Thưởng tết sớm: Góc nhìn sẻ chia từ doanh nghiệp

Tại buổi thảo luận tổ của Quốc hội về tình hình kinh tế - xã hội mới đây, đồng chí Trần Lưu Quang, Bí thư Thành ủy TPHCM, cho biết thành phố khuyến khích doanh nghiệp (DN) chi thưởng tết sớm ngay trong tháng 11 và 12, giúp người lao động (NLĐ) có tiền mua sắm khi giá cả chưa tăng mạnh.

Bên cạnh đó, TPHCM định hướng thúc đẩy tiêu dùng qua thương mại điện tử, ví điện tử và các hình thức mua trước, trả sau trong dịp cuối năm.

Linh hoạt theo khả năng

Đề xuất thưởng tết sớm nhận được sự chia sẻ, đồng thuận từ đại diện nhiều DN. Tuy nhiên, các ý kiến cho rằng thời điểm thực hiện cần linh hoạt theo khả năng tài chính, đặc thù từng đơn vị và nên có cơ chế hỗ trợ từ thành phố.

Ông Trương Hoàng Tâm, Chủ tịch Công đoàn Công ty CP In số 7 (KCN Tân Tạo, TPHCM), chia sẻ: “Thông thường sau ngày 31-12, DN chốt sổ, tổng kết kế hoạch sản xuất kinh doanh của năm rồi lên kế hoạch và đầu tháng 1 mới thưởng tết. Năm nay, Công đoàn sẽ chủ động đề xuất DN xem xét kế hoạch thưởng sớm để công nhân chủ động chi tiêu dịp này”.

Bà Trần Thị Kiều Oanh, Giám đốc Nhân sự Công ty CP Sài Gòn Food (KCN Vĩnh Lộc, TPHCM), cho biết DN tính thưởng tết dựa trên thu nhập bình quân cả năm nên phải có lương tháng 12 mới xác định được mức thưởng cụ thể. Tuy nhiên, vào tháng 12 hàng năm, DN đều tổ chức đối thoại với NLĐ, công bố sớm mức thưởng và kế hoạch chăm lo tết.

Ông Phạm Quang Anh, Giám đốc Công ty TNHH May mặc Dony (xã Vĩnh Lộc, TPHCM), đánh giá thưởng Tết sớm giúp NLĐ chủ động mua sắm trước khi giá cả tăng. Tuy nhiên, phương án này cần được cân nhắc kỹ ở ngành may mặc và các lĩnh vực sử dụng nhiều lao động phổ thông.

Cuối năm là giai đoạn đơn hàng dồn dập, nhiều DN phải duy trì sản xuất đến cận tết. Nếu chi thưởng quá sớm, một bộ phận NLĐ có thể nghỉ việc sớm, gây áp lực lên tiến độ sản xuất và giao hàng. Vì vậy, một số DN chọn thời điểm thưởng sát tết, thậm chí giữ lại một phần tiền thưởng đến sau tết để khuyến khích NLĐ quay lại làm việc.

Ngoài vấn đề nhân sự, DN còn phải cân đối dòng tiền. Kế hoạch trả lương, thưởng thường được xây dựng theo chu kỳ tài chính; khách hàng không có nghĩa vụ thanh toán đơn hàng sớm hơn khi DN thay đổi thời điểm thưởng. Với các DN sản xuất, đặc biệt là DN nhỏ và vừa, việc điều chỉnh kế hoạch chi trả có thể tạo thêm áp lực tài chính.

Ông Phạm Quang Anh đề xuất thành phố bảo lãnh hoặc ứng trước tiền thưởng. Giải pháp này giúp NLĐ có tiền chi tiêu sớm, giảm áp lực dòng tiền cho DN, hạn chế nguy cơ NLĐ nghỉ việc trước khi DN hoàn thành các đơn hàng cuối năm.

