Hòa nhịp hành động “Làm và làm đúng, làm quyết liệt, hiệu quả” - Bài 4: Sự hài lòng của nhân dân là thước đo hiệu quả

Mọi thay đổi về quản trị, đo lường hiệu quả công vụ bằng KPI hay nỗ lực tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, thúc đẩy tăng trưởng… đều phải hướng đến mục tiêu nâng cao chất lượng sống và hạnh phúc của nhân dân. Khi các chủ trương lớn nhanh chóng hiện hữu thành nhà ở, trường học, bệnh viện…; tư duy “quản lý hành chính” chuyển thành “phụng sự nhân dân”, lấy sự hài lòng và quyền lợi thụ hưởng của dân làm thước đo cao nhất, chính là góp phần củng cố, bồi đắp vững chắc “thế trận lòng dân”, đưa đất nước vững vàng phát triển.

Chuyển tư duy quản lý sang tư duy phục vụ

“Dân giám sát, dân thụ hưởng” là hai thành tố mới, được xác định trong Văn kiện Đại hội XIII của Đảng. Từ đó đến nay, trong mọi hoạt động của đất nước đều thực hành triệt để quan điểm “Dân là gốc” bằng mục tiêu hết sức rõ ràng, cụ thể: Nhân dân phải được thụ hưởng từ thành quả phát triển.

Mọi con số tăng trưởng vĩ mô hay thành tựu sẽ không trọn vẹn nếu chưa góp phần nâng cao chất lượng sống của người dân, như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhiều lần nhấn mạnh trong các phát biểu. Tại Hội nghị Trung ương 3, đồng chí tiếp tục yêu cầu thiết lập kỷ luật thực thi nghiêm minh và “lấy lợi ích và sự hài lòng của nhân dân làm thước đo cuối cùng”.

Tại nhiều địa phương trên cả nước, người dân đang cảm nhận được từng thay đổi, thấy được nhiều chính sách có lợi hơn cho mình. Đằng sau một hồ sơ được giải quyết nhanh hơn, một lần đi lại được cắt giảm là sự thay đổi đồng bộ trong tổ chức, điều hành và thực thi nhiệm vụ. Trong đó, sự thay đổi lớn nhất là chuyển biến về tư duy quản trị từ “quản lý hành chính” sang “phục vụ người dân”, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo.

Người dân cần nhìn thấy mình trong tương lai đất nước, trong từng chính sách an sinh, có điều kiện phát huy khả năng, khi khó khăn được quan tâm thiết thực. Đó chính là thước đo cao nhất của mọi quyết sách, là chỉ số KPI quan trọng nhất.

xe-buyt.jpg
Người dân được miễn phí khi đi xe buýt tại TPHCM. Ảnh: HOÀNG HÙNG

Chủ trì buổi làm việc với Đảng ủy Chính phủ và các bộ, ngành liên quan về tình hình triển khai thực hiện Chỉ thị số 34-CT/TW ngày 24-5-2024 của Ban Bí thư (về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phát triển nhà ở xã hội trong tình hình mới), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh tiếp cận nhà ở an toàn, phù hợp khả năng chi trả phải được coi là quyền cơ bản của người dân và thước đo của tiến bộ xã hội; nhà là để ở chứ không phải để kinh doanh, tích sản.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng lưu ý, nhà ở cho thuê phải được xác định là trụ cột chiến lược, nhất là tại đô thị lớn, khu công nghiệp, vùng nhập cư lao động và nơi giá nhà vượt xa thu nhập người dân.

Định hướng của người đứng đầu Đảng, Nhà nước đã thúc đẩy xây dựng các chính sách nhà ở vượt khỏi tư duy thị trường thuần túy, đặt lại vào trung tâm của an sinh xã hội và phát triển đô thị bền vững. Khi nhà ở xã hội, nhà cho công nhân thuê, nhà ở dài hạn cho người lao động được thúc đẩy, người dân không chỉ có chỗ ở, mà có thêm điều kiện ổn định việc làm, nuôi dạy con cái, gắn bó với nơi mình sinh sống, làm việc và đóng góp cho sự tăng trưởng của địa phương.

Trong mỗi bước chuyển biến tích cực của chính sách, thay đổi lớn nhất đều bắt nguồn từ gốc - vì dân. Từ giáo dục nhìn sang nhà ở, tinh thần “vì dân” càng hiện rõ.

