Phóng viên Báo Sài Gòn Giải Phóng đã trao đổi với Đại tá Nguyễn Quang Nhật, Trưởng Phòng Tuyên truyền pháp luật và điều tra tai nạn giao thông (Cục Cảnh sát giao thông), về nội dung này.
2 lựa chọn khi nhận thông báo vi phạm
* PHÓNG VIÊN: Thưa ông, đơn vị dựa trên thực tế nào để xây dựng mô hình tiếp nhận vi phạm, xử lý và nộp phạt thực hiện hoàn toàn trên môi trường điện tử qua ứng dụng VNeTraffic?
- Đại tá NGUYỄN QUANG NHẬT: Hiện nay, chúng tôi đã thực hiện các dịch vụ công toàn trình về nộp phạt vi phạm giao thông, nhưng vẫn có vướng mắc đối với người vi phạm và người thực thi công vụ.
Cụ thể, vi phạm được thiết bị điện tử ghi nhận và phải được gửi thông báo tới chủ xe, sau đó chủ xe phải tới cơ quan Cảnh sát giao thông (CSGT) để xác định xem ai là người điều khiển phương tiện ở thời điểm vi phạm.
Tiếp đến, cơ quan CSGT lập biên bản vi phạm, nhưng người vi phạm dù muốn nộp phạt ngay cũng không được vì còn chờ thêm việc giải trình (với trường hợp buộc giải trình), lúc này quyết định xử phạt mới được ban hành. Khi đó, người vi phạm mới được nộp phạt.
Vừa qua, đồng chí Cục trưởng Cục CSGT đã đi khảo sát ở những địa điểm xử lý vi phạm và thấy rằng, lượng người dân đến nộp phạt rất đông, người dân mất nhiều thời gian đi lại, chờ đợi. Vì vậy, cùng với việc sửa đổi Luật Xử lý vi phạm hành chính, Cục CSGT đã đề xuất mô hình này.
* Dự kiến quy trình xử lý của mô hình này như thế nào?
- Chúng ta đã và đang triển khai số hóa thủ tục hành chính rất nhiều trên các ứng dụng, nhất là ứng dụng VNeID. Mô hình này sẽ được thực hiện hoàn toàn trên ứng dụng VNeTraffic. Khi tiếp nhận thông báo vi phạm, chủ xe sẽ biết ngay lỗi vi phạm nếu trực tiếp điều khiển phương tiện, sau đó có 2 lựa chọn: đồng ý hoặc không đồng ý với thông báo vi phạm.
Nếu chủ xe đồng ý, ứng dụng ra văn bản nộp phạt trên cơ sở lỗi hành vi vi phạm và thông báo số điểm bị trừ trên giấy phép lái xe (ứng dụng sẽ liên thông với ngân hàng để người vi phạm nộp phạt).
Nếu chủ xe không đồng ý, sẽ có những lựa chọn để chủ tài khoản VNeTraffic lựa chọn các trường hợp: “ai là người thực hiện hành vi”, “không đúng phương tiện của mình, có thể là màu sơn, biển số…”, hay những trường hợp khác như lỗi vượt đèn tín hiệu giao thông nhưng do đèn tín hiệu bị lỗi, hoặc chủ phương tiện có hình ảnh, video chứng minh mình không vi phạm.
Với những trường hợp chủ tài khoản VNeTraffic xác nhận mình không phải chủ xe vi phạm, CSGT sẽ tiếp tục xác minh…
Có thể triển khai sớm
* Thưa ông, những dữ liệu nào được xem là căn cứ thông báo vi phạm? Có phương án hỗ trợ người lớn tuổi thao tác toàn trình không?
- Những vi phạm được ghi nhận qua hệ thống thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ, qua camera là chứng cứ điện tử. Với hơn 4 triệu người vi phạm trật tự an toàn giao thông tính từ đầu năm 2026 tới nay, nếu áp dụng mô hình này sẽ giảm rất nhiều thời gian và chi phí đi lại của người dân.
Người dân cũng cảm thấy thoải mái khi được thực hiện trên ứng dụng, không tiếp xúc với lực lượng chức năng, đảm bảo tính minh bạch, công khai.
Thao tác thực hiện đơn giản, phù hợp với đa số người dân. Những người chưa quen hoặc lớn tuổi có thể nhờ con, cháu thao tác thay, hoặc trực tiếp đến các cơ quan xử lý vi phạm để nộp phạt như cũ.
* Dự kiến mô hình này sẽ được Cục CSGT triển khai ra sao?
- Đến nay, Cục CSGT đã có thể áp dụng thực hiện được ngay mô hình này với đầy đủ cơ sở vật chất hiện đại, đồng bộ.
Chúng tôi đang triển khai Quyết định số 456/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Đề án “Xây dựng Trung tâm dữ liệu, quản lý, giám sát, xử lý vi phạm và điều hành giao thông giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2050”; đã phát triển trung tâm quản lý khai thác dữ liệu cấp 1 đặt tại Bộ Công an và triển khai các trung tâm quản lý khai thác dữ liệu các cấp đặt tại các tỉnh, thành phố.
Hơn 11 triệu tài khoản trên ứng dụng VNeTraffic hiện có và sắp tới sẽ tăng thêm là điều kiện thuận lợi để có thể thực hiện ngay.
Khi dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) được Quốc hội thông qua tại kỳ họp này, đây sẽ là căn cứ để Cục CSGT tham mưu ban hành các nghị định, thông tư liên quan nhằm sớm áp dụng mô hình.
