Kế hoạch này thực hiện ý kiến chỉ đạo của đồng chí Trần Lưu Quang, Bí thư Thành ủy TPHCM tại Hội nghị Thành ủy lần thứ 5, nhiệm kỳ 2025 – 2030, diễn ra vào ngày 1- 4 mới đây.
Theo Sở Xây dựng TPHCM, sau sáp nhập, mạng lưới xe buýt toàn thành phố hiện có 180 tuyến, gồm 109 tuyến được trợ giá và 71 tuyến không trợ giá, với sự tham gia của 42 đơn vị vận tải. Tổng số phương tiện đang hoạt động là 2.432 xe.
Năm 2026, ngân sách giao để thực hiện hỗ trợ hoạt động 109 tuyến xe buýt là 1.334 tỷ đồng. Đến nay, đã triển khai tổ chức đấu thầu 102/109 tuyến được hỗ trợ kinh phí hoạt động.
Thành phố cũng đã xây dựng nền tảng thanh toán không tiền mặt đa phương thức, kết nối xe buýt, metro, buýt sông và xe đạp công cộng thông qua thẻ ngân hàng, thẻ quốc tế, ví điện tử. Ứng dụng MultiGo và thẻ MultiPass giúp người dân dễ dàng tra cứu, thanh toán và sử dụng dịch vụ. Dự kiến đến quý II-2026, hệ thống vé điện tử sẽ hoàn thiện trên toàn bộ mạng lưới xe buýt.
Đáng chú ý, các chương trình miễn vé trong thời gian qua đã cho thấy hiệu quả rõ rệt. Qua thống kê, sản lượng hành khách trong thời gian miễn phí cao hơn 34% so với khi kết thúc chương trình này. Về miễn phí 100% giá vé các tuyến xe buýt trong các dịp lễ, tết, ngày bầu cử, kết quả sản lượng hành khách tăng từ 20 - 28% (tùy từng dịp lễ) so với cùng kỳ...
Trong bối cảnh giá nhiên liệu biến động mạnh là điều kiện thuận lợi để thành phố xem xét áp dụng các chính sách kích cầu sử dụng giao thông công cộng trong ngắn hạn, tạo tiền đề cho thay đổi bền vững về thói quen đi lại của người dân.
Xuất phát từ thực tiễn nói trên, Sở Xây dựng đã trình UBND TPHCM xem xét, để trình HĐND TPHCM áp dụng trình tự, thủ tục rút gọn trong xây dựng Nghị quyết, về hỗ trợ cho người sử dụng phương tiện vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt, trên địa bàn thành phố.
Mục đích của Nghị quyết nhằm hỗ trợ cho người sử dụng phương tiện vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt trên địa bàn TPHCM, giảm bớt một phần kinh phí đi lại của người dân trong điều kiện giá nhiên liệu tăng cao; góp phần thu hút người dân thay đổi thói quen sử dụng phương tiện giao thông công cộng, hạn chế sử dụng phương tiện cơ giới cá nhân tham gia giao thông, giảm tai nạn giao thông, giảm ô nhiễm môi trường.
Đồng thời, tạo cơ sở pháp lý cho việc miễn giá vé hành khách đi xe buýt, đảm bảo hỗ trợ kinh phí từ ngân sách đối với hoạt động vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt.
Phạm vi áp dụng gồm 135 tuyến xe buýt, trong đó 109 tuyến trợ giá và 26 tuyến không trợ giá. Đối tượng áp dụng là toàn bộ hành khách sử dụng xe buýt trên địa bàn, các doanh nghiệp, hợp tác xã vận tải thực hiện cung cấp dịch vụ vận tải công cộng bằng xe buýt trên địa bàn thành phố.
Tổng kinh phí dự kiến khoảng 930 tỷ đồng từ ngân sách thành phố (trong 8 tháng còn lại của năm 2026). Trong đó, khoảng 627 tỷ đồng dành cho các tuyến trợ giá và 303 tỷ đồng cho các tuyến không trợ giá. Mức kinh phí này được tính toán trên cơ sở giá nhiên liệu hiện hành.