Bồi đắp “thế trận lòng dân” từ việc làm thực chất

Sự chuyển dịch cho ra những kết quả ấn tượng, khi trong 9 tháng đầu năm 2026, cả nước đã hoàn thành 108 dự án nhà ở xã hội với quy mô 31.530 căn, cùng với 109 dự án khác được khởi công, quy mô 153.760 căn.

Theo báo cáo của Chính phủ tại phiên khai mạc Kỳ họp thứ 2 của Quốc hội vào ngày 17-10, lũy kế đến nay, cả nước đã triển khai 907 dự án nhà ở xã hội, quy mô gần 858.500 căn, tổng mức đầu tư gần 793.000 tỷ đồng, trong đó hoàn thành 301 dự án, quy mô 201.500 căn. Kết quả đã bổ sung đáng kể nguồn cung nhà ở xã hội, nhà cho công nhân lưu trú tại nhiều địa phương. Năm 2027, Chính phủ tiếp tục đẩy nhanh phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, phấn đấu hoàn thành khoảng 176.000 căn hộ.

Lần đầu tiên, chỉ tiêu hoàn thành nhà ở xã hội, mức độ tiếp cận nhà ở giá rẻ được đưa thẳng vào hệ thống đánh giá KPI phát triển kinh tế - xã hội của từng địa phương.

Chừng 3 năm nữa thôi, hàng ngàn hộ dân ở khu Mả Lạng và chợ Gà - Gạo (TPHCM) không còn phải sống trong những căn nhà nhỏ hẹp, xuống cấp, cả nhà phải chen nhau chia ca ngủ. Dự án chỉnh trang khu vực này dự kiến hoàn thành vào năm 2029. Người dân sinh sống lâu năm tại đây sẽ được bố trí tái định cư trong các khu nhà ở mới, đầy đủ hệ thống tiện ích như công viên, trường học… Đó là một cuộc “xóa treo” kinh điển sau gần 30 năm từ lời hứa của người đứng đầu Đảng bộ TPHCM.

Đặc biệt, phía sau ông là một bộ máy hành động quyết liệt. Chỉ sau lời hứa “sẽ giải quyết” vào tháng 3-2026, cuộc gỡ treo thành công, HĐND TPHCM thông qua chủ trương đầu tư dự án. Khi dự án chính thức khởi công, người dân không giấu được niềm vui và xúc động bởi đó là ước mơ gần 30 năm của hàng ngàn con người. Sau nhiều chục năm “mắc kẹt” trong quy hoạch, người dân ở bán đảo Thanh Đa, dọc rạch Xuyên Tâm… rồi đây sẽ được an cư trong điều kiện tốt trên chính nơi mình sinh sống.

Suy cho cùng, thước đo vững chắc nhất nằm ở sự đồng lòng, ủng hộ của người dân, doanh nghiệp. Khi người dân và doanh nghiệp thấy được quyền lợi của mình trong chính sách và tương lai đất nước, “thế trận lòng dân” thực sự trở thành động lực nội sinh mạnh mẽ nhất cho sự phát triển. Chính những ngôi nhà mới mọc lên trên nền quy hoạch treo hàng chục năm, những thủ tục hành chính được giải quyết dứt điểm mà không phải qua thêm một cửa “xin - cho” nào sẽ là điểm tựa của “thế trận lòng dân”.

Khi kỷ luật thực thi được siết chặt bằng kết quả định lượng cụ thể, chính quyền không chỉ lấy lại thời gian, nguồn lực đã lãng phí từ những dự án tồn đọng, mà quan trọng hơn là củng cố niềm tin của nhân dân. Lấy sự thụ hưởng của dân làm đích đến, lấy sự hài lòng của dân làm thước đo công vụ chính là cái gốc bền vững nhất để bộ máy hành động, đưa đất nước vững vàng bước vào kỷ nguyên phát triển mới.

An sinh xã hội - đích đến của mọi quyết sách

* An cư - nhà ở xã hội: Cả nước đã và đang triển khai 907 dự án nhà ở xã hội, với quy mô gần 858.500 căn hộ, tổng mức đầu tư gần 793.000 tỷ đồng. Năm 2027, cả nước phấn đấu hoàn thành 176.000 căn hộ nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê. Nghị quyết 303/NQ-CP ngày 30-9-2026 của Chính phủ (về giao chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê giai đoạn 2026-2030) còn giao chỉ tiêu cụ thể cho các địa phương, đặt mục tiêu đến năm 2030 phấn đấu hoàn thành hoặc vượt chỉ tiêu đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê dành cho người thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp.

