Âm nhạc Anh: Sau kỷ lục là nỗi lo

Những chuyến lưu diễn của Oasis, Robbie Williams, Dua Lipa cùng các album ăn khách đã giúp ngành âm nhạc nước Anh có mức đóng góp kỷ lục cho nền kinh tế. Tuy nhiên, phía sau thành công của các ngôi sao, nhiều nghệ sĩ vẫn chật vật theo nghề khi chi phí tăng, cạnh tranh gay gắt và thu nhập gần như không cải thiện.

Báo cáo thường niên This is music (tạm dịch: Đây là âm nhạc) của UK Music, tổ chức tập hợp các hiệp hội trong ngành, cho thấy âm nhạc đóng góp 8,4 tỷ bảng (khoảng 11 tỷ USD) cho kinh tế Anh năm 2025, tăng 5,7% so với năm trước, cao hơn mức lạm phát. Doanh thu xuất khẩu đạt 4,8 tỷ bảng (khoảng 6,3 tỷ USD), tăng 3,6% từ lưu diễn quốc tế, tiền bản quyền, bán nhạc và phát trực tuyến ở nước ngoài. Năm 2025, ngành âm nhạc Anh có 220.500 việc làm, tăng 730 việc làm so với năm 2024.

Biểu diễn trực tiếp góp phần quan trọng vào kết quả này. Những buổi diễn tại sân vận động ngày càng phổ biến, trong khi khán giả sẵn sàng trả hàng trăm bảng cho một tấm vé.

Ở mảng thu âm, thành công của các ca sĩ Olivia Dean, Sam Fender, Yungblud hay ban nhạc Sleep Token và các nghệ sĩ khác tiếp tục mang lại nguồn thu đáng kể.

CA-SI.jpg
Ca sĩ Sam Fender biểu diễn tại Southside Festival, Đức, tháng 6-2025. Ảnh: Schwabenmodel/Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

Nhưng tăng trưởng của toàn ngành chưa phản ánh đầy đủ đời sống người làm nghề. Báo cáo cảnh báo chi phí leo thang đang bào mòn thu nhập của nhiều nghệ sĩ mới và những người hoạt động ở quy mô nhỏ.

Báo cáo ghi nhận có sự chênh lệch qua 2 nguồn dữ liệu được sử dụng trong nghiên cứu. Khảo sát sổ sách của nhóm nghệ sĩ hàng đầu và tầm trung ghi nhận thu nhập tăng hơn 14%. Trong khi đó, khảo sát dựa trên thu nhập tự khai của nghệ sĩ biểu diễn, người viết ca khúc, nhà sản xuất, nhà soạn nhạc và những người làm nghề khác chỉ ghi nhận mức tăng 0,2%.

Theo UK Music, công nghệ đã giúp việc thu âm và phát hành trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết. Tuy nhiên, giữa lượng sản phẩm ngày càng lớn, việc được công chúng biết đến và xây dựng sự nghiệp lâu dài lại khó hơn. Khi đã có tên tuổi, nghệ sĩ dễ có hợp đồng tốt và thêm cơ hội kiếm tiền. Nhưng không phải ai cũng đạt được điều đó, nhiều người rất khó tìm cơ hội.

Chưa kể, các nghệ sĩ còn phải cạnh tranh quyết liệt ngay trên thị trường trong nước. Từ năm 2018, lượng tiêu thụ album của nghệ sĩ Mỹ đã vượt nghệ sĩ Anh và khoảng cách cứ thế tăng dần.

Năm 2025, các sản phẩm thành công của Dean, Fender cùng một số gương mặt khác giúp xu hướng này phần nào chững lại, nhưng chưa xóa được lo ngại về khả năng cạnh tranh của âm nhạc nội địa.

Trí tuệ nhân tạo (AI) cũng tạo thêm thách thức. Báo cáo ghi nhận các hãng đĩa ngày càng nghiêm khắc yêu cầu gỡ bỏ những bài hát dùng AI để giả giọng, bắt chước nghệ sĩ. Sự xuất hiện tràn lan của nội dung chất lượng thấp và sản phẩm giả mạo cũng khiến nghệ sĩ phải tăng cạnh tranh để giành sự chú ý của người nghe.

Lịch lưu diễn năm 2027 của ban nhạc Oasis, Sam Fender cùng những kế hoạch mới của Dua Lipa cho thấy sức hút của các tên tuổi lớn vẫn mạnh. Tuy nhiên, theo Báo The Guardian, triển vọng của ngành còn phụ thuộc vào khả năng nuôi dưỡng lớp nghệ sĩ tiếp theo. Những kỷ lục sẽ khó trở thành thành quả lâu dài nếu phần đông người sáng tạo vẫn không đủ thu nhập để theo nghề.

Từ những khó khăn này, Giám đốc điều hành UK Music Tom Kiehl đề nghị chính phủ tháo gỡ rào cản xuất khẩu âm nhạc sang Liên minh châu Âu, bảo vệ người sáng tạo trước AI và bảo đảm nguồn tài trợ bền vững. Ông cũng nhấn mạnh yêu cầu hỗ trợ ngành âm nhạc phát triển tại mọi khu vực, thay vì chỉ tập trung vào một số trung tâm lớn.

Tin cùng chuyên mục