Kỷ niệm 101 năm ngày sinh cố Tổng Bí thư Lê Duẩn

Những mẩu chuyện nhỏ về Bác Hồ và Ba tôi

Tổng Bí thư Lê Duẩn, người học trò lỗi lạc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, sinh thời ông đã có nhiều năm sống và làm việc bên cạnh Bác. Nhân kỷ niệm 101 năm ngày sinh của ông (7-4-1907 – 7-4-2008), Đại tá Lê Hãn, con trai trưởng của Tổng Bí thư Lê Duẩn, đã kể lại những tình cảm sâu sắc này. Báo SGGP xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc.

Ba tôi gặp Bác muộn hơn...

Từ khi còn là học sinh Trường Quốc học Huế, qua sách báo Ba tôi đã biết Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đến khi tiếp cận với tác phẩm Bản án chế độ thực dân Pháp của Nguyễn Ái Quốc, ngay từ những năm tháng đó Ba tôi đã cảm nhận, đây là một nhà cách mạng lỗi lạc. Bởi vậy, trong những lần trò chuyện giữa hai cha con, Ba tôi vẫn thường nói, Ba rất tôn sùng Nguyễn Ái Quốc từ những ngày Người còn bôn ba tìm đường cứu nước. Biết Bác Hồ thì từ lâu nhưng đến đầu năm 1946 Ba tôi mới gặp gỡ, làm việc trực tiếp với Người. Lúc đó Ba tôi đang là Bí thư Xứ ủy Nam kỳ được Bác gọi ra Hà Nội và giữ lại làm việc bên cạnh Bác. Về mặt thời gian có muộn hơn so với nhiều đồng chí cán bộ khác.

Bí thư thứ nhất Lê Duẩn với các dũng sĩ miền Nam (1972).

Đây là lần đầu tiên Ba tôi được gặp Người và tham gia cùng Trung ương Đảng, Chính phủ chuẩn bị cho cuộc kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp. Đến cuối năm 1946, Bác cử Ba tôi tiếp tục trở lại Nam bộ, để trực tiếp lãnh đạo cuộc kháng chiến ở đây. Ba tôi kể lại rằng, tuy thời gian làm việc trực tiếp bên Bác ngắn ngủi nhưng Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhìn ra ông là một chiến sĩ cách mạng kiên trung, hết lòng vì dân, vì nước.

Chiến trường Nam bộ ngày ấy vừa xa xôi vừa phức tạp, để có một sự chỉ đạo thống nhất từ Trung ương, phải cần một người am hiểu cả địa thế lẫn lòng dân. Với Ba tôi, từ khi ra tù năm 1936 đã tham gia xây dựng lại phong trào cách mạng ở Quảng Trị, các tỉnh miền Trung, rồi đến khi ra tù lần 2 tháng 9-1945, được cách mạng đón về tham gia kháng chiến chống Pháp ở Nam bộ. Lúc còn sống, khi có hai cha con, Ba tôi tâm sự: Hồ Chủ tịch đã chọn Ba là người lãnh đạo, chỉ đạo cách mạng ở miền Nam, vì Ba được xem là người vừa nắm rõ đường lối của Trung ương vừa có trình độ lý luận, hiểu chủ nghĩa Mác.

Rồi đến Đại hội lần thứ 2 của Đảng năm 1951 tại Tuyên Quang, Bác giới thiệu, Ba tôi được bầu vào Trung ương Đảng và Bộ Chính trị. Tuy không ra Bắc dự đại hội nhưng Ba tôi đã gửi những ý kiến quan trọng, đề cập đến những vấn đề cụ thể về đường lối và thực tiễn kháng chiến ở Nam bộ. Cuối năm 1952, Ba tôi ra Việt Bắc họp Trung ương và được Bác giữ lại làm việc bên cạnh Người đến đầu năm 1954. Trong thời gian này, Bác thường xuyên nhắc nhở Ba tôi cẩn thận, giữ gìn sức khỏe vì khí hậu hai miền khác nhau, nơi lạnh, nơi nóng. Bác cũng không quên dặn dò bộ phận hậu cần, chuẩn bị nệm rơm để Ba tôi nằm khỏi lạnh và ngựa để ông di chuyển từ chỗ nghỉ sang nơi làm việc.

Người phải ở lại với đồng bào chúng tôi!

Đầu năm 1954, Bác cử Ba tôi trở lại Nam bộ, không lâu sau đó, chiến thắng Điện Biên Phủ, Hiệp định Geneva được ký kết. Dòng sông Bến Hải trở thành chứng nhân lịch sử, chia hai miền đất nước. Bến sông Ông Đốc ở Cà Mau đón cán bộ miền Nam tập kết ra Bắc, nhưng Ba tôi tiếp tục chọn ở lại nơi đầu sóng ngọn gió. Cũng như nhiều cán bộ khác, tối 22-1-1955 Ba tôi lên tàu tập kết ra Bắc, trước sự chứng kiến của Ủy ban giám sát quốc tế. Nhưng gần nửa đêm, trên chuyến tàu cuối cùng ấy, Ba tôi bí mật xuống canô quay trở lại một căn cứ ở miền Tây Nam bộ. Sau này, khi hỏi lý do ông chỉ nói rất ngắn gọn: Phong trào cách mạng miền Nam cần được giữ vững, Ba xin Bác ở lại. Rồi đến năm 1957, Bác gọi Ba tôi ra Hà Nội gấp và phải đi bằng phương tiện gì nhanh nhất để trực tiếp giúp Bác điều hành công việc chung của Đảng.

