Không gian đọc thoát ly "phòng kín"
Thư viện phường Long Trường có một vị trí khá thuận lợi khi nằm trong khu di tích Căn cứ vùng bưng 6 xã. Vì thế, ngoài người dân địa phương, mỗi ngày thư viện còn có nhiều du khách ghé đến tham quan, đọc sách báo tại thư viện.
Thư viện còn có một yếu tố thuận lợi khi thủ thư là bà Hồng Thị Trúc Oanh, nguyên Phó Trưởng phòng Văn hóa văn nghệ (phụ trách mảng Thư viện - truyền thống) của Trung tâm Văn hóa TP Thủ Đức trước đây. Khi về với khu di tích Căn cứ vùng bưng 6 xã, ngoài công việc thuyết minh, bà Hồng Thị Trúc Oanh còn đảm nhận công việc thủ thư với sự chuyên nghiệp cao.
Thấu hiểu lịch sử địa phương, bà Trúc Oanh cho rằng, nếu những cuốn sách lịch sử chỉ nằm im trên kệ gỗ sẽ khó tiếp cận người trẻ. Từ đó, bà đã khéo léo lồng ghép các hoạt động giáo dục truyền thống vào công tác thư viện. Như trong những chương trình giao lưu Ngày hội Văn hóa đọc với chủ đề “Di tích lịch sử qua từng trang sách”, bà Oanh thường giới thiệu những di tích lịch sử địa phương như khu di tích Căn cứ vùng bưng 6 xã, đền Bến Nọc (phường Tăng Nhơn Phú)... giúp các bạn trẻ thêm hiểu, yêu và tự hào hơn về quê hương mình.
“Học sinh là đối tượng đang trong quá trình hình thành nhân cách, lý tưởng sống. Việc giáo dục truyền thống cho các em không thể áp đặt bằng những bài học lý thuyết khô khan mà phải bắt đầu từ sự hứng thú tự nhiên, nên tôi chuyển tải các bài học lịch sử từ những câu chuyện kể trong các cuốn sách”, bà Trúc Oanh chia sẻ.
Một trong những sáng kiến mang tính đột phá là mô hình “Ngày hội văn hóa đọc - Giới thiệu tác phẩm”, được thư viện phường Long Trường tổ chức thành các đợt triển lãm, trưng bày lưu động ngay tại không gian sân trường, thư viện học đường hoặc các điểm sinh hoạt cộng đồng. Thay vì thụ động nghe báo cáo, học sinh được tự tay lựa chọn những cuốn sách yêu thích để đọc tại chỗ, trình bày cảm nhận, chia sẻ cảm xúc với bạn bè.
Mô hình như chiếc cầu nối, giới thiệu nguồn tài liệu phong phú, chính thống hiện có tại thư viện phường đến với lực lượng giáo viên và học sinh. Qua đó, kích cầu thói quen đến thư viện tra cứu, biến việc đọc sách thành một nét đẹp văn hóa thường nhật trong học đường.
Đến gần bạn đọc bằng công nghệ
Bước vào kỷ nguyên số, thói quen tiếp nhận thông tin của người dân, đặc biệt là giới trẻ đã thay đổi mạnh mẽ. Đón bắt xu hướng này, thư viện phường Long Trường đã nhạy bén áp dụng hình ảnh hóa dữ liệu (Infographic) và công nghệ quét mã nhanh (QR code) trở thành công cụ đắc lực để rút ngắn khoảng cách giữa tài liệu và người đọc.
Theo đó, thư viện thực hiện các bộ Infographic ngắn gọn, màu sắc sinh động tóm tắt cuộc đời, sự nghiệp và tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Mỗi Infographic đều tích hợp mã QR dẫn đến từng cổng thông tin chính thống như hochiminh.vn, thuviencoso.vn... giúp định hướng người dùng tiếp cận địa chỉ uy tín, loại bỏ nguy cơ thông tin sai lệch trên mạng xã hội.
Với mong muốn lan tỏa nguồn tri thức số đến những không gian công cộng, những Infographic này được thư viện phường Long Trường trao tặng đến các di tích lịch sử, trường học, điểm sinh hoạt khu phố và nhất là những không gian "Cà phê sách" trên địa bàn. Người dân khi đi uống cà phê thư giãn hay chờ làm thủ tục hành chính tại địa phương đều có thể dùng điện thoại thông minh để quét mã và tìm hiểu tài liệu.
Để xóa nhòa giới hạn địa lý và thời gian, thư viện phường Long Trường đã nâng cấp mô hình lên môi trường số hóa toàn diện với “Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh trên nền tảng số”. Thông qua một mã QR tổng hợp dẫn đến "Kho tài liệu số dùng chung", người dân có thể trải nghiệm Bảo tàng 3D để tham quan không gian thực tế ảo các di tích lịch sử gắn liền với Bác. Thư viện còn đồng bộ các định dạng Audio/Video (Podcast và phim tư liệu) đáp ứng nhu cầu nghe - nhìn linh hoạt mọi lúc, mọi nơi của học sinh và những người bận rộn.
Hệ thống liên kết này hiện được đăng tải đồng bộ trên cổng thông tin phường cùng các trang mạng xã hội (Facebook, Zalo OA) của Đoàn Thanh niên, Hội Liên hiệp Phụ nữ, Hội Cựu chiến binh..., khơi nguồn văn hóa đọc trong thời đại số. Có thể nói, những sáng tạo và nỗ lực của thư viện phường Long Trường đang góp phần không nhỏ trong việc khôi phục và phát triển phong trào đọc sách trong cộng đồng, xây dựng xã hội học tập từ cấp cơ sở.
