Sữa “bẩn” nhiễm melamine

Tiêu hủy hay chuyển đổi mục đích sử dụng?

(SGGP 12G) Sáng nay (23-10), Sở Y tế TPHCM phối hợp cùng Hội Y tế công cộng tổ chức hội thảo khoa học xung quanh vấn đề xử lý sữa nhiễm melamine. Nhiều ý kiến cho rằng, nên chuyển đổi mục đích sử dụng để khỏi “phí” nhưng cũng có ý kiến lưu ý về việc lợi bất cập hại.

Có thể tận dụng cho gia súc

Sở Y tế TPHCM kiểm tra và niêm phong 18 tấn sữa “bẩn” Yili nhiễm melamine của Công ty TNHH Kim Ấn (quận Phú Nhuận)

Là chuyên gia đầu ngành về hóa học, GS Chu Phạm Ngọc Sơn (Phó Chủ tịch Liên hiệp các hội khoa học kỹ thuật TPHCM) khẳng định melamine là một độc chất và nếu có sự kết hợp với acid cyanuric thì sẽ nguy hiểm hơn cho cơ thể.

Tuy nhiên, theo GS Sơn, một số nước vẫn có quy định cho phép một hàm lượng nhất định melamine ở mức an toàn trong sữa và sản phẩm từ sữa. “Điều đó cho thấy, cần cân nhắc việc tiêu hủy hay không tiêu hủy số sữa đã thu hồi”, GS Sơn nhấn mạnh.

Trong khi đó, là một nhà khoa học nhiều năm nghiên cứu môi trường, TS Trương Thanh Cảnh (Trường Đại học Khoa học tự nhiên TPHCM) cho rằng bản thân melamine không gây độc ở liều thấp do khả năng thải của thận và không có tích lũy sinh học melamine trong các sản phẩm thịt, trứng, sữa.

Do đó, độc tố melamine có thể không lây truyền thông qua “chuỗi thức ăn” trong hệ thống sinh thái. Từ những phân tích này, TS Cảnh đề xuất tận dụng các sản phẩm sữa và từ sữa có chứa melamine như một nguồn dinh dưỡng cho động vật, sử dụng các sản phẩm lương thực, thực phẩm có chứa melamine làm thức ăn cho gia súc, cá (tốt nhất là cho trâu bò, cá).

Khi bổ sung, tốt nhất tính toán trong sản phẩm có hàm lượng melamine dưới 250mg/kg thể trọng gia súc. Tuy nhiên, theo TS Cảnh nên tận dụng các thực phẩm có chứa melamine đã trót nhập khẩu chứ không khuyến khích cho nhập mới.

Bộ Y tế: như gà mắc tóc

Sau khi tiến hành thanh tra, kiểm tra, đến nay tổng cộng số sữa “bẩn” dính melamine đã được Bộ Y tế niêm phong lên tới 700 tấn. Nhiều cuộc họp đã bàn luận phương thức xử lý nhưng kết quả chưa đến đâu. 3 phương án mà Bộ Y tế đưa ra gồm: tái xuất về Trung Quốc; chuyển đổi mục đích sử dụng làm thức ăn chăn nuôi; tiêu hủy. Nhiều ý kiến cho rằng, nếu tái xuất chưa chắc các doanh nghiệp đã chịu bởi phía đối tác không chịu nhận.

Do đó, nếu kiểm soát không chặt thì đôi khi các doanh nghiệp xuất “lụi” bằng cách tái sử dụng. Còn nếu làm thức ăn cho gia súc thì chưa có nghiên cứu khoa học nào dám chắc rằng chất độc melamine vô hại và người ăn phải sản phẩm thịt, trứng, sữa gia súc là an toàn. Nhưng nếu tiêu hủy thì vừa lãng phí, vừa tốn kém tiền bạc và nguy cơ ô nhiễm môi trường!

Tuy rằng Bộ Y tế đang “như gà mắc tóc” nhưng Sở Y tế TPHCM đã mạnh dạn quyết định tiêu hủy đối với sữa “độc” melamine. Ngày 23-10 vừa qua, sở này đã chấp thuận để Công ty Môi trường Việt Úc tiến hành tiêu hủy 18 tấn sữa YiLi nhiễm melamine đã thu hồi được.

Phương thức tiêu hủy được Sở Tài nguyên và Môi trường TPHCM phê duyệt là sữa được cho vào bồn lớn trộn với mùn cưa, sau đó cho vào lò đốt. Chất muội than thu được nén thành khối và mang đi chôn.

Tại buổi hội thảo sáng nay, ông Nguyễn Hồng Quang, Phó Giám đốc Công ty Môi trường Việt Úc, khẳng định phương thức tiêu hủy 18 tấn sữa YiLi là an toàn và bảo đảm môi trường.

Ông Quang cũng cho biết ngoài ra có thể áp dụng hình thức tiêu hủy khác bằng phương pháp sinh học… GS Chu Phạm Ngọc Sơn cũng lưu ý rằng, ở nhiệt độ 1200C – 2000C, melamine sẽ bị phân hủy.

Ngoài ra có thể phân hủy melamine bằng một số chủng vi sinh trong điều kiện hoàn toàn yếm khí với hàm lượng nitrat, nitrit dưới 10 ppm. Song GS cũng đề nghị nên có quy trình tiêu hủy an toàn và tiết kiệm.

Rút cục, vấn đề tiêu hủy hay chuyển mục đích sử dụng sữa “độc” chứa melamine vẫn còn bỏ ngõ. Song cần nhắc lại rằng, tuyên bố chung của Bộ trưởng Y tế các nước ASEAN là không chấp nhận melamine trong bất kỳ thực phẩm nào.

Đồng thời chưa có nghiên cứu rõ ràng nào cho thấy việc gia súc, gia cầm ăn sữa và sản phẩm từ sữa sẽ cho ra sản phẩm thịt, trứng an toàn. Vì vậy, Bộ Y tế nên cân nhắc nếu chuyển mục đích sử dụng sữa nhiễm melamine. 

TƯỜNG LÂM

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Sức khỏe cộng đồng

Tư vấn dinh dưỡng

Cùng góp điểm xanh cho Việt Nam khoẻ mạnh

Vinamilk vừa công bố góp 1 triệu ly sữa cho trẻ em khó khăn trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19 vẫn đang diễn biến phức tạp. Đây là hoạt động nằm trong chuỗi chương trình “Cùng góp điểm xanh, cho Việt Nam khỏe mạnh” thuộc dự án “Vùng xanh hy vọng” do Vinamilk cùng VTV Digital triển khai. Những hoạt động này được triển khai trên các nền tảng mạng xã hội để lan tỏa lối sống tích cực và chung tay đẩy lùi dịch bệnh.

Thuốc