Tờ Thời báo Hoàn Cầu của Trung Quốc ngày 15-8 tuyên bố Australia là mối đe dọa an ninh quốc gia Trung Quốc sau khi Australia ký kết thỏa thuận hợp tác quân sự với Mỹ trong 25 năm tới. Mục đích thỏa thuận này cũng đề cập đến an ninh khu vực, trong đó có an ninh hàng hải ở biển Đông.
Đe dọa an ninh hay ngăn chặn tham vọng của Trung Quốc?
Sau chuyến thăm Australia vừa qua của Ngoại trưởng Mỹ John Kerry, thông cáo chung Mỹ - Australia lên tiếng phản đối các hành vi dùng vũ lực để làm thay đổi hiện trạng ở biển Đông và biển Hoa Đông, đồng thời kêu gọi các bên tranh chấp “tự nguyện đóng băng” một số hoạt động có nguy cơ làm căng thẳng leo thang. Bản thông cáo chung khẳng định sự quan tâm của cả hai nước đến việc “duy trì hòa bình và ổn định, tôn trọng luật quốc tế, hoạt động thương mại hợp pháp mà không bị cản trở và tự do hàng hải, tự do hàng không tại biển Đông và biển Hoa Đông”. Thông cáo chung còn khẳng định các bên có tranh chấp cần phải tránh những hành động có thể làm gia tăng căng thẳng và nhất là theo đuổi các tuyên bố chủ quyền phải tuân thủ luật pháp quốc tế, bao gồm cả những điểm được phản ánh trong Công ước Liên hiệp quốc về Luật Biển năm 1982. Mỹ và Australia trong tuyên bố chung này nêu rõ hai nước phản đối mọi nỗ lực đơn phương nhằm thay đổi thực tế trên mặt đất hoặc mặt biển thông qua việc đe dọa hay sử dụng vũ lực hoặc cưỡng chế. Theo thỏa thuận vừa được ký kết này, Mỹ sẽ được phép triển khai 2.500 lính thủy quân lục chiến tới Australia để thực hiện các nhiệm vụ giải quyết khủng hoảng và hỗ trợ nhân đạo trong khu vực. Hiện Mỹ mới chỉ có 1.200 binh sĩ tham gia các hoạt động huấn luyện ở Australia.
Tàu Trung Quốc dùng vòi rồng xịt nước vào tàu thực thi pháp luật của Việt Nam trong những ngày giàn khoan Hải Dương-981 còn nằm trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam.
Sau thỏa thuận Mỹ - Australia, tờ Thời báo Hoàn Cầu Trung Quốc dẫn lời ông Li Jie, chuẩn đô đốc hải quân Trung Quốc tuyên bố rằng Australia có thể đe dọa đến tuyến đường hậu cần trọng yếu của Trung Quốc qua eo biển Malacca một khi nổ ra xung đột ở biển Đông. “Bởi vậy, Australia đang trở thành một mối đe dọa đối với an ninh quốc gia Trung Quốc”, viên tướng hải quân này khẳng định. Tờ Thời báo Hoàn Cầu cho rằng nếu một cuộc chiến tranh nổ ra giữa Trung Quốc với các nước láng giềng trên biển Đông, Mỹ có thể nhanh chóng can thiệp bằng cách triển khai lực lượng tàu ngầm và máy bay quân sự từ các căn cứ ở Australia.
Quan ngại gia tăng
Tuyên bố trên của chuẩn đô đốc hải quân Trung Quốc phù hợp với quan điểm của nước này đưa ra tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN vừa qua ở Myanmar. Theo đó, Trung Quốc phản đối mọi sự can dự của các nước bên ngoài khu vực Đông Nam Á vào các vấn đề trên biển Đông. Điều này đã khiến nhiều nhà quan sát hoài nghi Trung Quốc muốn một mình làm chủ toàn bộ biển Đông.
Trang mạng southasiaanalysis.org cho rằng xung đột trên biển Đông như là một điểm bùng nổ lớn ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương trong thập kỷ thứ hai của thế kỷ 21 và đều bắt nguồn từ hành động gây hấn chính của Trung Quốc. Sự ngoan cố của Trung Quốc về chủ quyền đối với các quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam được biện minh bằng những tuyên bố lịch sử không rõ ràng.
Rõ ràng, biển Đông với tư cách là “lợi ích cốt lõi” của Trung Quốc là một ý tưởng để đồng bộ hóa với những tham vọng chiến lược phát triển nhanh của Trung Quốc nhằm nổi lên như cường quốc chiếm ưu thế ở Tây Thái Bình Dương. Cho tới nay, Trung Quốc vẫn không cung cấp tọa độ chính xác đường 9 đoạn của mình. Dễ thấy sự mơ hồ là dấu ấn riêng của Trung Quốc trong tất cả các tranh chấp lãnh thổ.
THỤY VŨ (tổng hợp)