* Hỗ trợ tài chính: Trong 9 tháng, các chương trình tín dụng chính sách đã kịp thời tiếp sức, hỗ trợ vốn vay cho gần 1,54 triệu lượt người phát triển sản xuất và ổn định đời sống.

* Chăm sóc sức khỏe toàn dân: Năm 2026 có khoảng 97% người dân được khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí; 88,2% người dân được lập sổ sức khỏe điện tử. Tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế năm 2026 ước đạt 95,5%.

* Nâng cao thu nhập và phúc lợi: 9 tháng năm 2026, thu nhập người lao động bình quân đạt 9,06 triệu đồng/tháng, tăng gần 9,4% so với cùng kỳ. Từ ngày 1-7-2026, lương cơ sở tăng 8%, phụ cấp đối với cán bộ, công chức cấp xã tăng từ 25% lên 55%. Trợ cấp, phụ cấp đối với người có công và đối tượng bảo trợ xã hội tăng 8%, với tổng kinh phí tăng thêm dự kiến trên 4.000 tỷ đồng/năm.

* Ứng phó thiên tai, bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân: Công tác phòng chống thiên tai được triển khai quyết liệt và hiệu quả, giúp giảm mạnh thiệt hại về người và tài sản. Trong 10 tháng năm 2026, thiệt hại về tài sản giảm khoảng 92% (còn 3.498 tỷ đồng); số người chết và mất tích giảm gần 70% (còn 68 người) so với cùng kỳ.

Phan Thảo tổng hợp


* ĐBQH BÙI HOÀI SƠN, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương:

Tạo dựng đồng thuận từ thực tiễn vì dân

Thông điệp “Làm và làm đúng, làm quyết liệt, hiệu quả”, hướng đến mục tiêu cao nhất “tất cả vì lợi ích của nhân dân” của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm không chỉ thể hiện một yêu cầu về phương pháp lãnh đạo, quản lý, mà sâu xa hơn là đặt ra thước đo mới đối với chất lượng hoạt động của cả hệ thống chính trị trong nhiệm kỳ mới: Chủ trương phải đi vào cuộc sống, quyết sách phải tạo ra thay đổi và mỗi thay đổi cuối cùng phải được người dân cảm nhận bằng những lợi ích cụ thể.

bùi-hoài-sơn.jpg
ĐBQH Bùi Hoài Sơn, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương

Một thông điệp vỏn vẹn 9 chữ nhưng có tới 3 chữ “làm”. Sự lặp lại ắt hẳn không thuần túy là điểm nhấn ngôn ngữ, mà là một mệnh lệnh chính trị, một thông điệp mang tính thời đại.

Có thể hiểu rằng, chữ “làm” thứ nhất là yêu cầu xắn tay vào việc, chấm dứt tình trạng nói suông, bàn lùi hay chỉ đạo trên giấy. Chữ “làm” thứ hai gắn với chữ “đúng” - hành động không được tùy tiện mà phải thượng tôn pháp luật, bám sát đường lối, chủ trương của Đảng, pháp luật nhà nước. Chữ “làm” thứ ba đi kèm sự “quyết liệt” - đòi hỏi thái độ dấn thân, phá vỡ sức ì để tạo ra “hiệu quả” đo đếm được. Điều này khẳng định lại nguyên lý cốt lõi: Quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân và phải phục vụ nhân dân.

Tinh thần “làm quyết liệt” vì thế cần được thể hiện từ những vấn đề rất cụ thể: giải quyết thủ tục nhanh hơn, giao thông thuận tiện hơn, môi trường sống tốt hơn, nhà ở và dịch vụ công dễ tiếp cận hơn, những khu vực còn khó khăn được quan tâm nhiều hơn, người dân được lắng nghe và có cơ hội tham gia vào quá trình kiến tạo sự phát triển. Chính từ những điều tưởng như nhỏ bé ấy, niềm tin xã hội đối với Đảng và Nhà nước được bồi đắp.

