Văn phòng Bộ Nông nghiệp và Môi trường thông tin vừa có tờ trình gửi Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng, đề xuất Chính phủ ban hành quy chế phối hợp, biện pháp quản lý chất lượng môi trường không khí liên tỉnh khi xảy ra ô nhiễm nghiêm trọng tại 8 tỉnh, thành phố miền Bắc.
Quy chế này nhằm xác định rõ cơ chế cảnh báo, trách nhiệm phối hợp và các biện pháp ứng phó giữa các bộ, ngành, địa phương.
Theo đề xuất của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, phạm vi áp dụng trước mắt gồm: TP Hà Nội, TP Hải Phòng, TP Quảng Ninh, TP Bắc Ninh, các tỉnh Hưng Yên, Thái Nguyên, Phú Thọ và Ninh Bình.
Bộ đánh giá, tình trạng ô nhiễm không khí tại Việt Nam, nhất là ở các đô thị lớn, có xu hướng gia tăng, chủ yếu là ô nhiễm bụi, đặc biệt là bụi mịn PM2,5. Diễn biến ô nhiễm có tính quy luật theo mùa và thời điểm trong ngày, ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng.
Báo cáo hiện trạng môi trường giai đoạn 2021-2025, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cảnh báo: tại các trạm quan trắc không khí tự động, liên tục ở 8 địa phương nêu trên, tỷ lệ số ngày có nồng độ bụi PM2,5 trung bình 24 giờ vượt giới hạn, từ trên 15% đến gần 40%. Giới hạn này dựa trên Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng không khí QCVN 05:2023/BTNMT.
Các địa phương này có mật độ xây dựng, giao thông cao, tập trung nhiều cơ sở sản xuất xi măng, luyện thép, nhiệt điện và các ngành phát thải bụi, khí thải với lưu lượng lớn. Kết hợp với đặc điểm khí hậu, ô nhiễm không khí có khả năng lan truyền giữa các tỉnh, thành phố.
Theo đề xuất, Luật Bảo vệ môi trường và nhiệm vụ tại Quyết định số 2530/QĐ-TTg ngày 19-11-2025 của Thủ tướng Chính phủ (phê duyệt Kế hoạch hành động quốc gia về khắc phục ô nhiễm và quản lý chất lượng môi trường không khí giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045) là cơ sở để xây dựng quy chế.
Trước mắt, sau khi triển khai quy chế này tại 8 tỉnh, thành phố kể trên, bộ sẽ phối hợp với các địa phương khác tiếp tục tham mưu ban hành quy chế cho những khu vực khác trên cả nước.
