Doanh nghiệp bán lẻ: Đầu tư mạnh cho phát triển bền vững

“Đua” tiêu chuẩn xanh

Theo các chuyên gia, vài năm trước doanh nghiệp sản xuất, phân phối cạnh tranh chủ yếu bằng chất lượng, giá bán và năng lực cung ứng thì nay tiêu chí “xanh” đang dần trở thành một thước đo mới. Đơn cử trong lĩnh vực nông sản, thực phẩm, TS Hoàng Văn Việt, giảng viên Đại học Kinh tế TPHCM, cho biết, ngành hàng này đang bước vào giai đoạn cạnh tranh bằng giá trị thay vì chỉ cạnh tranh về sản lượng hay giá bán. Người mua ngày càng quan tâm sản phẩm tạo ra giá trị khác biệt, đồng thời yêu cầu doanh nghiệp phải chứng minh các cam kết bằng dữ liệu, truy xuất nguồn gốc và các tiêu chuẩn có thể kiểm chứng. “Trách nhiệm trong toàn bộ chuỗi cung ứng, từ vùng nguyên liệu, bao bì đến yếu tố môi trường và lao động ngày càng ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh. Tiêu chuẩn xanh vì thế không còn là “phụ kiện hình ảnh” mà đang trở thành năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp”, TS Hoàng Văn Việt nhấn mạnh.

Từ nghiên cứu và quan sát thị trường, bà Nguyễn Cẩm Chi, Giám đốc khối Tư vấn phát triển bền vững, Tư vấn trưởng Công ty Tư vấn và quản lý MCG, cho biết, ngày càng nhiều doanh nghiệp lựa chọn bắt đầu quá trình chuyển đổi xanh từ thay đổi rất cụ thể trong hoạt động sản xuất. Thay vì chỉ đầu tư vào công nghệ hay mở rộng quy mô, nhiều đơn vị bắt đầu từ những giải pháp thiết thực như tiết kiệm năng lượng, tận dụng phụ phẩm, thay đổi bao bì hoặc xây dựng vùng nguyên liệu theo tiêu chuẩn. Lấy ví dụ trường hợp Công ty TNHH Huy Long An, bà Cẩm Chi nhìn nhận, công ty này đã xây dựng chuỗi giá trị khép kín từ cây chuối, tận dụng phụ phẩm để sản xuất thức ăn chăn nuôi, phân bón và phát triển vùng trồng đạt tiêu chuẩn GlobalGAP phục vụ xuất khẩu. Hay như Công ty CP Nông nghiệp công nghệ cao Trung An (TP Cần Thơ) giảm sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, tận dụng rơm rạ làm sinh khối, qua đó đáp ứng các tiêu chuẩn của thị trường châu Âu. “Phát triển bền vững không chỉ là trách nhiệm với môi trường mà đang trở thành một hướng đi giúp doanh nghiệp tạo thêm giá trị và nâng cao năng lực cạnh tranh”, bà Nguyễn Cẩm Chi chia sẻ.

Định hình hàng nhãn riêng

Trước xu hướng chung của thị trường, nhiều nhà bán lẻ cũng bắt đầu thay đổi cách phát triển hàng hóa. Thay vì chỉ đóng vai trò phân phối, các hệ thống bán lẻ ngày càng tham gia sâu hơn vào quá trình xây dựng tiêu chuẩn sản phẩm, lựa chọn nhà cung cấp và kiểm soát chất lượng ngay từ đầu chuỗi cung ứng. Trong bối cảnh đó, hàng nhãn riêng trở thành một trong những nhóm sản phẩm phản ánh rõ sự chuyển dịch này khi nhà bán lẻ có thể chủ động định hình tiêu chuẩn ngay từ khâu sản xuất.

Tại một số điểm bán lẻ thuộc Saigon Co.op ở khu vực TPHCM như: Co.opmart xa lộ Hà Nội (phường Tăng Nhơn Phú), Co.opXtra Vạn Hạnh (phường Hòa Hưng) và Co.op Food Chợ Lớn (phường Chợ Lớn)…, danh mục hàng nhãn riêng vừa mở rộng về số lượng vừa được nâng cấp theo hướng đáp ứng các tiêu chuẩn cao hơn về chất lượng và phát triển bền vững. Từ gạo, gia vị, nước giặt, nước xả vải, khăn bông, quần áo đến tăm tre... được đầu tư về vùng nguyên liệu, bao bì, truy xuất nguồn gốc và quy trình sản xuất. Trong đó, gạo thơm ST25 phát thải thấp là một trong những sản phẩm nổi bật mới được đưa lên kệ siêu thị gần đây. Đại diện Co.opmart xa lộ Hà Nội cho biết, dù mới ra mắt nhưng gạo thơm ST25 nhận được phản hồi khá tích cực, đặc biệt từ nhóm khách hàng quan tâm đến chất lượng và các sản phẩm sản xuất theo hướng giảm phát thải.

Ông Võ Hoàng Anh, Giám đốc phòng Hàng nhãn riêng Saigon Co.op, cho biết, khi người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến yếu tố phát triển bền vững, hàng nhãn riêng không chỉ cạnh tranh về giá mà phải đáp ứng các tiêu chuẩn cao hơn về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và môi trường. Minh chứng là Saigon Co.op đã đưa ra thị trường dòng gạo phát thải thấp ST25 Co.op Finest được phát triển từ vùng nguyên liệu canh tác theo quy trình giảm phát thải, hướng đến nhóm khách hàng quan tâm đến sản phẩm chất lượng cao và thân thiện với môi trường. Đây cũng là một trong những bước đi nhằm đưa các tiêu chí phát triển bền vững vào danh mục hàng nhãn riêng của hệ thống.

Trong kế hoạch sắp tới, đại diện Saigon Co.op cho biết, ngoài danh mục hơn 2.500 sản phẩm nhãn riêng, Saigon Co.op sẽ tiếp tục mở rộng thêm những sản phẩm mới theo hướng xanh và cá nhân hóa. Tuy nhiên, mục tiêu của Saigon Co.op không chỉ tăng số lượng mà còn nâng cao tiêu chuẩn của từng sản phẩm. Cụ thể, mỗi nhóm hàng đều được xây dựng bộ tiêu chuẩn riêng, trong đó chú trọng vùng nguyên liệu, truy xuất nguồn gốc và kiểm soát chất lượng.