bị kỹ quỹ nhà tái định cư
Ngày 22-9, HĐND TPHCM đã thông qua chủ trương đầu tư 4 dự án chỉnh trang đô thị khu vực bờ Nam kênh Đôi, trải dài khoảng 8,8km từ cầu Rạch Ông đến hết tuyến kênh, qua địa bàn các phường Chánh Hưng và Bình Đông. Tổng mức đầu tư hơn 49.000 tỷ đồng, sử dụng ngân sách thành phố; các dự án được triển khai trong giai đoạn 2026-2032.
Theo đó, toàn tuyến hiện có khoảng 5.807 trường hợp nhà ở trên và ven kênh, rạch. Bên cạnh việc di dời nhà dân, thành phố sẽ đầu tư đồng bộ hệ thống kè, mở rộng đường Phạm Thế Hiển lên lộ giới 30m, xây dựng hạ tầng kỹ thuật, thoát nước, chiếu sáng, công viên cây xanh - thể dục thể thao; đồng thời mở rộng cầu Mật, cầu Hiệp Ân và xây mới cầu Bà Tàng.
Tại phường Bình Đông, dự án còn xây dựng đường D8 rộng 30m dọc bờ Nam kênh Đôi và đường D7 rộng 14m.
Trong 4 dự án, đoạn từ cầu Rạch Ông đến cầu Mật dài khoảng 1,2km, dự kiến thu hồi 6,13ha đất, ảnh hưởng 944 trường hợp, trong đó 860 trường hợp giải tỏa toàn phần.
Đoạn từ cầu Mật đến cầu Hiệp Ân dài khoảng 2,1km, thu hồi khoảng 11,01ha, ảnh hưởng 2.060 trường hợp, trong đó 2.042 trường hợp giải tỏa toàn phần.
Đoạn từ cầu Hiệp Ân đến cầu Bà Tàng dài khoảng 2,6km, dự kiến thu hồi 11,19ha, ảnh hưởng 1.434 trường hợp, trong đó 1.278 trường hợp giải tỏa toàn phần. Đoạn từ cầu Bà Tàng đến hết bờ Nam kênh Đôi dài khoảng 2,9km, thu hồi khoảng 20,85ha, ảnh hưởng 1.723 trường hợp, trong đó 1.627 trường hợp giải tỏa toàn phần.
Theo kế hoạch, trong giai đoạn 2026-2027, thành phố chuẩn bị đầu tư dự án bờ Nam kênh Đôi, hoàn thiện các thủ tục, đồng thời triển khai bồi thường, giải phóng mặt bằng và tái định cư; giai đoạn 2028-2030 tổ chức lựa chọn nhà thầu và thi công. Các dự án được đặt mục tiêu hoàn thành trong năm 2031 hoặc 2032.
Với quy mô di dời lớn, bài toán đặt ra ngay từ đầu là chuẩn bị đủ quỹ nhà, đất tái định cư. Đại diện phường Bình Đông cho biết, địa bàn có đông đồng bào giáo dân sinh sống. Để duy trì việc sinh hoạt tôn giáo, các mối quan hệ cộng đồng, nhiều hộ có nhu cầu được bố trí nơi ở mới gần khu vực nhà thờ.
Tuy nhiên, quỹ nhà tái định cư hiện nay chưa đáp ứng nhu cầu của người dân bị ảnh hưởng bởi dự án bờ Nam kênh Đôi cũng như một số dự án khác trong khu vực.
Phường Bình Đông đang rà soát các dự án chung cư, căn hộ trên địa bàn để đề xuất thành phố phân bổ quỹ nhà phục vụ tái định cư, đồng thời tiếp tục nắm bắt nguyện vọng của từng nhóm hộ dân.
Tại phường Chánh Hưng, ông Nguyễn Xuân Dinh, Trưởng Phòng Hạ tầng cho biết, địa phương đang cùng lúc thực hiện nhiều dự án bồi thường có khối lượng lớn, gồm dự án rạch Ông Bé và rạch nhánh, 2 dự án bờ Nam kênh Đôi và dự án rạch Ông Lớn, với tổng cộng 5.396 trường hợp bị giải tỏa.
“Đây là một trong những thử thách đối với phường trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện nhiệm vụ được giao, khi phải cùng lúc bảo đảm tiến độ kiểm đếm, lập phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho gần 5.400 trường hợp trong một khung thời gian ngắn từ 2026-2028, trong khi vẫn phải tuân thủ đầy đủ, chặt chẽ trình tự, thủ tục theo quy định”, ông Nguyễn Xuân Dinh chia sẻ.
Theo ông Dinh, tiến độ giải tỏa lớn đặt ra yêu cầu phải chuẩn bị quỹ nhà, đất tái định cư đồng bộ, tương xứng. Hiện dự án nhà ở tái định cư tại số 400 Nguyễn Duy, phường Chánh Hưng mới ở bước chuẩn bị đầu tư, nên nguy cơ thiếu quỹ tái định cư có thể ảnh hưởng đến tiến độ chung.
