EU và bài toán năng lượng hạt nhân

SGGP
Liên minh châu Âu (EU) đang đứng trước sức ép về giá nhiên liệu tăng cao và sự phụ thuộc vào nguồn cung khí đốt từ Nga. Bên cạnh đó là mục tiêu cắt giảm khí thải theo Hiệp định Paris. Vì vậy, kế hoạch loại bỏ năng lượng hạt nhân trong khối một thời giờ đây đang được cân nhắc.

Một nhà máy điện hạt nhân tại Pháp

Một nhà máy điện hạt nhân tại Pháp

Trong bài diễn văn được phát sóng trên truyền hình Pháp hôm 9-11, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron nhấn mạnh: “Lần đầu tiên sau nhiều thập niên, chúng ta sẽ khởi động lại việc xây dựng các lò phản ứng hạt nhân và tiếp tục phát triển năng lượng tái tạo”. Tuyên bố của nhà lãnh đạo Pháp được đưa ra trong bối cảnh châu Âu đang phải đối mặt với tình trạng giá điện và khí đốt tăng vọt. Khi mới nhậm chức, Tổng thống Macron đã cam kết giảm đóng góp của năng lượng hạt nhân trong tổng sản lượng điện của Pháp từ 75% xuống 50% vào năm 2035. Tuy nhiên, cuộc khủng hoảng năng lượng đã làm thay đổi quan điểm ở nước này.

Theo truyền hình Đức DW, hiện Pháp đứng đầu EU về sản xuất điện hạt nhân, chiếm 70% tổng sản lượng điện năm 2020, trong khi Đức ở vị trí thấp nhất với 11,3%. Tháng 12-2021, dự kiến 3 trong số 6 lò phản ứng hạt nhân cuối cùng của Đức sẽ dừng hoạt động. 3 lò còn lại sẽ bắt đầu giảm hoạt động vào năm 2022, như một phần trong kế hoạch của chính phủ nhằm phi hạt nhân hóa. Sự thay đổi đó có thể khiến giá năng lượng tăng cao hơn vì Đức cũng giảm sử dụng than đá và phụ thuộc nhiều hơn vào khí đốt trong ngắn hạn, trong khi có kế hoạch chuyển sang năng lượng tái tạo trong dài hạn.

Tuy nhiên, theo khảo sát 1.000 người từ 18 đến 69 tuổi trên khắp nước Đức vào tháng 9-2021, sự ủng hộ đối với điện hạt nhân tăng 11% so với năm 2018. Sau cuộc bầu cử Quốc hội ngày 26-9, đảng Dân chủ xã hội trung tả, đảng Xanh bảo vệ môi trường và đảng Dân chủ tự do đã bắt đầu các cuộc đàm phán liên minh để thành lập chính phủ tiếp theo của Đức. Thỏa thuận sơ bộ cho thấy, các bên thống nhất cam kết xây dựng các nhà máy điện khí mới và loại bỏ điện than vào năm 2030, không mở rộng việc sử dụng điện hạt nhân.

Trong EU, Pháp dẫn đầu khối ủng hộ năng lượng hạt nhân như một phương tiện cắt giảm lượng khí thải carbon. Khối này còn có Ba Lan và Cộng hòa Czech. Khối không ủng hộ năng lượng hạt nhân đứng đầu là Đức, tiếp theo là Áo, Đan Mạch, Luxembourg và Tây Ban Nha. Bộ trưởng năng lượng các nước này từng ký một lá thư gửi Ủy ban châu Âu (EC) yêu cầu từ chối quy chế đặc biệt cho điện hạt nhân.

Một số thành viên EU, đặc biệt là Pháp, vốn đầu tư lớn vào hạt nhân và đang thận trọng với việc sử dụng khí đốt từ Nga, coi nguồn năng lượng này là một lựa chọn khả thi. Các quốc gia khác thì tin rằng đã đến lúc phải rời bỏ năng lượng hạt nhân vì lo ngại chất thải hạt nhân gây ô nhiễm phóng xạ. Đó là một tình thế nan giải lâu nay mà EC, cơ quan điều hành của EU, phải giải quyết trong những tuần tới. EC dự kiến sẽ công bố quy tắc phân loại năng lượng bền vững, nhằm giúp các nhà đầu tư biết rõ để định hướng đầu tư. Chủ tịch EC Ursula von der Leyen hồi tháng 10 từng nói: “Chúng ta cần nhiều năng lượng tái tạo hơn, rẻ hơn, không thải khí carbon và có sẵn trong khối EU”. Tuy nhiên, bà nói thêm: “Chúng ta cũng cần một nguồn năng lượng ổn định và năng lượng hạt nhân sẽ đóng vai trò quan trọng trong quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch”.

Những bình luận của bà làm tăng kỳ vọng rằng EC sẽ công bố năng lượng hạt nhân có thể được đưa vào hỗn hợp năng lượng sạch. Vấn đề cốt lõi đối với những người e ngại năng lượng hạt nhân là không có giải pháp cho việc lưu trữ lâu dài chất thải hạt nhân cũng như vấn đề vận hành an toàn. Do vậy, theo họ, đẩy nhanh xây dựng các nhà máy điện hạt nhân là một thách thức.

KHÁNH MINH

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Trung tâm nghiên cứu của Trường Đại học Keio

Chữa tổn thương tủy sống từ tế bào iPS

Trường Đại học Keio (Nhật Bản) đã thực hiện thử nghiệm cấy ghép các tế bào được phát triển từ tế bào gốc đa năng cảm ứng (iPS) để chữa tổn thương tủy sống. Đây là ca thử nghiệm đầu tiên trên thế giới.

Hồ sơ - tư liệu

Những cơ sở quân sự bất khả xâm phạm

Theo hãng Sputnik, trên thế giới có những nơi mà các chính phủ không tiếc tiền bạc cũng như công sức để bảo vệ, phòng thủ: đó là những sở chỉ huy của quân đội, hầm ngầm và căn cứ quân sự bí mật. Trên thực tế, đây là những pháo đài chính quy mà việc tập kích sẽ khiến đối phương phải chịu tổn thất nặng nề.

Chính trường thế giới

Diễn đàn kinh tế thế giới: Tìm lời giải cho các vấn đề nóng

Do đại dịch Covid-19, cuộc họp thường niên của Diễn đàn kinh tế thế giới (WEF) chuyển sang hình thức trực tuyến năm thứ hai liên tiếp. Tuy nhiên, với sự tham gia của lãnh đạo nhiều nước, giám đốc điều hành doanh nghiệp và các tập đoàn lớn, các nhà tổ chức vẫn hy vọng thúc đẩy thế giới tìm giải pháp cho các vấn đề nóng của thế giới.

Chuyện đó đây

Robot thay học sinh đến trường

Với thể trạng ốm yếu, em Joshua Martinangeli, 7 tuổi, khó lòng đến trường như bao bạn cùng trang lứa. Tuy nhiên, em vẫn có thể tương tác với giáo viên và các bạn cùng lớp qua robot. Con robot mang tên Joshi này sẽ thay em ngồi trong lớp và gửi tín hiệu chớp mắt mỗi khi em muốn phát biểu.