Nhân lực y tế: Tăng số lượng có tăng chất lượng?

Ngày 12-6, Bộ Y tế đã tổ chức hội thảo trực tuyến Hà Nội-Huế-TPHCM về đào tạo nguồn nhân lực y tế theo nhu cầu xã hội. Qua đó cho thấy, nhu cầu tăng cường nguồn nhân lực y tế, đặc biệt là bác sĩ để bảo đảm việc chăm sức khỏe người dân đang tăng cao trong khi nhu cầu khả năng đáp ứng lại rất hạn chế.

Thiếu bác sĩ trầm trọng

“Nếu để đạt được mục tiêu cả nước có 8 bác sĩ/1 vạn dân vào năm 2015 thì Đồng Tháp sẽ phải tới năm 2020 mới đạt được mục tiêu này…”, bác sĩ Võ Anh Hổ, Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Đồng Tháp đã nói như vậy về thực trạng nguồn nhân lực y tế hiện nay ở địa phương.

Với một tỉnh có dân số 1,6 triệu người nhưng Đồng Tháp hiện chỉ có 3.697 cán bộ y tế, còn thiếu gần 1.000 so với biên chế được giao. Cả tỉnh chỉ có 708 bác sĩ, tỷ lệ 4,2 bác sĩ/1 vạn dân, nên Đồng Tháp chỉ dám đặt ra mục tiêu khiêm tốn 5 bác sĩ/1 vạn dân vào 2010. “Bởi lẽ cho dù hiện nay, địa phương cố gắng cử nhiều cán bộ đi học, liên kết mở thêm cơ sở đào tạo các bộ y tế tại địa phương thì mỗi năm Đồng Tháp cũng chỉ có khoảng thêm 50 bác sĩ”, BS Hổ cho biết.

Đồng Nai, một trong những địa phương trọng điểm về kinh tế nhưng số cán bộ y tế lại rơi vào tình trạng thiếu trầm trọng.

BS Từ Thanh Chương, Giám đốc Sở Y tế Đồng Nai cho biết, cả tỉnh chỉ có 854 bác sĩ, đạt 3,56 bác sĩ/1vạn dân; dược sĩ đại học là 50 người, đạt 0,21 dược sĩ/1vạn dân. Với số bác sĩ như hiện nay để đạt được mục tiêu có 7 bác sĩ/1 vạn dân vào năm 2010 thì Đồng Nai phải cần thêm 1.800 bác sĩ. Thế nhưng hiện nay, Đồng Nai mới chỉ khoảng 200 người được cử đi đào hệ bác sĩ chuyên tu 4 năm và khoảng 30 người đào tạo bác sĩ chính quy mỗi năm, nhưng số người về địa phương làm việc hàng năm chỉ từ 3-4 người.

Ngược trở ra khu vực Tây Bắc, BS Nguyễn Công Huấn, Giám đốc Sở Y tế Lai Châu cho rằng, có lẽ do là tỉnh đất rộng người thưa (cả tỉnh 33 vạn dân/9.112 km2) nên tỷ lệ bác sĩ ở Lai Châu rơi vào diện thấp nhất nước: chỉ có 110 bác sĩ, tỷ lệ 3,3 bác sĩ/1 dân.

Cần quan tâm tới chất lượng

Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến cho rằng, nhu cầu về nguồn nhân lực y tế của cả nước đang là một thách thức lớn với sự phát triển kinh tế xã hội và nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người dân.

Hiện nay, số cán bộ y tế trong cả nước đã đạt 32 cán bộ/1 vạn dân và 6,2 bác sĩ/1vạn dân. Đây là một tỷ lệ không đến nỗi quá thấp so với nhiều nước trong khu vực nhưng với các vùng trong cả nước lại đang có sự mất cân đối trầm trọng. Đồng bằng sông Cửu Long và Tây Bắc là 2 vùng có số cán bộ y tế thấp nhất, khoảng 21-25 cán bộ y tế/1 vạn dân.

Theo ông Trương Việt Dũng, Vụ trưởng Vụ Khoa học-Đào tạo, Bộ Y tế, nhu cầu nhân lực y tế cho cả nước giai đoạn 2008- 2010 là 109.521 người, tương đương 36.507 người/năm. Tuy nhiên, khả năng đáp ứng của hệ thống đào tạo y tế cả nước cho đến năm 2007 là 24.534 người/năm.

Điều đó cho thấy, nhu cầu về nguồn nhân lực y tế, đặc biệt là nguồn bác sĩ đang rất cao, ước tính đến năm 2010, mỗi năm sẽ cần thêm 5.965 bác sĩ cho khu vực bệnh viện các tuyến.

Để giải quyết vấn đề nhân lực y tế, Thứ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến cho biết, Bộ Y tế đã và đang triển khai các nhóm giải pháp như: tăng chỉ tiêu đào tạo cho các trường y dược, mở thêm các mã ngành, mở rộng các hình thức liên kết giữa các cơ sở đào tạo y tế với địa phương.

Tuy nhiên với việc tăng chỉ tiêu đào tạo thì vấn đề được đặt ra là liệu chất lượng đào tạo có được bảo đảm vì đào tạo y bác sĩ là gắn liền trực tiếp với tính mạng và sức khỏe của con người. Hơn nữa, hiện nay về cơ sở vật chất của các trường và đội ngũ giảng cũng vẫn ở mức rất hạn chế.

Trước mâu thuẫn này, GS-TS Đặng Vạn Phước, Hiệu trưởng ĐH Y Dược TPHCM nhấn mạnh, đào tạo y dược là một ngành đặc thù, không thể rút ngắn thời gian thực hành được, mà ít nhất là phải mất 6 năm. Trường đào tạo y khoa không thể tăng vô tội vạ số lượng đào tạo mà không quan tâm đến chất lượng. Xu hướng đào tạo trong thời gian tới phải là “cầm tay chỉ việc”, đào tạo những nhóm nhỏ. Y đức cũng phải đào tạo ngay từ những năm đầu tiên.

Thứ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến cũng khẳng định, chất lượng đào tạo sẽ phải là vấn đề hàng đầu. Do đó, Bộ Y tế sẽ thực hiện kiểm tra chéo chất lượng đào tạo của các trường đại học, cao đẳng y tế, nếu trường nào có chất lượng quá kém, Bộ Y tế sẽ đề xuất với Bộ GD-ĐT cho ngưng tuyển sinh.

Khánh Nguyễn

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Sức khỏe cộng đồng

Đối thoại về chấn thương tâm lý

Buổi đối thoại với chủ đề “Tuổi thơ dữ dội - Nhận diện và chữa lành chấn thương tâm lý thuở thiếu thời” diễn ra vào lúc 14 giờ ngày 24-1, tại Cà phê thứ bảy Trẻ, 264 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, phường 8, quận 3, TPHCM.

Tư vấn dinh dưỡng

Thuốc

Nguy hiểm khi sử dụng thuốc giảm đau không đúng cách

Thuốc giảm đau là các thuốc nhằm điều trị triệu chứng, làm giảm các cơn đau cấp tính hoặc mạn tính. 2 nhóm thuốc phổ biến nhất có thể được phép bán không cần đơn tại các hiệu thuốc là paracetamol và nhóm kháng viêm không chứa steroid, viết tắt là NSAIDs (Nonsteroidal anti-inflammatory drugs).