Hội thảo do Ban Tuyên giáo Trung ương, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Thành ủy Hà Nội và Đại học Quốc gia Hà Nội phối hợp tổ chức.
Phát biểu chào mừng tại hội thảo, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng đã nhấn mạnh trách nhiệm của Thủ đô trong bảo tồn, phát huy di sản đạo học. Bí thư Thành ủy Hà Nội khẳng định những giá trị về truyền thống hiếu học, trọng dụng hiền tài cần được chuyển hóa thành động lực phát triển đất nước trong giai đoạn mới…
Theo Bí thư Thành ủy Hà Nội, hội thảo là sự kiện có ý nghĩa quan trọng nhằm nhìn lại một chặng đường lịch sử gần một thiên niên kỷ của Quốc Tử Giám. Hội thảo nhận diện sâu sắc hơn những giá trị của di sản đạo học, vị trí của Quốc Tử Giám trong tiến trình phát triển Quốc học Việt Nam. Từ đó, suy ngẫm về trách nhiệm kế thừa, phát huy truyền thống hiếu học, trọng dụng hiền tài trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước hiện nay.
Trải qua các triều đại và những biến đổi của lịch sử, Quốc Tử Giám đã khẳng định vị thế là một thiết chế giáo dục tiêu biểu, biểu tượng đặc sắc của truyền thống hiếu học, tinh thần tôn sư trọng đạo và tư tưởng trọng dụng hiền tài của dân tộc ta.
Hệ thống bia tiến sĩ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám không chỉ có giá trị tôn vinh các bậc hiền tài, ghi dấu truyền thống khoa bảng. Hệ thống này còn lưu giữ quan niệm sâu sắc của cha ông ta về học vấn, đạo đức và trách nhiệm của người có học đối với đất nước.
Bí thư Thành ủy Hà Nội nêu rõ, là nơi hình thành và lưu giữ di sản quý báu Quốc Tử Giám đồng thời với vị thế là Thủ đô, Hà Nội có trách nhiệm đặc biệt trong việc bảo tồn, phát huy di sản Quốc Tử Giám và tiếp nối truyền thống đạo học của dân tộc. Trách nhiệm ấy phải được thể hiện, cụ thể hóa trong tư duy, định hướng phát triển, chính sách giáo dục, nghiên cứu phát triển khoa học, trọng dụng nhân tài và xây dựng môi trường văn hóa của Thủ đô.
Phát biểu đề dẫn hội thảo, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh Đoàn Minh Huấn nhắc lại lời răn của danh sĩ Thân Nhân Trung khắc trên bia tiến sĩ: “Hiền tài là nguyên khí của quốc gia”. Lời răn đó khẳng định phẩm giá của người có học phải được chứng thực bằng việc làm suốt đời.
Từ mạch nguồn truyền thống đó, đồng chí Đoàn Minh Huấn gợi mở các vấn đề trọng tâm gồm: đổi mới cách dạy và học, đề cao tinh thần cầu học; thu hẹp khoảng cách giữa tuyển dụng với bố trí, giao việc đúng sở trường; số hóa văn bia, tư liệu thành học liệu số để đưa di sản Quốc Tử Giám vào nhà trường trên cả nước…
Hội thảo đã nhận được 71 tham luận và 4 chuyên đề chuyên sâu, bổ sung nhiều luận cứ khoa học thiết thực nhằm phát huy di sản đạo học, khơi dậy khát vọng cống hiến vì sự phát triển đất nước trong giai đoạn mới.