Kết nối tài chính và phân phối: Mở rộng đầu ra cho hàng Việt

Vẫn khó mở rộng thị trường

Với vùng trồng khoảng 3.000m2 tại TPHCM, mỗi ngày HTX Tuấn Ngọc cung ứng ra thị trường khoảng 300kg xà lách, rau cải và rau gia vị. Nhờ chủ động cây giống và nhân công, HTX kiểm soát được chi phí cũng như duy trì giá bán ổn định suốt năm. Tuy nhiên, khó khăn hiện nay của HTX không nằm ở khả năng sản xuất mà ở đầu ra. Theo ông Lâm Ngọc Thắng, Phụ trách thị trường HTX Tuấn Ngọc, sản phẩm chủ yếu được cung cấp cho các nhà hàng, còn độ phủ tại hệ thống bán lẻ hiện đại vẫn hạn chế.

Để mở rộng thị trường, HTX đã phối hợp với Hội Nông dân phường đưa sản phẩm vào Phiên chợ nông dân cuối tuần. Kênh bán trực tiếp giúp đơn vị thu hồi tiền hàng nhanh, kịp xoay vòng vốn mua giống và vật tư cho vụ tiếp theo. Trong khi đó, hàng đưa vào hệ thống bán lẻ thường phải chờ thanh toán lâu hơn, tạo áp lực lên nguồn vốn lưu động. Vì vậy, để tăng diện tích và đáp ứng đơn hàng lớn, HTX cần đồng thời có đầu ra ổn định và nguồn vốn phù hợp.

Bài toán này cũng đặt ra với những doanh nghiệp nông sản đã xây dựng được thương hiệu. Ông Lư Nguyễn Xuân Vũ, Chủ tịch Hội Doanh nhân Sài Gòn, Tổng Giám đốc Tập đoàn Xuân Nguyên, cho biết, doanh nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp thường cần nguồn vốn lớn để thu mua nguyên liệu theo mùa vụ,đầu tư thiết bị và dự trữ hàng hóa. Tuy nhiên, tài sản chủ yếu là đất nông nghiệp, vùng nguyên liệu nên khó đáp ứng yêu cầu bảo đảm của ngân hàng.

Tập đoàn Xuân Nguyên hiện kinh doanh gạo, mật ong và nhiều sản phẩm chế biến từ mật ong, nghệ đã được chứng nhận OCOP. Có thời điểm doanh nghiệp cần vay khoảng 50-100 tỷ đồng để đầu tư thiết bị và thanh toán tiền nguyên liệu cho nông dân nhưng gặp khó vì đất nông nghiệp không được chấp nhận làm tài sản bảo đảm. Khoản vốn tiếp cận được gần đây cũng chỉ đáp ứng khoảng một nửa nhu cầu và vẫn phải dựa trên tài sản thế chấp thông thường. “Vốn và đầu ra là hai mắt xích không thể tách rời với doanh nghiệp nông nghiệp. Có thị trường tiêu thụ ổn định, doanh nghiệp mới mạnh dạn thu mua nguyên liệu và mở rộng sản xuất; ngược lại, nếu thiếu vốn, doanh nghiệp khó đáp ứng đơn hàng lớn từ hệ thống phân phối. Đây cũng là khoảng trống cần được giải quyết bằng sự liên kết giữa ngân hàng, nhà sản xuất và nhà bán lẻ”, ông Lư Nguyễn Xuân Vũ cho biết.

Gắn nguồn vốn với đầu ra cho nông sản

Theo các doanh nghiệp, để mở rộng sản xuất, doanh nghiệp và hợp tác xã cần được tiếp cận nguồn vốn gắn với thị trường tiêu thụ ổn định. Nắm bắt nhu cầu này, ngày 17-8 vừa qua, Liên hiệp Hợp tác xã Thương mại TPHCM (Saigon Co.op) và Agribank đã ký thỏa thuận hợp tác, hướng tới hỗ trợ nông dân, HTX và doanh nghiệp trong chuỗi tiếp cận vốn, mở rộng đầu ra.

Theo thỏa thuận, mối quan hệ hợp tác hình thành nên chuỗi giá trị liên kết hoàn chỉnh: Agribank đóng vai trò cung ứng “đầu vào” về nguồn vốn, dịch vụ tài chính, thanh toán số; Saigon Co.op đảm nhận vai trò “đầu ra” với mạng lưới phân phối rộng khắp. Qua đó, người nông dân và các HTX, doanh nghiệp sản xuất sạch, sản phẩm OCOP được tiếp cận vốn vay ưu đãi, yên tâm mở rộng quy mô và có kênh tiêu thụ ổn định, góp phần nâng cao đời sống người dân và thúc đẩy mạnh mẽ cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”.

Ông Vũ Anh Khoa, Chủ tịch HĐQT Saigon Co.op, cho biết, hệ thống của Saigon Co.op hiện có hơn 800 điểm bán và đặt mục tiêu nâng con số này lên 1.000-1.200 điểm trong 5 năm tới. Để thực hiện kế hoạch, Saigon Co.op cần nguồn vốn đầu tư cho hệ thống siêu thị, trung tâm thương mại và hạ tầng logistics. Theo ông Vũ Anh Khoa, việc hợp tác với Agribank sẽ bổ sung nguồn lực tài chính và các giải pháp thanh toán cho quá trình mở rộng mạng lưới. Qua đó, Saigon Co.op có thêm điều kiện nâng cao năng lực phân phối, tạo đầu ra cho hàng Việt, sản phẩm OCOP và đặc sản vùng miền.

Ở góc độ ngân hàng, ông Tô Huy Vũ, Chủ tịch HĐTV Agribank, ví ngành tài chính ngân hàng và bán lẻ là 2 “mạch máu” song song của nền kinh tế. Một đơn vị cung ứng đầu vào về vốn và dịch vụ tài chính, đơn vị còn lại đảm nhận đầu ra thông qua hệ thống phân phối. Sự kết hợp này sẽ giúp người dân yên tâm sản xuất vì có vốn và nơi tiêu thụ sản phẩm, trong khi Saigon Co.op chủ động nguồn hàng chất lượng.