Xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ

SGGP
Trong 2 ngày 1 và 2-6, Quốc hội thảo luận về các nội dung liên quan đến kinh tế - xã hội, ngân sách… Vấn đề đang được giới chuyên gia và nhiều người quan tâm là làm thế nào xây dựng được nền kinh tế tự chủ, có thể chống chịu được những cú sốc từ bên ngoài.

Tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam tháng 2 vừa qua, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã nhấn mạnh đến các bài học kinh nghiệm mà Việt Nam đã rút ra từ bối cảnh khó khăn của năm 2021, trong đó có việc phải xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ, ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm các cân đối lớn, không để đứt gãy chuỗi cung ứng; phối hợp hài hòa, hợp lý, hiệu quả chính sách tiền tệ, tài khóa và các chính sách khác. Tầm quan trọng của việc xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ gắn với hội nhập kinh tế sâu rộng cũng sẽ là chủ đề chính của Diễn đàn Kinh tế Việt Nam lần thứ 4 do Ban Kinh tế Trung ương chủ trì, phối hợp với Chính phủ sẽ diễn ra vào ngày 5-6 tới.

Năm 2021, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt gần 670 tỷ USD. So với quy mô GDP, nền kinh tế Việt Nam có độ mở gần 200% GDP. Song, điều bất cập là, nguồn nguyên, nhiên vật liệu sản xuất hàng hóa sử dụng trong nước và xuất khẩu lại phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu.
“Độ mở đó thể hiện ở chỗ chúng ta quá phụ thuộc vào đầu tư nước ngoài để phát triển mà không chú ý đúng mức đến doanh nghiệp trong nước”, ông Nguyễn Đình Cung, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Quản lý kinh tế trung ương nói. Vì vậy, khi kinh tế thế giới biến động bất thường, dù nhỏ hay lớn, đều tác động đến Việt Nam, cả tích cực lẫn tiêu cực. Độ mở của nền kinh tế đã đến mức không thể thu hẹp và nếu thu hẹp sẽ rơi vào giảm tốc, suy thoái, không thể kiểm soát.
Hiện nay, nông nghiệp là lĩnh vực Việt Nam tương đối tự chủ, thể hiện qua việc có thể mặc cả hay tham gia định giá vì có số lượng hàng hóa chiếm tỷ trọng lớn (nhất là với gạo, cà phê, thủy sản). Tuy nhiên, nhìn chung, những lĩnh vực khác còn lại của nền kinh tế còn yếu, chưa đạt được sự tự chủ.
Theo ông Nguyễn Đức Kiên, Tổ trưởng Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng, thì “Việt Nam không phải là cái gì cũng có, nguồn lực không phải việc gì cũng làm được”, do đó phải biết đứng trên vai người khổng lồ. Các nước phương Tây có 300 năm công nghiệp hóa và chúng ta cần tận dụng lợi thế này chứ không cần đặt vấn đề phải tự sản xuất, bảo đảm tất cả.
Để nền kinh tế độc lập, tự chủ, giảm tác động từ bên ngoài thì nền kinh tế phải mạnh. Vậy giải pháp là gì? Theo ông Nguyễn Đình Cung, luôn phải có vùng đệm để có dư địa chính sách phản ứng, chống chọi lại được với những tác động từ bên ngoài. Ví dụ như phải có dự trữ ngoại hối lớn, chính sách tiền tệ, tài khóa phải có dư địa, tức là bội chi ngân sách, nợ công thấp để khi có khủng hoảng thì còn tăng lên. Bên cạnh đó, những cân đối lớn của nền kinh tế phải luôn được bảo đảm nhằm giảm lệ thuộc vào bên ngoài. Nếu không giảm được thì luôn luôn phải có dự trữ ở mức độ lớn.
Cùng với đó là phải xây dựng được kinh tế trong nước đủ mạnh. Các nguồn lực khan hiếm như đất đai, tài nguyên thiên nhiên phải được sử dụng hiệu quả. Các thị trường phát triển méo mó, đầu cơ phải được loại bỏ để giúp nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, nền kinh tế. Một nền kinh tế không hiệu quả với năng suất, sức cạnh tranh kém thì không thể tự chủ vì không có sức mạnh nội tại do nguồn lực bị bào mòn.
Vì vậy, cần phải sử dụng nguồn lực hiệu quả theo nguyên tắc thị trường. Trong đó, phải xây dựng được lực lượng doanh nghiệp trong nước khỏe, mạnh hơn và phát triển dựa trên quản trị hiện đại; có đội ngũ doanh nghiệp tham gia bình đẳng trong chuỗi giá trị toàn cầu và có vị thế khi thảo luận về các giá trị đã đóng góp để có được lợi nhuận.


NGỌC QUANG

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ phát biểu tại phiên họp. Ảnh: VIẾT CHUNG

Còn băn khoăn về thẩm quyền phê duyệt hợp đồng dầu khí

Dự thảo quy định Thủ tướng Chính phủ chỉ phê duyệt nội dung chính của hợp đồng dầu khí; giao Bộ Công thương phê duyệt nội dung hợp đồng dầu khí. Tuy nhiên, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ lại có quan điểm khác.

Ngân hàng - Chứng khoán

Thị trường

Nhộn nhịp mua bán cá đồng mùa nước nổi ở ĐBSCL

Thời điểm này, mùa nước nổi từ thượng nguồn sông Mê Kông đang đổ về các nhánh sông ở ĐBSCL. Đây cũng là lúc tại các chợ quê vùng biên ở huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp nhộn nhịp không khí mua bán các loại cá đồng.

Địa ốc

Giải mã sức hút của mô hình shophouse biển

Là tâm điểm  thu hút du khách nhờ mô hình kinh doanh đa dạng, vị trí đắc địa, dòng sản phẩm nhà phố thương mại (shophouse) thuộc các tổ hợp du lịch – giải trí – nghỉ dưỡng ven biển tạo hấp lực lớn trong mắt nhà đầu tư.

Nông nghiệp

Bình Phước ngăn chặn, xử lý vận chuyển heo qua biên giới

Chênh lệch về giá cả heo và sản phẩm từ heo giữa Việt Nam và các nước láng giềng, dẫn đến việc buôn bán, vận chuyển heo qua biên giới giữa Việt Nam và các nước láng giềng gia tăng, làm tăng nguy cơ xâm nhiễm, lây lan các loài dịch bệnh nguy hiểm.


Đầu tư

T&T Group, SHB hợp tác chiến lược với Vietnam Airlines và Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam

Ngày 12-8, tại Hà Nội, với sự chứng kiến của lãnh đạo Bộ Công thương Singapore, Bộ Công thương và Bộ GTVT Việt Nam, Tập đoàn T&T Group và Ngân hàng Sài Gòn – Hà Nội (SHB) đã ký thỏa thuận hợp tác chiến lược với Tổng Công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines) và Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam (VNR). Công ty T&Y SuperPortTM - liên doanh giữa T&T Group và Tập đoàn YCH (Singapore) cũng ký biên bản ghi nhớ hợp tác với Vietnam Airlines và Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam.

Du lịch

Chuyển động kinh tế & Đời sống 24H

Thông tin kinh tế

" />