Đổi mới hướng nghiệp trong kỷ nguyên số, giúp học sinh chọn đúng nghề

Tham dự chương trình có ông Phạm Quý Trọng, Phó Vụ trưởng Vụ Địa phương 3, Ban Tuyên giáo Trung ương; ông Lê Thắng Lợi, Trưởng đại diện Văn phòng Bộ GD-ĐT, Giám đốc Trung tâm Phát triển Giáo dục và Đào tạo phía Nam; nhà báo Trần Văn Mạnh, Phó Trưởng phòng Thư ký – Biên tập, Cơ quan Báo, Phát thanh và Truyền hình TPHCM cùng các chuyên gia giáo dục, tâm lý – kỹ năng, tuyển sinh và đại diện các đơn vị đồng hành.

Buổi góp ý nhằm tiếp thu ý kiến chuyên gia về nội dung và phương thức tổ chức chương trình, qua đó cung cấp cho học sinh những thông tin thiết thực, giúp các em có thêm cơ sở lựa chọn ngành nghề phù hợp trong bối cảnh thị trường lao động và yêu cầu nghề nghiệp đang thay đổi nhanh chóng.

Phát biểu tại buổi họp, ông Lê Thắng Lợi cho rằng việc duy trì các chương trình hướng nghiệp cho học sinh trong bối cảnh hiện nay là rất cần thiết, đặc biệt khi có sự đồng hành của đội ngũ nhà giáo và chuyên gia giàu kinh nghiệm.

Theo ông, để chương trình phát huy hiệu quả, nội dung cần được thường xuyên được cập nhật, từ những chính sách mới, cách làm hay đến những thay đổi trong giáo dục và đào tạo. Đồng thời, cần phát huy mạng lưới và kinh nghiệm của các chuyên gia để nội dung tư vấn sát với thực tiễn.

Ông Lợi cũng lưu ý công tác hướng nghiệp không chỉ dừng ở việc cung cấp thông tin về các trường đại học, cao đẳng mà cần gắn với phân luồng học sinh, giúp các em hiểu rõ hơn về nhiều con đường học tập và phát triển nghề nghiệp.

“Cần có sự quan sát, đánh giá và nhận định của các chuyên gia để chương trình ngày càng hoàn thiện, thiết thực hơn”, ông Lợi nhấn mạnh, đồng thời mong các thầy cô, chuyên gia tiếp tục dành tâm huyết và nghiên cứu kỹ để đóng góp cho chương trình.

Ông Phạm Quý Trọng đánh giá cao việc chương trình tiếp tục được duy trì, đồng thời ghi nhận sự tham gia của các đơn vị đồng hành với những cách làm mới.

Theo ông Trọng, một trong những yêu cầu quan trọng là chương trình phải được tổ chức hiệu quả, bám sát các quy định hiện hành về hướng nghiệp và phân luồng trong giáo dục, trong đó có Thông tư 16/2026/TT-BGDĐT.

Công tác hướng nghiệp hiện nay không chỉ cung cấp thông tin về ngành nghề và thị trường lao động mà còn cần hỗ trợ học sinh nhận diện năng lực, sở thích, điều kiện cá nhân và phát triển kỹ năng ra quyết định nghề nghiệp.

Do đó, ông Trọng cho rằng thông tin được chia sẻ đến học sinh cần thiết thực, dễ tiếp cận, giúp các em có cơ sở lựa chọn ngành nghề phù hợp với năng lực, sở thích và điều kiện gia đình.

Bên cạnh đó, nhu cầu và cách thức tiếp nhận thông tin của học sinh đang thay đổi nhanh chóng. Vì vậy, hoạt động hướng nghiệp cũng cần đổi mới cả về nội dung, hình thức và kênh truyền tải để thông tin đến với học sinh nhanh chóng, hiệu quả hơn.

Đóng góp ý kiến tại chương trình, TS Nguyễn Đức Nghĩa, nguyên Phó Giám đốc ĐHQG TPHCM, chuyên gia hướng nghiệp – tuyển sinh, cho rằng công tác hướng nghiệp, tuyển sinh ngày càng có vai trò quan trọng khi nhu cầu và cách tiếp cận thông tin của học sinh liên tục thay đổi.

Theo TS Nguyễn Đức Nghĩa, đội ngũ tham gia tư vấn hướng nghiệp cần nắm chắc các quy định, chính sách và những điểm mới trong tuyển sinh để cung cấp thông tin chính xác, kịp thời cho học sinh.

Ông dẫn chứng, quy chế tuyển sinh thời gian qua có nhiều điều chỉnh, trong đó có những thay đổi liên quan đến phương thức tuyển sinh, việc sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ… Nếu người làm công tác tư vấn không cập nhật kịp thời, học sinh có thể tiếp nhận thông tin chưa chính xác, từ đó ảnh hưởng đến quá trình lựa chọn ngành, trường.

Từ thực tế này, TS Nguyễn Đức Nghĩa đề nghị Ban tổ chức nghiên cứu tổ chức các buổi tập huấn, cập nhật chính sách và những điểm mới về hướng nghiệp, tuyển sinh cho giáo viên, chuyên gia tư vấn. Qua đó, đội ngũ tư vấn có đủ thông tin và kiến thức để giải đáp những vấn đề học sinh quan tâm.

Bên cạnh tư vấn trực tiếp tại trường, ông cũng đề xuất đa dạng hóa phương thức tiếp cận, trong đó có tư vấn trên truyền hình, livestream và các nền tảng phù hợp với thói quen tiếp nhận thông tin của học sinh.