Nếu những dữ liệu này bị sử dụng sai mục đích, không chỉ người vay chịu hệ lụy mà người thân, bạn bè, đồng nghiệp cũng có thể bị ảnh hưởng.
Đầu tháng 11-2025, Công an tỉnh Thái Nguyên tiếp nhận tin báo của nhiều người về việc tài khoản cá nhân phát sinh khoản vay trực tuyến dù họ không hay biết. Qua điều tra, công an xác định một nhóm đối tượng đã lập hồ sơ vay trái phép, chiếm đoạt gần 300 triệu đồng của 13 người. Vụ việc cảnh báo nguy cơ thông tin cá nhân và mã xác thực bị lợi dụng khi người dùng cài đặt, sử dụng ứng dụng vay tiền.
Với những ứng dụng cho vay bất hợp pháp, danh bạ điện thoại có thể bị sử dụng để gây sức ép đòi nợ. Người thân, bạn bè, đồng nghiệp có nguy cơ bị gọi điện, nhắn tin đe dọa dù không liên quan đến khoản vay. Hình ảnh và thông tin cá nhân cũng có thể bị phát tán nhằm bôi nhọ, xúc phạm người vay.
Hiện nay, không phải ứng dụng vay trực tuyến nào cũng tiềm ẩn rủi ro. Nhiều ngân hàng, công ty tài chính hợp pháp đã phát triển ứng dụng để khách hàng tiếp cận dịch vụ thuận tiện hơn. Do đó, người vay cần xác định đúng đơn vị cung cấp và phân biệt các nền tảng chính thống, uy tín với ứng dụng không rõ nguồn gốc, hoạt động thiếu minh bạch.
Trước khi vay, cần kiểm tra thông tin đơn vị cho vay, lãi suất, các khoản phí và điều kiện vay. Nên tải ứng dụng từ website chính thức của ngân hàng, công ty tài chính hoặc Google Play, App Store sau khi xác định đúng tên nhà phát hành. Không cài ứng dụng từ đường dẫn do người lạ gửi qua tin nhắn hoặc mạng xã hội. Đặc biệt, cần cân nhắc kỹ các yêu cầu truy cập danh bạ, hình ảnh, vị trí, micro và camera; chỉ cấp những quyền thực sự cần thiết. Không cung cấp mã OTP, mật khẩu hay thông tin đăng nhập ngân hàng cho bất kỳ ai. Khi ứng dụng yêu cầu quyền truy cập không liên quan đến dịch vụ vay, nên dừng giao dịch.
Nếu cần tiền gấp, người lao động nên ưu tiên vay tại ngân hàng, các tổ chức cho vay hợp pháp hoặc tìm hiểu các chương trình hỗ trợ vốn của tổ chức công đoàn. Người đã cài ứng dụng nên kiểm tra, thu hồi những quyền truy cập không cần thiết trong phần cài đặt trên điện thoại. Dù vậy, gỡ ứng dụng không có nghĩa dữ liệu đã thu thập trước đó được xóa khỏi hệ thống.
Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15, có hiệu lực từ ngày 1-1-2026, quy định người dùng có quyền rút lại sự đồng ý cho phép xử lý dữ liệu và yêu cầu xóa dữ liệu trong những trường hợp được pháp luật quy định.
Trường hợp bị đe dọa, xúc phạm hoặc phát tán hình ảnh, thông tin riêng tư, cần lưu lại tin nhắn, lịch sử cuộc gọi, chụp màn hình làm bằng chứng và trình báo cơ quan công an khi có dấu hiệu vi phạm pháp luật. Đừng vì lo sợ mà vội chuyển tiền theo những yêu cầu không rõ ràng.
Một khoản vay có thể giải quyết khó khăn trước mắt nhưng dữ liệu cá nhân một khi bị phát tán sẽ rất khó kiểm soát. Vì vậy, trước khi bấm nút đồng ý, phải cân nhắc kỹ thông tin mình cung cấp và những quyền truy cập mình trao cho ứng dụng.