Và để tinh thần “làm quyết liệt” được lan tỏa mạnh mẽ để biến khát vọng phát triển thành hành động trong thực tế, đội ngũ cán bộ, đảng viên cần một cơ chế bảo vệ vững chắc để giải phóng sức sáng tạo. Đó là lý do Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 22-8-2026 của Bộ Chính trị về phát huy tính tiên phong, gương mẫu, tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong kỷ nguyên mới ra đời, mang ý nghĩa như một “tấm khiên” pháp lý và chính trị kiên cố.

Việc bảo vệ, không truy cứu trách nhiệm đối với những cán bộ đổi mới sáng tạo, hành động vì lợi ích chung, không vụ lợi chính là chìa khóa tháo gỡ điểm nghẽn về tư duy. Cơ chế này xóa bỏ tâm lý sợ hãi, khích lệ đội ngũ công bộc của dân dám xả thân, biến tinh thần “dám nghĩ, dám làm” thành hành động “làm quyết liệt, hiệu quả” trên mọi mặt trận.

Khi bộ máy thực sự hành động vì dân, lấy sự hài lòng, hạnh phúc và chất lượng sống của người dân làm thước đo, đồng thuận xã hội sẽ không chỉ được kêu gọi mà được tạo dựng bằng thực tiễn sinh động. Đó cũng chính là cội nguồn sức mạnh nội sinh, là nền tảng để toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta chung sức, đồng lòng, tự tin đưa đất nước bước tới mục tiêu phát triển hùng cường, thịnh vượng trong kỷ nguyên mới.

* Đồng chí NGUYỄN MẠNH CƯỜNG, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy TPHCM, Phó Chủ tịch UBND TPHCM:

Kiến tạo không gian phát triển bền vững

Tinh thần “làm và làm đúng, làm quyết liệt, hiệu quả” đã trở thành mệnh lệnh hành động, phong cách chỉ đạo, điều hành của UBND thành phố. Đó cũng là sự chuyển đổi từ trạng thái thụ động sang tâm thế đi trước đón đầu, chuẩn bị sẵn sàng các bệ phóng thực thi.

Trong bối cảnh thành phố đang tăng tốc thực hiện các giải pháp tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong đổi mới mô hình phát triển, việc chủ động thể chế hóa luật mang ý nghĩa sống còn. Đây là bước đi mang tính nền tảng để TPHCM hiện thực hóa các chỉ tiêu khát vọng mà Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ TPHCM lần thứ I (nhiệm kỳ 2025-2030) đã đề ra.

nguyen-manh-cuong.jpg
Đồng chí Nguyễn Mạnh Cường, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy TPHCM, Phó Chủ tịch UBND TPHCM

Thành phố cũng xác định rõ, khi mô hình phát triển mới được kích hoạt, việc sớm tháo gỡ các rào cản không chỉ giúp thành phố giữ vững vai trò đầu tàu kinh tế, mà còn đóng góp tích cực, mạnh mẽ vào sự phát triển chung của cả nước. Do đó, thành phố không chờ Luật Phát triển đô thị có hiệu lực mới bắt tay vào rà soát, mà đã huy động toàn bộ máy chạy song song, chuẩn bị sẵn những khung cơ chế. Điều này giúp xóa đi “độ trễ” của chính sách, đảm bảo khi luật có hiệu lực, các quyết sách tháo gỡ điểm nghẽn về hạ tầng, quy hoạch và chỉnh trang đô thị lập tức được triển khai vào đời sống.

Để Luật Phát triển đô thị đi vào cuộc sống, yêu cầu đặt ra cho đội ngũ cán bộ công chức là phải tập trung nỗ lực, nâng cao trách nhiệm, phát huy cao nhất vai trò chủ thể, lấy kết quả phục vụ người dân, doanh nghiệp làm trung tâm, kết nối sự đồng hành của người dân, doanh nghiệp trong quá trình tổ chức thực hiện nhiệm vụ. Điều này đòi hỏi mỗi cán bộ, công chức phải chủ động tìm tòi, đổi mới tư duy, có quyết tâm đột phá, sáng tạo trong tổ chức thực hiện, dám chịu trách nhiệm với việc mình làm, lĩnh vực mình phụ trách để mỗi nghị quyết, quyết định đạt kết quả tốt nhất trong thực tế.

