Động lực mới từ trung tâm mua sắm miễn thuế
Tại cuộc làm việc với đoàn công tác của Bộ Công thương ngày 27-3 về các giải pháp thúc đẩy tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026-2030, lãnh đạo Sở Công thương TPHCM nhấn mạnh định hướng tái cấu trúc nền kinh tế dựa trên hai trụ cột công nghiệp công nghệ cao và thương mại - dịch vụ, trong đó dịch vụ giữ vai trò “đầu kéo”.
Theo Sở Công thương TPHCM, hiện thành phố có 66 khu công nghiệp, khu chế xuất và 25 cụm công nghiệp, tạo nền tảng sản xuất quy mô lớn và liên kết chuỗi. Cơ cấu công nghiệp đang chuyển dịch rõ nét sang các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao như vi mạch bán dẫn, thiết bị y tế, công nghệ sinh học. Quý 1-2026, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) ước tăng 11%, trong đó 4 ngành trọng điểm đều tăng trên 10%.
Giám đốc Sở Công thương TPHCM Bùi Tá Hoàng Vũ cho biết, để tạo động lực tăng trưởng mới, thành phố sẽ nghiên cứu thí điểm các trung tâm mua sắm miễn thuế, không chỉ trong khu vực sân bay mà có thể mở rộng tại nhiều địa điểm tập trung đông đảo khách quốc tế nhằm gia tăng chi tiêu du lịch, nâng cao sức cạnh tranh với các điểm đến trong khu vực. Bên cạnh đó, sở đề xuất xây dựng các sàn giao dịch hàng hóa đối với những mặt hàng thiết yếu và có quy mô thị trường lớn như thịt heo, cà phê… giúp hình thành cơ chế giao dịch minh bạch, chuẩn hóa giá cả, chất lượng, giảm khâu trung gian.
Ở góc độ quản lý ngành, Thứ trưởng Bộ Công thương Phan Thị Thắng đánh giá cao các đề xuất của TPHCM, cho rằng thành phố có nhiều lợi thế về thị trường bán lẻ và năng lực công nghiệp. Tuy nhiên, việc triển khai cần được tính toán kỹ lưỡng, bảo đảm phù hợp quy định và phát huy hiệu quả thực tế. Cùng với phát triển các mô hình mới, TPHCM cần chủ động xây dựng kịch bản năng lượng đáp ứng nhu cầu tăng trưởng.
Thiết lập đường dây nóng hỗ trợ doanh nghiệp
Bộ NN-MT cho biết đã xây dựng kịch bản ứng phó với những tác động kinh tế từ xung đột tại Trung Đông và kịch bản bảo đảm tăng trưởng ngành trong năm 2026 cũng như giai đoạn 2026-2030. Trọng tâm là nhận diện sớm rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng, chi phí logistics và giá vật tư đầu vào tăng, từ đó đề ra giải pháp ổn định sản xuất, duy trì xuất khẩu.
3 kịch bản ứng phó tương ứng với thời gian xung đột kéo dài 1 tháng, 3 tháng và 1 năm, với mức độ tác động khác nhau đến xuất khẩu nông, lâm, thủy sản. Các giải pháp trước mắt tập trung ổn định chi phí đầu vào, hỗ trợ doanh nghiệp về tín dụng, lưu kho, logistics và cảnh báo sớm rủi ro thị trường. Kịch bản tăng trưởng của ngành nông nghiệp Việt Nam được xây dựng theo hướng giữ vững mục tiêu tăng trưởng năm 2026 khoảng 3,7%-4%.
Các giải pháp dài hạn tập trung tái cơ cấu ngành, phát triển thị trường, đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao năng lực logistics và tăng tính tự chủ sản xuất. Trước mắt, bộ đề xuất thiết lập đường dây nóng hỗ trợ doanh nghiệp, xây dựng cơ chế cảnh báo sớm rủi ro logistics và thanh toán. Đồng thời đề nghị giãn nợ, hỗ trợ lưu kho, giảm thuế nhập khẩu một số vật tư và giảm lãi suất vay ngắn hạn cho doanh nghiệp xuất khẩu; xây dựng sàn giao dịch nông sản quốc gia; triển khai sớm gói tín dụng khoảng 150.000 tỷ đồng cho lĩnh vực lâm sản và thủy sản với lãi suất thấp hơn 1%-2% mỗi năm so với mặt bằng chung…
Về vấn đề này, Bộ Công thương cho biết đã chỉ đạo đánh giá tác động và triển khai giải pháp giảm thiểu rủi ro đối với hoạt động sản xuất, xuất nhập khẩu, trong đó trọng tâm là đa dạng hóa thị trường xuất khẩu.
Theo đánh giá của Bộ NN-MT, chi phí sản xuất nông nghiệp có thể tăng khoảng 3%-5% do giá dầu kéo theo chi phí vận chuyển và vật tư đầu vào tăng. Một số loại phân bón trên thị trường thế giới có thể tăng 5%-15%; thức ăn chăn nuôi tăng 1,5%-2%. Trong khi đó cước vận tải biển đã tăng 25%-35%, thời gian vận chuyển kéo dài thêm 7-14 ngày làm giảm sức cạnh tranh của hàng xuất khẩu, nhất là hàng tươi sống.