Đưa dịch vụ y tế chuyên sâu đến vùng xa
Trước đây, mỗi lần có nhu cầu khám sức khỏe, bà Lê Thị Lý (54 tuổi, ngụ xã Cần Giờ, TPHCM) thường phải sắp xếp thời gian, cùng con thuê xe lên khu vực trung tâm thành phố. Thường xuyên đau lưng, mệt mỏi, mỗi chuyến đi khám bệnh trở thành nỗi lo với bà bởi chi phí đi lại tốn kém. Có lần, riêng tiền thuê xe vào trung tâm thành phố để khám tổng quát đã lên đến 1,2 triệu đồng.
“Khi Bệnh viện Từ Dũ cơ sở 2 đi vào hoạt động tại Cần Giờ, người dân địa phương có thêm điều kiện tiếp cận dịch vụ y tế ngay gần nơi sinh sống”, bà Lý chia sẻ.
Theo BS-CK2 Trần Ngọc Hải, Giám đốc Bệnh viện Từ Dũ, cơ sở 2 của bệnh viện được tổ chức theo mô hình đa chuyên khoa, hướng đến đáp ứng nhu cầu khám, chữa bệnh tại chỗ.
Sau gần 1 năm đi vào hoạt động, số lượt khám ngoại trú tăng từ khoảng 200 lượt/ngày lên gần 250 lượt/ngày; số ca phải chuyển viện giảm từ khoảng 40 ca/ngày còn 3 ca/ngày; hoạt động điều trị nội trú duy trì khoảng 145 lượt/tháng.
“Việc đưa dịch vụ y tế chuyên sâu đến Cần Giờ giúp người dân vùng xa và các khu vực lân cận giảm nhu cầu chuyển tuyến, tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại, đặc biệt đối với thai phụ, trẻ em và người bệnh cần điều trị chuyên khoa”, BS-CK2 Trần Ngọc Hải thông tin.
Việc tổ chức lại mạng lưới bệnh viện theo mô hình cơ sở 2 còn tạo thêm năng lực khám, chữa bệnh và cấp cứu ngay trong nội đô. Từ đầu năm 2026, Bệnh viện Đa khoa Sài Gòn sáp nhập vào Bệnh viện Nhân dân Gia Định, trở thành cơ sở 2 của bệnh viện này.
Cơ sở 2 có các khoa hồi sức cấp cứu, nội tổng hợp, ngoại tổng hợp, khám bệnh và cận lâm sàng...; tiếp nhận, xử trí những trường hợp cấp cứu chuyên sâu.
TS-BS Mai Phan Tường Anh, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhân dân Gia Định, cho biết, ngay sau khi vận hành cơ sở 2, bên cạnh những danh mục kỹ thuật được phê duyệt, bệnh viện cũng đã luân chuyển nhân sự chất lượng cao sang thăm, khám, điều trị cho người dân.
Sau gần 1 năm đi vào hoạt động, nhiều kỹ thuật phẫu thuật từ trung bình đến chuyên sâu được thực hiện ngay tại cơ sở 2, trong đó có phẫu thuật nội soi cắt đại tràng, cắt dạ dày, xử trí chấn thương phức tạp và thay khớp háng toàn phần cho người cao tuổi.
Tổ chức lại mạng lưới y tế
Theo PGS-TS-BS Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế TPHCM, trong khi các bệnh viện chuyên sâu ở khu vực trung tâm chịu áp lực lớn về số lượng người bệnh, một số nơi vẫn còn nguồn lực đất đai, hạ tầng và trang thiết bị y tế chưa được khai thác tương xứng.
Nếu tiếp tục đầu tư xây dựng bệnh viện mới hoàn toàn, thành phố sẽ phải bỏ ra chi phí lớn, thời gian triển khai kéo dài, trong khi việc xây dựng uy tín chuyên môn và tạo dựng niềm tin của người dân cũng cần nhiều thời gian.
Việc phát triển cơ sở 2 của các bệnh viện tuyến cuối là giải pháp góp phần tổ chức lại mạng lưới cung ứng dịch vụ y tế, tận dụng nguồn lực sẵn có và đưa dịch vụ chất lượng đến gần người dân hơn.
TPHCM đang tiếp tục xây dựng mô hình một bệnh viện - nhiều cơ sở tại các nơi còn gặp nhiều khó khăn về y tế như: thành lập cơ sở 3 Bệnh viện Nhân dân Gia Định tại phường Phú Mỹ; cơ sở 2 của Bệnh viện Nhân dân 115 tại đặc khu Côn Đảo.
Đến nay, các bệnh viện đã khẩn trương xây dựng phương án tổ chức, nhân lực và chuyên môn; chuẩn bị các ê-kíp phù hợp để vừa bảo đảm hoạt động tại cơ sở chính, vừa sẵn sàng triển khai và từng bước nâng cao năng lực khám, chữa bệnh tại các cơ sở.
“Hoạt động này không chỉ đưa bác sĩ đến những nơi còn khó khăn về y tế, mà quan trọng hơn là đưa năng lực của một bệnh viện đa khoa tuyến cuối phục vụ chăm sóc sức khỏe cộng đồng”, PGS-TS-BS Tăng Chí Thượng nhấn mạnh.
Theo định hướng của ngành y tế TPHCM, trong giai đoạn 2026-2030 và những năm tiếp theo, cơ sở 2 không đơn thuần là nơi mở rộng quy mô hay sao chép mô hình của cơ sở chính, mà là một cấu phần trong hệ thống y tế đa tầng, đa cực, đa trung tâm. Tùy điều kiện hạ tầng, đặc điểm dân cư và nhu cầu chăm sóc sức khỏe từng khu vực, mỗi cơ sở cần được xác định chức năng cụ thể.
Có cơ sở đảm nhận vai trò bệnh viện cửa ngõ, tiếp nhận cấp cứu, hồi sức và xử trí người bệnh kịp thời trong “thời gian vàng”; có cơ sở đưa chuyên khoa sâu đến gần người dân thông qua liên kết giữa các bệnh viện; cũng có cơ sở được hình thành trên nền hạ tầng sẵn có, thông qua sắp xếp, hợp nhất hoặc bổ sung chuyên khoa để nâng cao công suất hoạt động.
Giá trị của mô hình cơ sở 2 không chỉ nằm ở việc tăng số lượt khám, chữa bệnh hay tạo thêm địa điểm tiếp nhận người bệnh, mà quan trọng hơn là phân bổ lại nguồn lực trong toàn hệ thống.
Khi các cơ sở 2 đảm nhận những nhiệm vụ phù hợp với năng lực chuyên môn được giao, người dân có thêm lựa chọn tiếp cận dịch vụ y tế, còn các bệnh viện tuyến cuối có điều kiện tập trung nguồn lực cho điều trị chuyên sâu, đào tạo nhân lực, nghiên cứu khoa học và chuyển giao kỹ thuật.
PGS-TS-BS TĂNG CHÍ THƯỢNG, Giám đốc Sở Y tế TPHCM