Khi phố phường hóa thành sân khấu
Tối nay 22-11, trên đường đi bộ Nguyễn Huệ, chuỗi không gian giới thiệu các ngành công nghiệp văn hóa nổi bật của TPHCM chính thức khai mạc và kéo dài đến hết ngày 24-11.
Các không gian được dàn dựng theo lối tạo hình mỹ thuật hiện đại kết hợp hình ảnh, âm thanh, video, mô hình và sản phẩm thực tế. Mỗi không gian là một lát cắt, cùng ghép nên “tấm bản đồ” thu nhỏ về những ngành mà thành phố có tiềm năng, thế mạnh: điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, phần mềm và trò chơi giải trí, quảng cáo, thủ công mỹ nghệ, du lịch văn hóa và chuyển đổi số. Đặt cạnh nhau, các không gian ấy cho thấy văn hóa không chỉ để ngắm nhìn, mà còn là nguồn lực sáng tạo, là sinh kế, là sức bật của một đô thị năng động.
Như ở không gian điện ảnh, Tuần phim bối cảnh TPHCM tuyển chọn những tác phẩm phản ánh đậm nét không gian, con người, đời sống văn hóa thành phố; song hành là Chương trình phim Female Landscape 2026 giới thiệu vai trò của người phụ nữ trong các vị trí sáng tạo điện ảnh.
Không gian Dấu ấn sân khấu TPHCM trưng bày tư liệu, áp phích, kịch bản, phục trang, đạo cụ… với ứng dụng mã QR, công nghệ 3D, AR/VR để người xem bước gần hơn vào hậu trường của những đêm diễn.
Cũng tại đây, sẽ liên tục biểu diễn các trích đoạn hát bội, cải lương kinh điển như: Tô Ánh Nguyệt, Bên cầu dệt lụa, Đời cô Lựu, Câu thơ yên ngựa…, cùng các hoạt động đờn ca tài tử và giao lưu văn hóa quốc tế.
Khu thủ công mỹ nghệ với chủ đề Bản sắc Truyền thống - Thiết kế Sáng tạo - Sức sống Kỷ nguyên số mang đến những không gian làng quê Việt, có nghệ nhân trực tiếp thao diễn kỹ nghệ, có góc để khách tham quan tự tay làm sản phẩm truyền thống, có góc dành cho học sinh, sinh viên và du khách.
Từ 21-11 đến 24-11, tại mặt tiền trụ sở UBND TPHCM (số 86 Lê Thánh Tôn, phường Sài Gòn) và Khách sạn Rex diễn ra chương trình trình diễn 3D mapping. Hình ảnh, âm nhạc kết hợp di sản cùng kể câu chuyện thành phố từ lịch sử đến hiện tại.
Ở Công viên Bờ sông Sài Gòn (phường An Khánh, TPHCM), tối 23-11 diễn ra lễ khai mạc Lễ hội Âm nhạc quốc tế HOZO 2026, một trong những sự kiện văn hóa lớn nhất trong năm của TPHCM.
Năm nay, lễ hội gắn với Ngày Văn hóa Việt Nam, mở ra những không gian đa dạng như sân khấu biểu diễn chính quy mô lớn; sân khấu dành riêng cho giới trẻ; khu cho các ban nhạc, nhóm nghệ thuật đường phố…
Bên cạnh các sự kiện tập trung, không khí của ngày văn hóa còn lan rộng khắp nơi. Trong ngày 22-11, hàng loạt sân khấu kịch nói, xiếc, múa rối nước… cùng mở cửa giới thiệu nhiều vở diễn, tiết mục mới để người dân tìm cho mình một điểm hẹn văn hóa.
Rạp Xiếc và Biểu diễn đa năng Phú Thọ (đường Lữ Gia, phường Phú Thọ) mở chương trình ưu đãi đặc biệt cho các gia đình thưởng thức Mơ Show. Nhà hát Múa rối nước Rồng Phương Nam công diễn vở Cá chép hóa rồng trong khuôn viên Bảo tàng Lịch sử TPHCM (số 2 Nguyễn Bỉnh Khiêm, phường Sài Gòn).
Sân khấu Thế Giới Trẻ (số 125 Cống Quỳnh, phường Cầu Ông Lãnh) giới thiệu vở diễn Bóng đàn ông. Nhà hát Kịch Sân khấu nhỏ TPHCM cùng lúc giới thiệu loạt vở kịch đa dạng như: Tiếng hát nửa đêm, Náo động rừng cổ tích, Ngôi nhà thiếu đàn bà…
Ngày 24-11 gắn với một dấu mốc đặc biệt: Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất khai mạc (ngày 24-11-1946), có sự tham dự của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Với TPHCM, đây cũng là dịp phát huy bản sắc, sức sáng tạo và tiềm năng của một trung tâm văn hóa lớn, gắn bảo tồn di sản với phát triển công nghiệp văn hóa và hội nhập quốc tế. Các hoạt động được mở rộng từ trung tâm đến cơ sở, đưa văn hóa đến gần người dân… Thành phố cũng vận động thực hiện miễn, giảm giá vé tham quan, thưởng thức nghệ thuật tại các thiết chế văn hóa công lập và khuyến khích các cơ sở phù hợp cùng tham gia. Qua đó, người dân không chỉ là khán giả mà còn là chủ thể sáng tạo, gìn giữ và lan tỏa giá trị văn hóa.
