Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam cho biết, trong 9 tháng đầu năm 2026, qua kiểm tra, cơ quan BHXH đã thu hồi gần 433 tỷ đồng tiền chậm đóng BHXH, bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp; yêu cầu các đơn vị đăng ký tham gia hoặc đóng bổ sung cho hơn 60.000 lao động.
Toàn hệ thống đã kiểm tra hơn 7.000 đơn vị, tập trung vào các đơn vị có dấu hiệu vi phạm về đối tượng, mức đóng và các cơ sở khám, chữa bệnh BHYT có chi phí gia tăng bất thường.
Qua kiểm tra chuyên đề tại gần 1.400 đơn vị chậm đóng trên 6 tháng và kiểm tra từ xa tại hơn 1.800 đơn vị sử dụng lao động, cơ quan BHXH thu hồi hàng trăm tỷ đồng tiền chậm đóng, trốn đóng.
Cơ quan BHXH cũng phối hợp với viện kiểm sát nhân dân các cấp đôn đốc hơn 13.700 đơn vị vi phạm nghĩa vụ đóng bảo hiểm. Riêng tại Hà Nội và TPHCM, số tiền thu hồi qua phối hợp giữa hai ngành là hơn 631 tỷ đồng.
BHXH Việt Nam đã chuyển 21 hồ sơ kiến nghị khởi tố sang cơ quan điều tra, gồm 9 vụ việc liên quan đến gian lận BHYT, 3 vụ việc liên quan đến gian lận cả BHXH và BHYT, 9 vụ việc có dấu hiệu trốn đóng BHXH.
Tuy nhiên, việc thu hồi tiền chậm đóng còn nhiều khó khăn. Khoảng 39.000 đơn vị không còn khả năng đóng, với tổng số tiền khó thu hồi khoảng 5.100 tỷ đồng. Nhiều doanh nghiệp đã ngừng hoạt động, giải thể, phá sản hoặc không còn tại địa chỉ đăng ký.
Bên cạnh đó, một số đơn vị kê khai thiếu lao động, tiền lương làm căn cứ đóng hoặc sử dụng hợp đồng cộng tác viên, dịch vụ, khoán việc để né tránh nghĩa vụ đóng bảo hiểm. Cơ quan BHXH cũng khuyến khích người lao động theo dõi quá trình đóng bảo hiểm trên ứng dụng VssID (bảo hiểm xã hội số) để kịp thời phát hiện, phản ánh vi phạm.
