Ứng xử với luồng văn hóa du nhập

Việt Nam đang trong quá trình hội nhập quốc tế mạnh mẽ nên những lễ hội văn hóa từ nước ngoài ngày càng trở nên quen thuộc và phổ biến ở nước ta. Trước đây, giới trẻ Việt Nam chỉ biết ngày lễ hội hóa trang ma quái Halloween qua các phương tiện truyền thông, thì nay Halloween xuất hiện ở rất nhiều cửa hàng, góc phố, công ty, trung tâm dạy ngoại ngữ…

Văn hóa ngoại lai có điểm tốt đương nhiên cũng có điểm xấu, có tích cực và cũng không ít tiêu cực. Những người bị ảnh hưởng đầu tiên của dòng chảy văn hóa ngoại lai chắc hẳn là các bạn trẻ. Và không chỉ có Halloween hay những ngày lễ của nước ngoài, văn hóa ngoại lai còn tràn ngập trong nhà ngoài phố, từ đời thực đến mạng ảo. Và sự xâm nhập ồ ạt, khó kiểm soát của những luồng văn hóa ngoại lai diễn ra trên hầu hết các khía cạnh của đời sống văn hóa đã và đang dẫn đến nhiều nguy cơ đe dọa việc kế thừa, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.

Mấy ngày qua, câu chuyện kể trên mạng của một ông bố trẻ đang được nhiều người quan tâm. Anh kể, cô con gái mới 10 tuổi của anh chỉ thích nghe và hát nhạc K-Pop mặc dù chả hiểu gì về nội dung, cô bé còn lắc mông, nheo mắt như mấy nhóm nhạc Hàn Quốc. Đáng nói hơn, thay vì chịu gọi tên là Su ở nhà như bấy lâu, cô bé nhất quyết đòi ba mẹ phải gọi cô là Tara, theo tên một nhóm nhạc Hàn Quốc. Cứ thế, thói sính tên ngoại, ăn mặc như sao ngoại hay cố tạo cách sống như sao ngoại xuất hiện không ít trong đời sống của gia đình Việt.

Đâu chỉ có vậy, đời sống văn hóa trong nước còn bị bội thực với những bài hát “nửa tây, nửa ta” tràn ngập các trang mạng và được người nghe nhạc yêu thích. Những bài hát thêm thắt tiếng Anh, tiếng Hàn “cho sang” xuất hiện ngày càng nhiều. Mà cứ bài hit, là phải có “I love you”, “Sarang Hae”, mới được giới trẻ yêu thích. Rồi giai điệu phải xập xình, đã tai; vũ đạo phải đã mắt với đủ kiểu bắt chước những nhóm nhạc đình đám cỡ EXO, Big Bang mới được giới trẻ để mắt tới. Cứ thế, những sáng tác dễ dãi vô tư xâm lấn các bảng xếp hạng âm nhạc, vốn chỉ nhận được sự quan tâm của một bộ phận giới trẻ. Rồi khi ngồi trước màn hình tivi vào những “giờ vàng”, đếm qua cũng đã có tới không dưới 10 kênh phát sóng những bộ phim truyền hình nước ngoài, nhất là phim Hàn Quốc, Trung Quốc.

Tương tự như vậy, các chương trình văn hóa, văn nghệ truyền thống không biết khi nào mới thoát khỏi cảnh bị lép vế bởi những đêm diễn quá đỗi ồn ào, với những bài hát, vũ điệu “nửa tây, nửa ta” của những nghệ sĩ nổi danh Việt. Trong khi đó, âm nhạc dân gian truyền thống của Việt Nam chỉ có dịp biểu diễn trong những đợt liên hoan, hội diễn âm nhạc hay những đợt giao lưu văn hóa quốc tế. Và nhan nhản các trang mạng chiều theo thị hiếu đám đông với những thông tin dạng “nhóm nhạc A đốn tim khán giả với vũ điệu con cua” hay “ca sĩ B trở lại hở táo bạo hơn xưa”, đã góp phần đẩy người trẻ xa rời với văn hóa truyền thống.

Phải khẳng định, khi đất nước mở cửa, cùng với sự phát triển kinh tế, cần sự giao lưu, hội nhập về văn hóa. Vấn đề đặt ra là phải ứng xử với những luồng văn hóa du nhập như thế nào để vừa tiếp thu được tinh hoa văn hóa nhân loại, vừa bảo tồn và phát huy được những giá trị văn hóa dân tộc đáng trân trọng. Làm sao để trong thời buổi hội nhập sâu rộng với thế giới, chúng ta hòa nhập mà không hòa tan!

NGỌC LÊ

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Văn minh để chuyên nghiệp

Kể từ mùa bóng 2021, giới chức VFF và VPF sẽ xử lý nghiêm, phạt nặng về tài chính, thậm chí sẽ đình chỉ các HLV nếu không tham gia họp báo (hay cử trợ lý họp thay) sau trận đấu. Bất kể đội nhà thắng hay thua, đây vẫn là điều bắt buộc đối với các nhà cầm quân vì nhiều mùa bóng qua, HLV đôi khi coi nhẹ điều này, tạo ra hình ảnh không đẹp trong mắt giới truyền thông lẫn người hâm mộ.

Giao thông - Đô thị

Cần 6.800 tỷ đồng đầu tư mới đầu máy, toa xe

Ngày 16-1, Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam (ĐSVN) cho biết đã kiến nghị các cấp có thẩm quyền cho phép lùi thời gian thực hiện Nghị định 65 về niên hạn sử dụng đối với đầu máy, toa xe thêm 3 năm để có thời gian chuẩn bị và đầu tư mới.

Quy hoạch

Các dự án lớn phải bố trí đất phát triển thể dục thể thao

Sáng 13-1, Văn phòng UBND TPHCM cho biết, để triển khai hiệu quả đề án “Phát triển ngành thể dục - thể thao TPHCM đến năm 2035”, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Võ Văn Hoan giao Sở Văn hóa - Thể thao (VH-TT) chủ trì, phối hợp với các sở, ngành và đơn vị liên quan tiếp tục rà soát, định hướng quy hoạch và bố trí đất đai để phát triển ngành.

Tin buồn