Việc thành phố quyết tâm và mạnh dạn áp dụng hệ thống KPI để đo lường cán bộ chính là chìa khóa xóa bỏ tâm lý đùn đẩy, sợ trách nhiệm, thay vào đó là cơ chế định lượng hóa công việc bằng sản phẩm đầu ra cụ thể. Từ đó, nhiều đầu việc khó, như hàng trăm dự án tồn đọng, vướng mắc đang được quyết liệt tháo gỡ; các cam kết chăm lo về nhà ở, y tế, an sinh xã hội được hiện thực hóa thần tốc ở cấp cơ sở, mang lại những kết quả đáng khích lệ.

Đây cũng là bước ngoặt để TPHCM chuyển đổi sang mô hình quản trị địa phương dân chủ, hiện đại, thông minh, minh bạch, hiệu lực, hiệu quả: Chuyển từ quản lý hành chính sang quản trị phát triển dựa trên pháp luật và dữ liệu; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm giải trình, kiểm soát quyền lực và kiên định lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo hiệu quả quản trị.

Có thể nói việc chuyển từ quản lý hành chính sang quản trị phát triển là một bước chuyển lớn trong nhận thức và tư duy lãnh đạo, quản lý. Mục tiêu của quản trị phát triển là hướng tới kiến tạo khung chính sách, kiến tạo không gian phát triển bền vững.

* ĐBQH NGUYỄN THỊ VIỆT NGA, Ủy viên Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội:

Luôn tự hỏi những việc mình làm đã giúp được gì cho người dân

Thông điệp “Làm và làm đúng, làm quyết liệt, hiệu quả” của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có thể xem là kim chỉ nam hành động của nhiệm kỳ 2026-2031. Đặt trong mục tiêu “tất cả vì lợi ích của nhân dân”, thông điệp ấy xác lập một yêu cầu xuyên suốt: mỗi chủ trương phải được cụ thể hóa bằng hành động, mỗi hành động phải tạo ra giá trị thiết thực cho người dân. Đây cũng là đòi hỏi về trách nhiệm của bộ máy trước những kỳ vọng phát triển của đất nước.

bà-việt-nga.jpg
ĐBQH Nguyễn Việt Nga, Ủy viên Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội

Trong đó, “làm” là chủ động nhận việc, giải quyết việc, khắc phục sự trì trệ, né tránh, đùn đẩy trách nhiệm. “Làm đúng” là tuân thủ pháp luật, sát thực tiễn, tôn trọng và bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng của nhân dân. “Làm quyết liệt” đòi hỏi theo đuổi công việc đến cùng, tháo gỡ điểm nghẽn, xác định rõ trách nhiệm và thời hạn. “Hiệu quả” phải được kiểm chứng bằng kết quả thực tế, bằng những khó khăn được giải quyết và những cơ hội được mở ra.

Thời gian qua, tinh thần ấy được cụ thể hóa qua việc gắn hoàn thiện thể chế với tổ chức thực thi. Những trường phổ thông nội trú được đưa vào sử dụng ở các xã biên giới mở thêm cơ hội học tập cho trẻ em vùng khó khăn. Chính sách miễn học phí trong các cơ sở giáo dục công lập giúp giảm gánh nặng cho gia đình; lộ trình miễn phí sách giáo khoa tiếp tục thể hiện sự đầu tư cho tương lai. Những bước triển khai khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí hướng tới chăm lo người dân từ sớm… Đó là những chuyển động để chủ trương đến với từng gia đình.

Bởi vậy, thước đo công việc phải hiện diện trong đời sống thường nhật: trẻ em được học tập tốt hơn, người bệnh được chăm sóc kịp thời hơn, người dân giải quyết thủ tục thuận lợi hơn. Một hồ sơ bớt phải đi lại, một vướng mắc được xử lý đúng hạn cũng là biểu hiện cụ thể của tinh thần phục vụ.

Mỗi cơ quan, mỗi cán bộ cần tự hỏi: việc mình làm đã giúp người dân được gì, còn điều gì khiến người dân phải chờ đợi?

Khi quyền lợi của nhân dân được đặt ở vị trí trung tâm và được bảo đảm bằng hành động nhất quán, niềm tin sẽ được bồi đắp, sự đồng thuận sẽ có nền tảng vững chắc. Niềm tin ấy khơi dậy tinh thần tham gia, ý thức trách nhiệm và sức sáng tạo của mỗi người. Từ những thay đổi trong cuộc sống, khối đại đoàn kết toàn dân tộc được củng cố, tạo sức mạnh để đất nước tiến tới mục tiêu hùng cường, thịnh vượng trong kỷ nguyên mới.

Tin cùng chuyên mục