Dồn nguồn lực chăm lo tết cho người lao động

Tổng Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) Việt Nam vừa ban hành Kế hoạch số 56/KH-TLĐ về chăm lo Tết Đinh Mùi 2027, chủ đề “Tết sum vầy - Xuân ơn Đảng”, phương châm “Tất cả đoàn viên, NLĐ đều có tết, vui tết”. Theo đó, các cấp công đoàn tập trung nguồn lực chăm lo cho đoàn viên, NLĐ có hoàn cảnh khó khăn, thu nhập thấp; người bị ảnh hưởng bởi thiên tai, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, mắc bệnh hiểm nghèo; người mất việc làm, giảm giờ làm hoặc bị nợ lương, thưởng.

Bên cạnh đó, công đoàn chú trọng chăm lo cho gia đình chính sách, NLĐ là đồng bào dân tộc thiểu số, người nhiều năm chưa có điều kiện về quê đón tết và người phải làm việc dịp tết. Việc lựa chọn đối tượng hỗ trợ căn cứ hoàn cảnh thực tế, bảo đảm đúng người, đúng nhu cầu, công khai, minh bạch.

Theo kế hoạch, một nhóm đối tượng được lãnh đạo Tổng LĐLĐ Việt Nam thăm, tặng quà trị giá 2,5 triệu đồng/suất, gồm 2 triệu đồng tiền mặt và 500.000 đồng quà hiện vật; nhóm đối tượng khác nhận quà trị giá 1,5 triệu đồng/suất, gồm 1 triệu đồng tiền mặt và 500.000 đồng quà hiện vật.

Cùng với nguồn hỗ trợ của Tổng LĐLĐ Việt Nam, Công đoàn địa phương căn cứ điều kiện thực tế để tổ chức “Chuyến xe Công đoàn - Xuân 2027”, “Chuyến tàu Công đoàn - Xuân 2027”, “Chuyến bay Công đoàn - Xuân 2027”; ưu tiên NLĐ có hoàn cảnh khó khăn, nhiều năm chưa thể về quê và những trường hợp cần hỗ trợ phương tiện đi lại dịp tết.

Với NLĐ không thể về quê, các cấp công đoàn tổ chức chương trình “Tết không xa nhà” tại khu nhà trọ, công trường và các dự án…

Theo ông Võ Khắc Thái, Chủ tịch LĐLĐ TPHCM, ngày 15-11, đơn vị sẽ tặng quà tết sớm cho 350.000-400.000 công nhân, mỗi người 1 triệu đồng, chuyển khoản trực tiếp vào tài khoản NLĐ, tổng kinh phí khoảng 350-400 tỷ đồng.

Song song đó, Công đoàn TPHCM đề nghị DN xem xét kế hoạch thưởng tết trong tháng 11 hoặc 12; yêu cầu các cấp công đoàn báo cáo những DN nợ lương, nợ BHXH hoặc cắt giảm lao động để LĐLĐ TPHCM có biện pháp can thiệp, hỗ trợ.

Bà Phạm Thị Thanh Tâm, Chủ tịch Công đoàn Dệt May Việt Nam, thông tin chương trình “Tết sum vầy” sẽ được tổ chức tại nhiều địa điểm trên cả nước. Những năm qua, Công đoàn Dệt May Việt Nam phối hợp Tập đoàn Dệt May Việt Nam triển khai nhiều hoạt động thiết thực chăm lo cho NLĐ vào dịp tết như tặng quà, tổ chức gian hàng giảm giá, gian hàng 0 đồng, trao “tấm vé nghĩa tình” đưa NLĐ về quê đón tết…

Chương trình “Tết sum vầy - Ngày hội công nhân - Phiên chợ nghĩa tình” năm 2027 tại 3 miền quy tụ khoảng 37 gian hàng của 28 đơn vị, cung cấp nhiều mặt hàng thiết yếu phục vụ nhu cầu dịp tết. Sản phẩm bảo đảm chất lượng, được trợ giá 20%-70%...