Đồng chí TRẦN THẾ THUẬN, Giám đốc Sở VH-TT TPHCM
Giữ ký ức, gieo tri thức
Nếu đường đi bộ Nguyễn Huệ là nơi hoạt động văn hóa bừng sáng, thì phòng triển lãm, đường sách, thư viện là nơi dòng chảy văn hóa lắng sâu. Hội Nhiếp ảnh TPHCM chính thức khai trương Trung tâm Triển lãm FIAP TPHCM. Trung tâm được thành lập theo thỏa thuận giữa Hội Nhiếp ảnh TPHCM và Liên đoàn Nhiếp ảnh Nghệ thuật quốc tế (FIAP), ký kết tại Đại hội FIAP lần thứ 37 ở Rio de Janeiro (Brazil).
NSNA Đoàn Hoài Trung, Chủ tịch Hội Nhiếp ảnh TPHCM, kiêm Giám đốc Trung tâm, cho biết, đây là dấu mốc quan trọng trên hành trình hội nhập của nhiếp ảnh thành phố. Với việc thành lập trung tâm, TPHCM chính thức gia nhập mạng lưới hơn 40 trung tâm triển lãm FIAP toàn cầu.
Cũng dịp này, TPHCM khai mạc Triển lãm ảnh quốc tế Nhiếp ảnh không biên giới và Trại sáng tác nhiếp ảnh quốc tế chủ đề TPHCM - Thành phố nhiếp ảnh. Trại sáng tác quy tụ 38 nghệ sĩ nhiếp ảnh đến từ 15 quốc gia và vùng lãnh thổ cùng các nghệ sĩ trong nước, hứa hẹn mang đến những góc nhìn mới về một TPHCM năng động, nghĩa tình.
Nếu ống kính lưu giữ thành phố bằng ánh sáng, thì những trang sách lại thủ thỉ kể chuyện bằng con chữ. Đường sách TPHCM phối hợp UBND phường Sài Gòn, các đơn vị xuất bản, tổ chức văn hóa, giáo dục triển khai chuỗi hoạt động Văn hóa Việt Nam qua những trang sách kéo dài đến 6-12.
Các gian hàng trưng bày, giới thiệu sách mới, sách có giá trị về lịch sử, văn hóa, đất nước và con người Việt Nam; học sinh được giao lưu cùng nhà văn, nghe kể chuyện theo sách và tham gia trò chơi dân gian.
Điểm nhấn của sự kiện là triển lãm ảnh Sài Gòn - Dấu ấn di sản, lan tỏa giá trị văn hóa (từ ngày 18 đến 29-11), giới thiệu di sản kiến trúc, lịch sử, tín ngưỡng và đời sống văn hóa của khu vực phường Sài Gòn.
Bà Ngô Hải Yến, Phó Chủ tịch UBND phường Sài Gòn, cho biết, trên địa bàn hiện có 17 di tích được xếp hạng, gồm 6 di tích cấp quốc gia và 11 di tích cấp thành phố; mỗi hình ảnh tại triển lãm đều gắn mã QR, giúp người dân và du khách thuận tiện tìm hiểu câu chuyện lịch sử gắn với từng di sản.
Tại Đặc khu Côn Đảo, Hội sách Côn Đảo lần 2 năm 2026 với chủ đề Huyền thoại Côn Đảo do Sở VH-TT TPHCM phối hợp các cơ quan, đơn vị tổ chức, diễn ra từ ngày 19-11 đến 22-11 tại khu vực Di tích Nhà Công quán và Công viên đường Tôn Đức Thắng.
Với thông điệp “Giữ ký ức - Gieo tri thức - Lan tỏa giá trị”, hội sách chọn ấn phẩm Những lá thư thời chiến Việt Nam (NXB Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản) làm nguồn cảm hứng xuyên suốt.
Cũng nhân dịp hội sách, ban tổ chức đã trao tặng tủ sách Lý luận chính trị cho đặc khu, trao tủ sách và học bổng cho học sinh 2 trường trên địa bàn, đồng thời triển khai giai đoạn 1 Thư viện số Huyền thoại Côn Đảo kết nối với Thư viện Khoa học Tổng hợp TPHCM.
Còn tại Nhà văn hóa Sinh viên TPHCM (số 1 Lưu Hữu Phước, phường Đông Hòa), Ngày hội Văn hóa các dân tộc Việt Nam lần thứ 5 (từ ngày 15 đến 24-11) đang diễn ra. Ngày hội là cơ hội để âm nhạc dân tộc, trang phục, trò chơi dân gian được hòa vào đời sống học đường, để người trẻ gặp gỡ di sản bằng trải nghiệm trực tiếp.
Những ngày này, ở TPHCM, từ hình ảnh, trang sách đến tiếng đàn, nhịp múa, vở diễn… đang góp phần mang mạch nguồn văn hóa Việt thấm dần, bền bỉ vào từng thế hệ người dân thành phố.
Tối 23-11, tại Nhà hát Quân đội khu vực phía Nam (số 140, đường Cộng Hòa, phường Tân Sơn Nhất, TPHCM), Nhạc viện TPHCM tổ chức chương trình nghệ thuật Đất nước vươn mình. Với 3 chương: Cội nguồn - Hồn Việt, Tiếp nối - Sức sống Việt Nam và Khát vọng - Đất nước vươn mình.
Chương trình tái hiện hành trình văn hóa, lịch sử và tinh thần dân tộc; gửi gắm thông điệp về sức mạnh nội sinh của văn hóa trong công cuộc xây dựng đất nước.
Chương trình được dàn dựng theo hình thức chính luận nghệ thuật, kết hợp giữa âm nhạc truyền thống, ca khúc cách mạng, sáng tác đương đại và nghệ thuật biểu diễn tổng hợp, với sự tham gia biểu diễn của nhiều nghệ sĩ: NSND Quốc Hưng, NSND Tạ Minh Tâm, NSƯT Phạm Thế Vĩ, NSƯT Khánh Ngọc, Võ Hạ Trâm, Phạm Trang, Thu Hằng...