Kênh CNA (Singapore) dẫn lời ông Pascal Lamy, cựu Tổng Giám đốc Tổ chức Thương mại thế giới, cho biết thâm hụt thương mại của Liên minh châu Âu (EU) với Trung Quốc hiện lên tới 1 tỷ EUR/ngày.
Áp lực cạnh tranh đối với ngành công nghiệp châu Âu thấy rõ tại Đức - nền kinh tế công nghiệp hàng đầu của lục địa già. Mỗi tháng, Đức mất từ 10.000-15.000 việc làm trong lĩnh vực sản xuất; nhiều doanh nghiệp phải thu hẹp hoạt động hoặc cắt giảm nhân sự.
Trước tình hình này, ngày 5-10 vừa qua, Pháp và Đức đề xuất EU trao thêm quyền cho Ủy ban châu Âu hạn chế, thậm chí ngừng nhập khẩu từ những quốc gia bị xác định gây ra tình trạng bóp méo thương mại nghiêm trọng và có hệ thống. Sau đó, Trung Quốc đã đồng ý giảm một nửa lượng xe hybrid xuất khẩu sang EU.
Ông Lamy coi đây là tín hiệu tích cực, nhưng cho rằng EU cần tiếp tục thúc đẩy những biện pháp tương tự đối với các lĩnh vực mà năng lực sản xuất của châu Âu đang chịu sức ép lớn.
Trước đó, 44 hiệp hội công nghiệp châu Âu (hoạt động trong các lĩnh vực như pin mặt trời, thép, xi măng) đã cùng lên tiếng cảnh báo về những tác động từ hoạt động thương mại của Trung Quốc.
Tuy nhiên, trong khi nhà sản xuất châu Âu gặp khó với hàng hóa Trung Quốc, dòng vốn đầu tư từ quốc gia châu Á lại góp phần tạo thêm việc làm và thúc đẩy chuyển giao công nghệ tại chính châu Âu.
Theo CNA, đầu tư trực tiếp nước ngoài của Trung Quốc vào EU và Anh đạt 16,8 tỷ EUR trong năm ngoái, tăng 67% so với năm trước và lên mức cao nhất trong 7 năm qua.
Những doanh nghiệp như nhà sản xuất pin hàng đầu CATL và nhà sản xuất xe điện BYD đang mở rộng hoạt động sản xuất tại châu Âu, góp phần hỗ trợ mục tiêu chuyển đổi năng lượng của khu vực.
Ông Lamy ủng hộ việc tạo điều kiện cho doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư vào châu Âu, kể cả trong ngành công nghiệp ô tô.
Theo ông Lamy, 30 năm trước, Trung Quốc đã yêu cầu doanh nghiệp châu Âu chuyển giao công nghệ khi đầu tư vào Trung Quốc, trong bối cảnh các công ty phương Tây nắm lợi thế công nghệ. Hiện nay, khi Trung Quốc đã vượt lên ở một số lĩnh vực, châu Âu có thể áp dụng cách tiếp cận tương tự.
Trong khi đó, các doanh nghiệp châu Âu cũng không dễ dàng rời khỏi thị trường Trung Quốc. Volkswagen vừa lên kế hoạch cắt giảm nhân sự tại Đức nhưng đầu tư lớn vào Trung Quốc, trong đó có 3,5 tỷ EUR cho trung tâm nghiên cứu và phát triển tại Hợp Phì cùng 2,4 tỷ EUR cho liên doanh với công ty công nghệ Horizon Robotics của Trung Quốc.
Ông Joerg Wuttke, cựu Chủ tịch Phòng Thương mại EU tại Trung Quốc, nhận định “cú sốc Trung Quốc 2.0” vừa là thách thức, vừa có thể thúc đẩy châu Âu thay đổi. Vấn đề ở chỗ, thay vì chỉ xem Trung Quốc là một đối thủ hay đối tác, châu Âu cần hợp tác có kiểm soát, đồng thời củng cố năng lực công nghiệp và công nghệ của mình.
