Ưu tiên mới

Trước thềm cuộc đàm phán Đối thoại Chiến lược và Kinh tế Mỹ - Trung lần thứ 4 dự kiến vào ngày 3 và 4-5, Mỹ đã thúc giục Trung Quốc cải cách tài chính giúp tạo sân chơi công bằng giữa 2 nền kinh tế, trong đó tiếp tục nhắc đến vấn đề đồng nhân dân tệ (NDT). Bộ trưởng Tài chính Mỹ Timothy Geithner cho rằng Mỹ lâu nay vẫn luôn quan ngại việc Trung Quốc định giá thấp đồng NDT và các cải cách về tỷ giá hối đoái gần đây của Bắc Kinh vẫn chưa đủ. Theo ông Geithner, đồng NDT cần phải được tăng giá cao hơn nữa so với đồng USD và điều đó sẽ giúp xóa bỏ “một nguyên nhân gây cạnh tranh bất bình đẳng với các đối tác thương mại của Trung Quốc”.

Theo mạng project-syndicate.org của Mỹ, trong 7 năm qua, Washington đã để cho vấn đề tỷ giá hối đoái của đồng NDT lấn át những vấn đề quan trọng hơn trong quan hệ kinh tế với Trung Quốc. Cuộc đối thoại sắp tới giữa Mỹ và Trung Quốc là cơ hội để kiểm tra và xem xét lại những ưu tiên của Mỹ. Từ năm 2005, Quốc hội Mỹ đã nhiều lần đề cập đến dự luật Schumer-Graham nhằm bảo vệ người lao động Mỹ trước nguy cơ giả định của đồng NDT được định giá thấp. Luận cứ cho dự luật này là thâm hụt thương mại trung bình của Mỹ đạt mức kỷ lục 4,4% GDP từ năm 2005, với Trung Quốc chiếm 35% tổng thâm hụt, có thể là do sự thao túng tiền tệ. Trung Quốc phải định giá lại đồng tiền hoặc sẽ bị trừng phạt.

Tuy nhiên, một số nhà kinh tế cho rằng, logic của dự luật này có thể sai. Thứ nhất, thâm hụt thương mại của Mỹ là đa phương. Trong năm 2010, Mỹ bị thâm hụt thương mại với 88 quốc gia. Thứ hai, đồng NDT hiện đã tăng giá 31,4% so với đồng USD kể từ giữa năm 2005, cao hơn mức 27,5% được đưa ra trong dự luật ban đầu của Schumer-Graham. Thứ ba, có sự cải thiện đáng kể trong mất cân bằng ngoại thương của Trung Quốc. Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) ước tính thặng dư tài khoản vãng lai của Trung Quốc sẽ giảm còn 2,3% GDP vào năm 2012, sau khi đạt mức đỉnh 10,1% hồi năm 2007. Thâm hụt tài khoản vãng lai năm nay của Mỹ dự kiến lên tới 510 tỷ USD, gấp 2,8 lần so với mức thặng dư của Trung Quốc. Cuối cùng, Trung Quốc đã phát triển từ công xưởng thế giới thành dây chuyền lắp ráp. Nghiên cứu cho thấy chỉ khoảng 20%-30% lượng hàng xuất khẩu của Trung Quốc sang Mỹ phản ánh giá trị gia tăng ở trong Trung Quốc. Gần 60% lượng hàng xuất khẩu của Trung Quốc là của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Nền tảng sản xuất toàn cầu hóa đang bóp méo các số liệu thương mại song phương Mỹ-Trung, chứ không phải tỷ giá hối đoái.

Tiêu dùng, thành tố lớn nhất của nền kinh tế Mỹ, đang đình trệ với mức tăng trung bình hàng năm chỉ đạt 0,5% trong 4 năm qua. Mỹ cần các nguồn lực tăng trưởng mới với ưu tiên là xuất khẩu. Trung Quốc hiện là thị trường xuất khẩu lớn thứ 3 và tăng trưởng nhanh nhất của Mỹ. Hơn nữa, nước này đang có một mô hình tăng trưởng mở, với kim ngạch nhập khẩu chiếm tới 28% GDP từ năm 2002, gần gấp 3 lần mức 10% của Nhật Bản trong kỷ nguyên tăng trưởng mạnh (1960-1989).

Với một nước Mỹ “đói tăng trưởng”, những cơ hội của đường vào thị trường quan trọng hơn nhiều so với nguy cơ tiền tệ. Tiềm năng lớn của người tiêu dùng Trung Quốc dường như sắp bộc lộ, trong khi một trong những điểm mạnh nhất của Mỹ là nhiệt huyết cạnh tranh tại các thị trường mới. Mỹ dường như sẽ chớp lấy cơ hội đặc biệt này tại đối thoại kinh tế và chiến lược sắp tới.

Đỗ Văn

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Ông Michael Streatfeild với 2 tấm năng lượng Mặt trời áp mái ở West Hoxton, Sydney

Hai mặt năng lượng tái tạo ở Australia


Khoảng 10 năm trước, với quyết định táo bạo vay thế chấp 15.000USD để lắp đặt một hệ thống tấm pin công suất 3,6kw trên phần mái nhà hướng về phía Đông Bắc ở phía Tây Sydney, Michael Streatfeild là người tiên phong sử dụng năng lượng Mặt trời ở thành phố này.

Hồ sơ - tư liệu

EU và cuộc chiến khí đốt

Liên minh châu Âu (EU) là một thị trường khí đốt béo bở khi 75% lượng khí đốt cho khối được nhập khẩu. Do vậy, nhiều “mặt trận” tranh giành quyền cung cấp và trung chuyển khí đốt đang diễn ra gay gắt, dẫn đến quan hệ giữa các bên liên quan trở nên căng thẳng.

Chính trường thế giới

Thụy Điển: Thủ tướng đầu tiên bị phế truất

Ngày 21-6, kênh CNN đưa tin Quốc hội Thụy Điển đã tiến hành cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm đối với Thủ tướng Stefan Löfven, lãnh đạo của đảng Dân chủ xã hội. Với 181 phiếu thuận/349 phiếu, ông Löfven là thủ tướng đầu tiên của Thụy Điển rời khỏi chức vụ theo hình thức này. 

Chuyện đó đây

Philippines sản xuất thương mại giống “gạo vàng”

Philippines vừa trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới phê duyệt việc sản xuất thương mại giống “gạo vàng” biến đổi gene (GMO) - loại lương thực được giới chuyên gia đánh giá mở ra hy vọng chống bệnh mù lòa ở trẻ em tại các nước đang phát triển.