Ông Nguyễn Minh Quang, Phó Giám đốc phụ trách Sở KH-CN TP Đồng Nai đã có cuộc trao đổi với Phóng viên báo Sài Gòn Giải Phóng về định hướng và những giải pháp trọng tâm.
PHÓNG VIÊN: Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực quan trọng để phát triển đất nước. TP Đồng Nai đã cụ thể hóa và triển khai nghị quyết này như thế nào?
Phó Giám đốc phụ trách Sở KH-CN TP Đồng Nai NGUYỄN MINH QUANG: Ngay sau khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22-12-2024, Thành ủy và UBND thành phố đã cụ thể hóa bằng các chương trình hành động, tiêu biểu là Kế hoạch 469-KH/TU, Kế hoạch 179-KH/TU của Thành ủy và chương trình hành động của UBND thành phố. Trong bối cảnh Đồng Nai trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là trụ cột để đổi mới mô hình tăng trưởng.
Năm 2025, giá trị tăng thêm kinh tế số của Đồng Nai đạt 53.420 tỷ đồng, chiếm 7,88% GRDP, tốc độ tăng trưởng đạt 12,12%. Đặc biệt, chuỗi sự kiện DIGIFEST Đồng Nai 2026 góp phần kết nối Nhà nước, nhà trường, doanh nghiệp và viện nghiên cứu, thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
Thời gian tới, thành phố tập trung hoàn thiện 3 đề án phát triển kinh tế số, kinh tế dữ liệu và kinh tế tầm thấp, hướng đến mục tiêu đưa tỷ trọng kinh tế số trong GRDP đạt tối thiểu 30% vào năm 2030. Đồng thời, đẩy mạnh đồng bộ hạ tầng dữ liệu, xây dựng cơ chế chia sẻ dữ liệu liên ngành và đặt hàng các nhiệm vụ khoa học, công nghệ giải quyết những bài toán thực tiễn của đô thị, doanh nghiệp.
Thành phố có giải pháp gì để thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới công nghệ, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu?
Đồng Nai là một trong những trung tâm công nghiệp lớn của cả nước. Thành phố hiện quy hoạch 89 khu công nghiệp với tổng diện tích hơn 43.300ha, trong đó 44 khu công nghiệp đang hoạt động, diện tích khoảng 15.084ha. Tuy nhiên, nếu tiếp tục dựa chủ yếu vào lợi thế đất đai và lao động thâm dụng thì dư địa tăng trưởng sẽ sớm chạm ngưỡng. Vì vậy, công nghiệp công nghệ cao và công nghiệp thông minh là hướng đi quan trọng để chuyển dịch từ gia công, lắp ráp sang sản xuất có hàm lượng công nghệ, tri thức và giá trị gia tăng cao. Thành phố tập trung 3 nhóm giải pháp.
Đầu tiên là đẩy mạnh số hóa công nghiệp thông qua Kế hoạch 87/KH-UBND, với các gói hỗ trợ từ 20–100 triệu đồng/năm, khuyến khích doanh nghiệp nhỏ và vừa ứng dụng hệ thống quản trị ERP, điều hành sản xuất MES, trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và robot tự động hóa. Thứ hai là thúc đẩy chuyển đổi các khu công nghiệp hiện hữu theo hướng sinh thái, thông minh; ưu tiên dự án công nghệ sạch, có hàm lượng tri thức cao, hạn chế công nghệ lạc hậu, thâm dụng lao động và gây ô nhiễm môi trường. Thứ ba là tăng cường liên kết giữa các tập đoàn FDI với cộng đồng hơn 80.000 doanh nghiệp trên địa bàn, thúc đẩy chuyển giao công nghệ, nghiên cứu và phát triển (R&D), giúp doanh nghiệp trong nước nâng cao năng lực sản xuất và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Khi sân bay Long Thành chuẩn bị đi vào khai thác sẽ mở ra cơ hội gì để thu hút các tập đoàn công nghệ, phát triển công nghiệp công nghệ cao và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, thưa ông?
Thành phố đang chú trọng định hướng phát triển các không gian công nghệ số và đổi mới sáng tạo như Khu công nghệ số Long Thành, Khu Đổi mới sáng tạo Bình An và Khu Khoa học, công nghệ và Đổi mới sáng tạo Đồng Xoài. Một lợi thế lớn của Đồng Nai là sân bay Long Thành, dự kiến khai thác thương mại vào cuối năm 2026. Đây không chỉ là công trình giao thông mà còn là động lực phát triển hệ sinh thái đô thị sân bay, logistics và thương mại quốc tế.
Trước hết, lợi thế kết nối hàng không sẽ tạo điều kiện thu hút các tập đoàn logistics toàn cầu, trung tâm phân phối hàng hóa giá trị cao và các dịch vụ hỗ trợ thương mại quốc tế. Bên cạnh đó, sự kết hợp giữa sân bay và các không gian công nghệ số mở ra cơ hội thu hút doanh nghiệp thiết kế chip, đóng gói, kiểm thử vi mạch, công nghệ hàng không – vũ trụ và trung tâm dữ liệu xanh. Thành phố cũng có thể khai thác tiềm năng kinh tế tầm thấp thông qua ứng dụng thiết bị bay không người lái (UAV/Drone) trong logistics, giám sát đô thị và nông nghiệp công nghệ cao. Đây là cơ hội để Đồng Nai hình thành hệ sinh thái liên kết giữa hàng không, công nghiệp, logistics và công nghệ, thu hút dòng vốn đầu tư chất lượng cao, tạo thêm những ngành kinh tế có giá trị gia tăng lớn.
Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong giai đoạn tới. Sở KH-CN sẽ triển khai những giải pháp đột phá nào để đóng góp trực tiếp vào mục tiêu này?
Thành phố đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân 10–12%/năm giai đoạn 2026–2030. Để đóng góp vào mục tiêu này, Sở KH-CN xác định khoa học, công nghệ phải đi trước một bước, gắn với hiệu quả kinh tế – xã hội cụ thể. Các lĩnh vực ưu tiên gồm công nghệ số, AI, dữ liệu lớn phục vụ chính quyền số và kinh tế số; công nghiệp bán dẫn, vi mạch gắn với cơ hội từ khu vực Long Thành; công nghệ xanh, năng lượng sạch, kinh tế tuần hoàn phục vụ chuyển đổi khu công nghiệp; cùng kinh tế tầm thấp và nông nghiệp công nghệ cao. Về giải pháp, Sở tập trung tham mưu hoàn thiện cơ chế, chính sách thu hút doanh nghiệp công nghệ số; triển khai các đề án phát triển kinh tế số, kinh tế dữ liệu, kinh tế tầm thấp và cơ chế đặt hàng nhiệm vụ khoa học, công nghệ gắn với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp.
Đồng thời, thành phố chú trọng phát triển nguồn nhân lực, vận hành mạng lưới chuyên gia toàn cầu, thúc đẩy thương mại hóa ít nhất 60 sản phẩm đổi mới sáng tạo và công nhận 70 sáng kiến hữu ích mỗi năm. Mục tiêu cốt lõi là đưa tỷ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GRDP đạt tối thiểu 30% vào năm 2030. Qua đó, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực nâng cao năng suất, tạo ra ngành nghề mới, góp phần đưa TP Đồng Nai trở thành đô thị thông minh, thành phố công nghệ cao và cực tăng trưởng hàng đầu của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
