TPHCM thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội, nhà cho thuê

Sáng 8-11, Thường trực HĐND TPHCM phối hợp Đài Phát thanh và Truyền hình TPHCM tổ chức chương trình “Dân hỏi - Chính quyền trả lời” với chủ đề “Cơ chế, chính sách phát triển NƠXH, nhà cho thuê.

Rà soát quỹ đất

Cử tri Nguyễn Ngọc Hiếu, giảng viên cao cấp Trường Đại học Việt Đức, đặt câu hỏi về việc TPHCM chuẩn bị nguồn lực ra sao để thực hiện mục tiêu phát triển 181.257 căn NƠXH và nhà ở cho thuê trong giai đoạn 2026-2030, cao gấp gần 10 lần chỉ tiêu giai đoạn 2021-2025.

Trả lời vấn đề này, Phó Giám đốc Sở Xây dựng TPHCM Trần Chí Trung cho biết, thành phố đang hoàn thiện quy hoạch quỹ đất phát triển NƠXH đến năm 2030, định hướng đến năm 2040, bảo đảm khoảng 1.800ha. Sở Xây dựng đã rà soát 191 khu đất, quy mô 600ha, có mục tiêu đầu tư NƠXH, trong đó đã báo cáo UBND TPHCM 31 khu đất do cơ quan, tổ chức nhà nước quản lý, diện tích khoảng 69,6ha, với khoảng 39.000 căn hộ làm cơ sở lựa chọn chủ đầu tư.

Theo Phó Giám đốc Sở QH-KT Phan Văn Tuấn, Quy hoạch tổng thể TPHCM thời kỳ 2025-2050, tầm nhìn 100 năm, xác định phát triển nhà ở giá phù hợp là định hướng quan trọng. NƠXH, nhà cho thuê được định hướng bố trí gần khu công nghiệp, trung tâm logistics, nơi tập trung việc làm, ga metro và đồng bộ hạ tầng thiết yếu là cần thiết.

"Về thủ tục, Luật Phát triển đô thị và Nghị quyết 54/2026/NQ-HĐND cho phép xem xét phê duyệt quy hoạch chi tiết khác quy hoạch phân khu đã duyệt, cập nhật khi điều chỉnh quy hoạch phân khu nếu đủ điều kiện pháp luật. Cơ chế này giúp rút ngắn thời gian nhưng không được tự ý tăng dân số, bỏ qua yêu cầu hạ tầng. Sở QH-KT sẽ phối hợp Sở Xây dựng rà soát, xác định hồ sơ đủ điều kiện áp dụng cơ chế mới và hồ sơ phải theo trình tự thông thường", Phó Giám đốc Sở QH-KT Phan Văn Tuấn thông tin thêm.

Về nguồn lực, Phó Giám đốc Sở Xây dựng TPHCM Trần Chí Trung cho biết, thành phố kết hợp nguồn lực địa phương, vốn doanh nghiệp và tín dụng ưu đãi; đã ban hành cơ chế quản lý khoản tiền chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại, khu đô thị nộp để thực hiện nghĩa vụ NƠXH. Thành phố cũng phối hợp triển khai gói vay 145.000 tỷ đồng và gói vay HFIC.

Tăng nguồn nhà cho thuê

Trước băn khoăn của doanh nghiệp về chi phí đầu tư nhà cho thuê, ông Trần Chí Trung cho biết, thành phố định hướng phát huy Quỹ Phát triển nhà ở để tạo lập, tiếp nhận, quản lý quỹ nhà cho thuê. Đồng thời nghiên cứu đề xuất chính sách tín dụng ưu đãi, hỗ trợ hạ tầng, miễn giảm nghĩa vụ tài chính đất đai và thực hiện cơ chế "luồng xanh", "luồng ưu tiên" đối với các dự án NƠXH, nhà cho thuê.

Phó Giám đốc Sở Tài chính Nguyễn Thanh Toàn thông tin thêm, theo Nghị quyết 09/2023/NQ-HĐND, dự án đủ điều kiện được hỗ trợ lãi suất với mức vốn được hỗ trợ tối đa 200 tỷ đồng/dự án, thời gian tối đa 7 năm. Sở đang tham mưu phương án nâng mức vốn được hỗ trợ lên 300 tỷ đồng/dự án, kéo dài thời gian lên 10 năm và mở rộng khả năng thu xếp vốn từ tổ chức tín dụng.

Cử tri Phạm Thị Kim Thùy, công nhân Công ty TNHH Pouyuen Việt Nam phản ánh, nhiều lao động phải thuê trọ xa nơi làm việc, tốn thời gian và chi phí. Phó Trưởng Ban Quản lý các khu chế xuất và công nghiệp TPHCM Nguyễn Bá Khải cho biết, thành phố có 58 khu chế xuất, khu công nghiệp đang hoạt động; 9 dự án nhà lưu trú với khoảng 9.000 căn đã hoạt động. Đến năm 2030, đơn vị được giao chỉ tiêu 10.000 căn và hiện đang hỗ trợ 5 dự án với khoảng 3.100 căn, đồng thời rà soát 23ha tại 11 khu công nghiệp để bố trí nhà lưu trú phù hợp quy hoạch.

Trả lời đề xuất của ông Đặng Huy Cường, đại diện Pouyuen Việt Nam, về việc cho phép doanh nghiệp sản xuất liên kết với đơn vị đủ năng lực đầu tư, vận hành nhà lưu trú, ông Trần Chí Trung cho biết, UBND TPHCM đã giao Sở Xây dựng tham mưu cơ chế lựa chọn chủ đầu tư; Bộ Xây dựng đang rà soát Luật Nhà ở để trình Quốc hội xem xét mở rộng các chủ thể tham gia.

Liên quan nội dung này, Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động TPHCM Phùng Thái Quang thông tin, Liên đoàn Lao động Thành phố đã hợp tác với 9 doanh nghiệp, hướng đến mục tiêu 128.000 căn cho công nhân thuê đến năm 2030, trong đó dự án Hoa Sen An Hạ dự kiến khởi công quý 1-2027. Liên đoàn cũng đề xuất chuyển đổi 953 căn tại Vĩnh Lộc B thành nhà cho công nhân thuê, chờ cấp có thẩm quyền quyết định. Người thuê NƠXH phải thuộc đối tượng theo quy định, nhưng không phải đáp ứng điều kiện nhà ở và thu nhập như người mua hoặc thuê mua.

Xung quanh ý kiến cử tri quan tâm đến giá thuê, phí dịch vụ và việc sử dụng nhà tái định cư chưa khai thác, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Trần Chí Trung cho biết, giá thuê NƠXH phải công khai, phù hợp khung giá nhà nước; hợp đồng và phí dịch vụ phải minh bạch, người dân có quyền phản ánh khoản thu không phù hợp.

Sở Xây dựng sẽ tham mưu rà soát quỹ nhà tái định cư chưa có nhu cầu cấp thiết để đề xuất chuyển đổi khi được cấp có thẩm quyền cho phép, nhưng phải ưu tiên người dân di dời, giải phóng mặt bằng. Đề án di dời nhà ven, trên kênh rạch có khoảng 40.000 hộ phải di dời, cần tối thiểu 16.000 căn tái định cư. Trong chỉ tiêu 181.257 căn NƠXH, thành phố dành 52.000 căn cho thuê.