Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà vừa ký văn bản gửi UBND các tỉnh, thành phố, hướng dẫn giải quyết một số khó khăn, vướng mắc trong công tác khám sức khỏe định kỳ miễn phí toàn dân.
Theo đó, Bộ Y tế lưu ý không phải tất cả người dân đều bắt buộc thực hiện xét nghiệm cận lâm sàng; bác sĩ căn cứ tình trạng sức khỏe và yêu cầu chuyên môn để chỉ định.
Bộ Y tế cho biết qua tổng hợp báo cáo sơ kết của các địa phương, việc triển khai còn gặp khó khăn về hướng dẫn chuyên môn, nội dung khám, danh mục kỹ thuật, khám sàng lọc, kế thừa kết quả khám, xét nghiệm; thống kê, báo cáo; năng lực cơ sở khám sức khỏe và nhân lực, nhất là tại tuyến cơ sở.
Đối với người từ đủ 6 tuổi trở lên, các nội dung cận lâm sàng được thực hiện theo chỉ định chuyên môn của bác sĩ, không phải tất cả trường hợp đều bắt buộc làm xét nghiệm. Bộ Y tế cho biết việc này được thực hiện theo hướng dẫn hiện hành, phù hợp tình trạng sức khỏe và yêu cầu chuyên môn của từng trường hợp.
Đáng chú ý, người dân cũng không phải làm lại những xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh đã thực hiện nếu kết quả còn giá trị tham khảo.
Bác sĩ có thể khai thác kết quả trên hệ thống dữ liệu giám định BHYT, VNeID hoặc Sổ sức khỏe điện tử; nếu kết quả còn giá trị cho chẩn đoán tại thời điểm khám thì không chỉ định thực hiện lại nhằm tránh lãng phí.
Bộ Y tế cũng hướng dẫn phối hợp các hình thức khám để tránh trùng lặp khi thống kê số người được khám. Theo đó, khám sức khỏe nghề nghiệp, khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc, kiểm tra sức khỏe đầu năm học, khám sức khỏe cho người lao động và khám chữa bệnh BHYT được phối hợp để thực hiện mục tiêu khám miễn phí và tạo lập Sổ sức khỏe điện tử cho người dân.
Đối với trường hợp người dân đã khám chữa bệnh bằng BHYT ít nhất một lần trong năm nhưng chưa được khám theo các hình thức trên, Bộ Y tế cho biết hoạt động khám chữa bệnh BHYT cũng được tính vào số người được khám sức khỏe định kỳ miễn phí. Bộ sẽ tiếp tục có hướng dẫn về cách tổng hợp số liệu.
Có thể khám tại nhà, lưu động
Một trong những vấn đề được các địa phương phản ánh là năng lực của trạm y tế chưa đồng đều, nhất là về nhân lực chuyên khoa.
Bộ Y tế cho biết cơ sở tổ chức khám sức khỏe phải đáp ứng các điều kiện về bộ phận khám lâm sàng, cận lâm sàng, nhân lực và thiết bị y tế cần thiết.
Tuy nhiên, do Thông tư 25/2026/TT-BYT không yêu cầu danh mục kỹ thuật cận lâm sàng cố định mà thực hiện theo chỉ định của bác sĩ, điều kiện về thiết bị y tế cũng không còn là điều kiện bắt buộc để trạm y tế cấp xã công bố đủ điều kiện khám sức khỏe định kỳ.
Trường hợp thiếu bác sĩ chuyên khoa mắt, tai mũi họng, răng hàm mặt..., Sở Y tế có thể tăng cường bác sĩ về làm việc tại trạm y tế theo thời gian nhất định. Nếu trạm y tế không đủ điều kiện tổ chức khám, UBND cấp xã hoặc cơ quan chuyên môn về y tế thuộc UBND cấp tỉnh có thể chỉ đạo cơ sở khám chữa bệnh trên địa bàn hỗ trợ chuyên môn hoặc phối hợp tổ chức khám lưu động.
Đối với người cao tuổi, người khuyết tật nặng, người bệnh nặng hoặc nằm một chỗ, Bộ Y tế cho phép tổ chức khám tại nhà hoặc tổ chức đoàn khám lưu động khi cần thiết. Với địa bàn rộng, dân cư phân tán, giao thông khó khăn, có thể tổ chức khám lưu động tại trạm y tế, điểm trạm, thôn, bản... nhưng phải bảo đảm các điều kiện chuyên môn.
Tiếp tục hoàn thiện dữ liệu sức khỏe
Bộ Y tế cũng cho biết một số địa phương còn gặp khó khăn trong kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu giữa các hệ thống, nguy cơ trùng lặp khi cập nhật kết quả khám sức khỏe, khám sàng lọc và khám chữa bệnh BHYT vào Sổ sức khỏe điện tử.
Bộ đã tổ chức tập huấn trên toàn quốc về thu thập, cập nhật, kết nối liên thông dữ liệu khám sức khỏe và tạo lập, cập nhật Sổ sức khỏe điện tử trên VNeID; đồng thời hỗ trợ kết nối dữ liệu cho các tỉnh, thành phố. Bộ Y tế đang hoàn thiện hướng dẫn thống nhất về cách ghi nhận kết quả và nguyên tắc tránh trùng lặp.
Theo Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), đến nay Bộ Y tế đã nhận báo cáo của 34 tỉnh, thành phố. Bước đầu, trên 50% người dân cả nước đã được khám sức khỏe định kỳ miễn phí, một số địa phương đạt tỷ lệ trên 90%.
Bộ Y tế cũng lưu ý các địa phương phải chủ động xây dựng kế hoạch, phân công trách nhiệm, huy động cơ sở khám chữa bệnh đủ điều kiện và lựa chọn hình thức tổ chức phù hợp với đặc điểm địa bàn.
Với các địa phương có địa bàn rộng, dân cư phân tán, việc tổ chức khám lưu động cần được triển khai phù hợp, đồng thời bảo đảm điều kiện chuyên môn và nhân lực.