Trong thời gian mới ra Hà Nội, biết sức khỏe Ba tôi còn yếu, Người thường đến thăm. Ba tôi kể lại rằng: Có lần Bác đến bất ngờ, thấy bữa cơm đạm bạc, Người bảo, Ba cần phải được bồi dưỡng. Thế rồi, Bác đã cho người nấu ăn của mình trực tiếp đến chăm lo bữa ăn cho Ba khoảng 8 tháng. Rồi một hôm tôi về nhà ăn cơm, có nhiều món cá, nào là cá chiên, cá kho, cá nấu canh … Thấy tôi ngạc nhiên, Ba tôi bảo: cá của Bác Hồ cho đấy! Đến năm 1969 trong những ngày Bác đau nặng, Ba tôi thường xuyên bên Người. Ba tôi kể rằng, trong di chúc Bác có nguyện vọng muốn hỏa táng sau khi mất, nhưng Ba đã thưa lại: vì sức khỏe không cho phép Bác chưa vào thăm đồng bào miền Nam được, vậy thi hài Bác nên bảo quản lâu dài để đồng bào trong ấy và cả nước được đến thăm Bác. Nghe vậy, Bác không nói gì.

Cũng trong dòng suy nghĩ về tình cảm giữa Bác Hồ và Ba mình, Đại tá Lê Hãn bồi hồi nhớ lại: Trong lễ truy điệu Người, đến dự có đoàn đại biểu của Đảng Cộng sản Liên Xô, do đồng chí Côxigin, Chủ tịch HĐBT Liên Xô dẫn đầu đến viếng. Ba tôi đã đề nghị với ông cho chuyên gia Liên Xô sang gấp để bảo quản thi hài Người. Nhưng ông ấy cứng rắn nói rằng phải đưa Bác sang Liên Xô. Lúc đó, Ba tôi liền òa lên nói trong nước mắt: Không thể được, theo phong tục Việt Nam, Người phải ở lại với đồng bào chúng tôi! Ông Côxigin rất ngạc nhiên trước những tình cảm sâu nặng giữa Bác và Ba tôi. Vì ít khi người lãnh đạo khóc trước một đoàn khách quan trọng. Do vậy, ông lập tức điện thoại về Liên Xô, xin ý kiến và nước bạn đã đồng ý cử ngay chuyên gia sang giúp ta bảo quản thi hài Bác Hồ đến ngày nay.

Năm 1957 khi làm việc ở Hà Nội, Ba tôi đã đón nội và mẹ tôi cùng các em ra Hà Nội sinh sống. Ánh mắt của nội tôi lúc này vui lắm, cả đời ông vun đắp cho con giờ đã phần nào toại nguyện, nhất là những lúc nội tôi được Bác Hồ mời cơm. Rồi đến năm 1965 khi nội tôi mất, Bác Hồ đã trực tiếp đến viếng ở linh cữu. Nói chi tiết như vậy để thấy rằng, cuối đời nội tôi đã mãn nguyện vì con mình được thành đạt.

Tình cảm giữa Bác và Ba tôi là tình cảm sâu nặng xuất phát từ đáy lòng và con tim mỗi người với một khát vọng vì dân, vì nước. Đến nay đã 37 năm từ ngày Bác ra đi mãi mãi, tôi vẫn nhớ in tiếng nấc của Ba khi ông đọc điếu văn truy điệu Bác “…dân tộc ta, nhân dân ta, non sông đất nước ta đã sinh ra Hồ Chủ tịch người anh hùng dân tộc vĩ đại và chính Người đã làm rạng rỡ dân tộc ta, nhân dân ta…”.

Hiếu Lê ghi

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND TPHCM Nguyễn Thị Lệ khảo sát mô hình trồng lan tại Vườn lan Huyền Thoại, huyện Củ Chi, TPHCM. Ảnh: VIỆT DŨNG

Gỡ vướng về xây dựng công trình phụ trợ phục vụ nông nghiệp

Ngày 26-5, Thường trực HĐND TPHCM do đồng chí Nguyễn Thị Lệ, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND TPHCM, dẫn đầu đã có chuyến khảo sát tại huyện Củ Chi về kết quả thực hiện việc phát triển danh mục sản phẩm chủ lực, trọng tâm là sản phẩm chủ lực ngành nông nghiệp trên địa bàn TP.

Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

Sẻ chia và trách nhiệm

Sinh thời Bác Hồ luôn mong muốn “Đồng bào ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành”. Dù ngày nay kinh tế của người dân đã khá hơn nhiều, nhưng Đoàn trường Đại học (ĐH) Y Dược TPHCM luôn học Bác ở tinh thần tương thân tương ái, sẻ chia với sinh viên (SV) những lúc khó khăn.

Xây dựng Đảng

Việt Nam và Thế giới

Quân y ASEAN diễn tập trực tuyến phòng chống dịch Covid-19

Ngày 27-5, tại Hà Nội, thực hiện chỉ đạo của Thủ trưởng Bộ Quốc phòng, Cục Quân y (Tổng cục Hậu cần) đã tổ chức diễn tập trực tuyến cơ chế xử lý tình huống về phòng chống dịch Covid-19 giữa quân y các nước ASEAN. 

Vững lòng biển đảo

Góp sức xây bệnh xá đảo Nam Yết

Tháng 4-2019, Bộ Tư lệnh Quân chủng Hải quân đề nghị TPHCM hỗ trợ xây dựng bệnh xá trên đảo Nam Yết (huyện đảo Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa). Đáp lời đề nghị trên, Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM đã phát động trong các tầng lớp nhân dân và hệ thống chính trị, trong đó có cán bộ, công chức, viên chức, người lao động ngành y tế, tham gia đóng góp xây dựng công trình.

Nhân sự

Cải cách hành chính

ĐẠI HỘI ĐẢNG CÁC CẤP