Hỗ trợ học sinh chọn hướng đi
Kỳ tuyển sinh lớp 10 tại TPHCM năm học 2026-2027 là kỳ tuyển sinh có quy mô lớn nhất từ trước đến nay. Theo thống kê của Sở GD-ĐT TPHCM, số học sinh tốt nghiệp lớp 9 năm học này lên tới 169.080 em, tăng 42.734 học sinh so với năm học trước.
Nhằm bảo đảm chỗ học cho học sinh, Sở GD-ĐT TPHCM đã chỉ đạo các cơ sở giáo dục trực thuộc rà soát cơ sở vật chất, đề xuất sửa chữa trường lớp. Mục tiêu của ngành giáo dục TPHCM là gia tăng cơ hội học tập tại trường công lập, nâng tỷ lệ học sinh vào lớp 10 công lập lên tối thiểu 70%, tương đương khoảng 118.356 chỉ tiêu. Tuy nhiên, do số lượng học sinh tốt nghiệp lớp 9 lớn, sẽ có khoảng 50.000 em không giành được “tấm vé” vào lớp 10 công lập. Với những học sinh này, nên bước tiếp cánh cửa nào? Theo các nhà quản lý giáo dục, sau THCS, học sinh cần cân nhắc 2 hướng đi chính: tiếp tục học chương trình phổ thông hoặc chuyển sang giáo dục nghề nghiệp.
Thầy Đào Vĩnh Bộ, Phó Hiệu trưởng phụ trách Trường THCS Nguyễn Trãi (phường Rạch Dừa) khẳng định: “Vào lớp 10 công lập không phải là con đường duy nhất. Học xong THCS, học sinh có thể lựa chọn vào học ở Trung tâm Giáo dục thường xuyên, trường THPT tư thục hoặc các trường trung cấp, cao đẳng nghề”. Để hỗ trợ học sinh lựa chọn hướng đi, nhiều trường đã triển khai sớm hoạt động tư vấn, hướng nghiệp, theo sát năng lực từng em.
Tại Trường THCS Nguyễn Trãi (phường Rạch Dừa), công tác này được thực hiện từ đầu năm học đối với học sinh lớp 9. Sau khi có kết quả tuyển sinh lớp 10, nhà trường tiếp tục tư vấn cho những em không trúng tuyển chọn môi trường học tập phù hợp, có sự đồng hành của phụ huynh.
Học sinh không lo thiếu chỗ học
Theo Sở GD-ĐT TPHCM, kỳ tuyển sinh lớp 10 tới đây, tổng chỉ tiêu tuyển sinh tất cả các chương trình học (gồm giáo dục thường xuyên cấp THPT, hệ trung cấp trong các trường cao đẳng, trung cấp trực thuộc Sở GD-ĐT và các trường THPT tư thục) là 180.662 chỉ tiêu, cao hơn so với số học sinh dự kiến tốt nghiệp lớp 9 là 11.582 chỉ tiêu. Như vậy, thành phố có thể bảo đảm 100% chỗ học cho học sinh.
Mỗi loại hình một lợi thế
TS Vũ Đình Bảy, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng công nghệ cao Đồng An (phường Đông Hòa), nhận định, học nghề sau khi tốt nghiệp THCS giúp rút ngắn thời gian gia nhập thị trường lao động, sớm có việc làm và thu nhập. Lộ trình này chỉ mất 3,5-4 năm để đạt trình độ cao đẳng, ngắn hơn so với 5-6 năm nếu theo học THPT. Bên cạnh đó, đào tạo nghề hiện nay được tổ chức theo hướng gắn với nhu cầu của doanh nghiệp, giúp người học dễ có việc làm sau tốt nghiệp. Người học sau khi tốt nghiệp cao đẳng nghề có thể đi làm ngay, cũng có thể vừa làm vừa học liên thông lên các bậc học cao hơn.
Trong khi đó, với loại hình giáo dục thường xuyên và tư thục, chương trình giáo dục, bằng tốt nghiệp cũng như cơ hội vào đại học, cao đẳng không có sự khác biệt so với học THPT công lập…
Theo quy định, tất cả các trường THPT, trung tâm giáo dục thường xuyên đều triển khai chương trình giáo dục phổ thông thống nhất do Bộ GD-ĐT ban hành. Bằng tốt nghiệp THPT được cấp theo mẫu chung và không ghi hình thức đào tạo. Học sinh các trường ngoài công lập, học viên giáo dục thường xuyên được tham gia kỳ thi tốt nghiệp THPT chung với học sinh THPT công lập, lấy kết quả xét tốt nghiệp và xét tuyển ĐH, CĐ.
Thầy Đỗ Minh Hoàng, Giám đốc Trung tâm Giáo dục thường xuyên Chu Văn An (phường An Đông) cho biết, trung tâm từng có những học viên đậu thủ khoa một số ngành tại các trường đại học, cho thấy nếu đi đúng hướng, các em hoàn toàn có thể bứt phá. Một điểm đáng chú ý là học phí tại trung tâm khá thấp, chưa tới 5 triệu đồng/năm học. Học viên còn được học miễn phí chương trình trung cấp nghề. Khi tốt nghiệp, ngoài bằng THPT, các em còn có thêm bằng trung cấp nghề. Mỗi năm, trung tâm tuyển sinh từ 800-1.000 học viên, nhưng số hồ sơ đăng ký thường cao hơn gấp 3-4 lần.
Với trường ngoài công lập, dù học phí nhỉnh hơn trường công, nhưng lợi thế của loại hình này là các trường chủ động đầu tư cơ sở vật chất. Hiện nay, nhiều trường được trang bị phòng học, phòng thí nghiệm, thực hành, trang thiết bị hiện đại… tạo điều kiện cho việc đổi mới phương pháp dạy và học. Một số trường còn phát triển các mô hình bán trú, nội trú. Học sinh sinh hoạt và học tập trong môi trường kỷ luật, giúp các em rèn luyện tính tự lập, tập trung vào việc học.
