Nâng khả năng liên kết tài chính
Tại hội nghị, ông Niraj Vedwa, thành viên Hội đồng quản trị Ngân hàng XacBank (Mông Cổ), nhìn nhận Việt Nam đang nổi lên như một trung tâm sản xuất quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Sức hấp dẫn không chỉ đến từ chi phí cạnh tranh mà còn ở khả năng thu hút vốn đầu tư nước ngoài (FDI), phát triển công nghiệp và kết nối sâu với thị trường quốc tế.
Trong 9 tháng năm 2026, tổng vốn FDI đăng ký vào Việt Nam đạt 50,36 tỷ USD, tăng 76,4% so với cùng kỳ, vốn thực hiện đạt 21,07 tỷ USD, tăng 12,1%. Kim ngạch xuất khẩu đạt 434,3 tỷ USD, tăng 24,5%. Những con số cho thấy sức hút của Việt Nam khi các tập đoàn quốc tế tái cấu trúc mạng lưới sản xuất.
Tuy nhiên, quy mô vốn và xuất khẩu chỉ mới phản ánh một phần lợi thế; giá trị dài hạn vẫn phụ thuộc khả năng tiếp nhận công nghệ, phát triển doanh nghiệp nội địa và nâng giá trị gia tăng trong chuỗi cung ứng.
Ông Niraj Vedwa khẳng định: “Cơ hội không chỉ nằm ở thu hút thêm dự án mà còn ở khả năng hình thành hệ sinh thái liên kết tài chính, công nghệ và công nghiệp, tạo điều kiện để Việt Nam tham gia những khâu có giá trị gia tăng cao hơn trong chuỗi cung ứng”.
Ông Huỳnh Công Thắng, Chủ tịch InnoLab Asia, cũng cho rằng cơ hội bứt phá nằm ở khả năng kết nối, khai thác hiệu quả các dòng vốn, công nghệ và tri thức toàn cầu. Đổi mới sáng tạo cần giải quyết những nhu cầu thực tiễn như nông nghiệp thông minh, tối ưu hóa năng lượng, y tế dự phòng.
Đồng thời, tăng liên kết giữa Nhà nước, doanh nghiệp, nhà đầu tư, trường đại học và các tổ chức hỗ trợ nhằm rút ngắn quá trình thương mại hóa nghiên cứu, sớm đưa công nghệ vào sản xuất để nâng cao năng lực cạnh tranh.
Hoàn thiện thể chế để “giữ chân” dòng vốn
Dù cơ hội mở rộng nhưng khả năng giữ chân dòng vốn dài hạn phụ thuộc vào chất lượng môi trường đầu tư.
Theo ông Nguyễn Duy Hiếu, Trưởng bộ phận Pháp lý Công ty TNHH Luật EY Việt Nam, vốn và công nghệ chỉ phát huy hiệu quả trong môi trường pháp lý ổn định, minh bạch, có khả năng dự báo. Bên cạnh triển vọng sinh lời, nhà đầu tư quốc tế đặc biệt quan tâm đến việc bảo vệ quyền lợi, thực thi hợp đồng và giải quyết tranh chấp trước khi cam kết nguồn vốn lớn, dài hạn.
Từ đó, ông Hiếu đề xuất 5 ưu tiên đối với Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam: Hoàn thiện khuôn khổ pháp lý ổn định, minh bạch; xây dựng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox); bảo vệ nhà đầu tư và cổ đông thiểu số; nâng cao hiệu quả giải quyết tranh chấp, thực thi phán quyết; mở rộng kết nối pháp lý quốc tế.
Đặc biệt, cơ chế sandbox cần quy định rõ phương án kiểm soát rủi ro, chấm dứt thử nghiệm và rút khỏi thị trường, bởi nhà đầu tư còn quan tâm sự bảo vệ khi dự án không đạt kỳ vọng.
Nhiều chuyên gia cũng chỉ rõ tiêu chuẩn phát triển bền vững đang trở thành thước đo quan trọng đối với năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Việc Liên minh châu Âu triển khai Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) từ năm 2026 đặt ra yêu cầu cao hơn về kiểm kê phát thải, minh bạch dữ liệu và quản trị chuỗi cung ứng đối với các ngành hàng thuộc phạm vi điều chỉnh.
Lợi thế cạnh tranh không chỉ dựa vào giá thành mà còn được quyết định bởi năng suất, trình độ công nghệ và khả năng phát triển bền vững.
Ông Trần Trọng Tuyên, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TPHCM, nhấn mạnh yêu cầu chuyển hóa cơ hội hội nhập thành năng lực cạnh tranh thực chất. Đổi mới sáng tạo phải gắn với thương mại hóa, được hỗ trợ bằng cơ chế, chính sách phù hợp và giải quyết các nhu cầu cụ thể của nền kinh tế.
TPHCM đang kiến tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, tạo không gian để công nghệ chế biến sâu và nguồn vốn quốc tế kết nối, thử nghiệm, phát triển, chuyển hóa thành giá trị kinh tế bền vững.
Cơ hội trở thành điểm hội tụ dòng vốn và công nghệ toàn cầu của Việt Nam không chỉ phụ thuộc vào sức hấp dẫn thị trường mà còn ở khả năng chuyển nguồn lực bên ngoài thành năng lực nội sinh.
Khi thể chế đủ tin cậy, doanh nghiệp đủ sức hấp thụ công nghệ và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo được kết nối hiệu quả, dòng vốn quốc tế mới tạo được giá trị lan tỏa, nâng vị thế Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.
