TPHCM còn chưa đầy 2 tháng để hoàn thành kế hoạch khám sức khỏe toàn dân năm 2026. Thống kê đến ngày 2-11, thành phố đã khám sức khỏe cho 6.916.175 người, đạt 54% kế hoạch.
Từ nay đến cuối năm, thành phố phải khám khoảng 5,9 triệu người, tương đương gần 100.000 người mỗi ngày. Đây là áp lực không nhỏ, đòi hỏi những giải pháp quyết liệt, đồng bộ trong thời gian còn lại.
Chương trình khám sức khỏe toàn dân tại TPHCM thời gian qua đã ghi nhận nhiều cách làm chủ động, sáng tạo từ cơ sở. Đến nay, đã có 4 địa phương (phường Sài Gòn, phường Phước Thắng, xã Thạnh An và xã Vĩnh Lộc) hoàn thành 100% chỉ tiêu khám, sàng lọc sức khỏe người dân.
Nhiều địa phương linh hoạt tổ chức khám lưu động tại khu dân cư, khám tại nhà cho người cao tuổi, người khó đi lại; bố trí khám ngoài giờ hành chính, ngày nghỉ để phục vụ người lao động; huy động bác sĩ tuyến trên hỗ trợ trạm y tế, tổ chức khám tại trường học, kết hợp sàng lọc bệnh tật với cập nhật hồ sơ sức khỏe điện tử...
Tuy nhiên, vẫn còn 12 địa phương có tỷ lệ khám sức khỏe dưới 40%, đòi hỏi phải nhìn nhận rõ nguyên nhân chậm tiến độ, nhất là trong công tác tổ chức và điều phối nguồn lực.
Trong giai đoạn tăng tốc cuối năm, yêu cầu đặt ra không chỉ là nâng cao số lượt khám mà còn phải thu hẹp khoảng cách giữa các địa phương, bảo đảm chất lượng khám và cập nhật đầy đủ dữ liệu vào hồ sơ sức khỏe điện tử.
Nếu người dân được khám nhưng không biết tình trạng sức khỏe, hướng theo dõi hay điều trị, thì dù hoàn thành chỉ tiêu, mục tiêu chăm sóc sức khỏe vẫn chưa đạt được.
Giải pháp căn cơ vẫn là phát huy trách nhiệm của chính quyền cơ sở, sử dụng hiệu quả các nguồn lực. Từng phường, xã, đặc khu cần rà soát chính xác số người chưa được khám, phân loại đối tượng để có phương án tiếp cận phù hợp.
Thay vì thụ động chờ người dân đến khám, hệ thống y tế cơ sở phải chủ động đưa dịch vụ đến gần người dân, như tổ chức khám tại doanh nghiệp, khu công nghiệp, khu nhà trọ; tổ chức các đội khám lưu động phục vụ người cao tuổi, người khuyết tật, lao động tự do. Cùng với đó, ưu tiên bổ sung nhân lực, trang thiết bị cho những địa bàn có tỷ lệ khám còn thấp.
Cùng với tăng tốc, phải bảo đảm tính trung thực của dữ liệu, tránh trùng lặp, bỏ sót hoặc ghi nhận không đúng thực tế. Không vì muốn nâng nhanh tỷ lệ bao phủ mà chỉ tập trung vào những nhóm dễ huy động, trong khi người cao tuổi, người mắc bệnh nền, người khuyết tật, lao động nghèo vẫn gặp khó khăn trong tiếp cận dịch vụ.
Quan trọng hơn, khám sức khỏe phải gắn với quản lý sức khỏe sau khám. Những trường hợp phát hiện bệnh hoặc có yếu tố nguy cơ cần được tư vấn, hướng dẫn theo dõi, chuyển tuyến khi cần thiết; kết quả khám phải được cập nhật, liên thông và sử dụng hiệu quả trong hồ sơ sức khỏe điện tử.
Qua đó, TPHCM từng bước củng cố năng lực y tế cơ sở, chuyển trọng tâm từ chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh, từ chăm sóc khi có bệnh sang quản lý sức khỏe lâu dài, bảo đảm người dân được tiếp cận dịch vụ y tế có chất lượng và phát hiện sớm nguy cơ bệnh tật.
