Khoảng 1 tuần nay, nhiều khu vực thuộc ngoại thành Hà Nội, nông dân bắt đầu vào vụ gặt (lúa mùa). Theo thói quen sản xuất, sau khi gặt lúa xong, nông dân thường đốt rơm rạ tươi ngay trên đồng để dọn dẹp, vệ sinh đồng ruộng, chuẩn bị cho vụ Đông.
Tuy nhiên, đây là thời điểm Hà Nội và miền Bắc bước vào mùa không khí lạnh, trời hanh khô, độ ẩm sụt giảm mạnh, mức độ ô nhiễm không khí gia tăng, cộng hưởng với tình trạng đốt rơm rạ ở ngoại thành, khói bụi có thể theo gió đưa vào nội thành Hà Nội.
Theo Sở NN-MT Hà Nội, từ tháng 10 năm trước đến tháng 3 năm sau thường là “mùa ô nhiễm” không khí tại Hà Nội. Đây là giai đoạn nhiệt độ xuống thấp, ít mưa, nhiều ngày lặng gió. Mùa Đông, Hà Nội có một số ngày xuất hiện nghịch nhiệt, khả năng khuếch tán chất ô nhiễm bị hạn chế, khiến bụi mịn dễ tích tụ ở tầng khí quyển thấp.
Đốt rơm rạ không phải nguyên nhân duy nhất gây ô nhiễm không khí ở Hà Nội. Tuy nhiên, đốt phụ phẩm nông nghiệp là một nguồn phát thải theo mùa và được cơ quan quản lý đưa vào nhóm nguồn cần kiểm soát, nhất là trong những tháng cuối năm.
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng - thủy văn quốc gia, từ ngày 6-10, Hà Nội và miền Bắc, Thanh Hóa chuyển sang hình thái nắng hanh, nền nhiệt thấp, trời khô ráo kèm độ ẩm ở mức thấp và lạnh. Đây là điều kiện khiến nồng độ bụi gia tăng. Nếu tình trạng đốt rơm rạ vẫn tiếp diễn, khói bụi có thể gia tăng, nhất là trong những ngày ít mưa, gió yếu hoặc xuất hiện nghịch nhiệt.
Bộ NN-MT đang thúc đẩy các mô hình kinh tế tuần hoàn, trong đó thu gom, tái sử dụng rơm rạ làm nguyên liệu sản xuất, phân bón, giá thể trồng nấm… được xem là hướng đi giúp giảm tình trạng khói đốt đồng, tạo thêm giá trị và thu nhập cho nông dân.
