Bầu không khí World Cup 2006 nóng dần lên, chủ đề “Ai sáng tạo bóng đá: những người châu Mỹ, những thổ dân da đỏ Nam Mỹ hay những người Mexico, những cư dân Florentine, Trung Quốc, Nhật Bản hay người Eskimo?” đã lôi kéo được sự quan tâm của nhiều người. Và muốn biết câu trả lời, hãy đến với viện bảo tàng Hamburg, nơi triển lãm “Sự quyến rũ của bóng đá”.
Quả thật, ở đây người ta có thể lần theo dấu vết của gốc rễ bóng đá từ hàng ngàn năm trước thông qua những quả bóng đầy màu sắc, những bộ trang phục, giày và những trang thiết bị khác từ cổ tới hiện đại. Du khách có thể thu thập 100 tấm thiệp khác nhau, trong đó mô tả chi tiết những sự kiện về bóng đá.
Lucia Niederwestberg, giáo viên ở Hamburg, thích thú: “Tôi không phải là CĐV bóng đá nhưng thực sự bị quyến rũ bởi sự đa dạng của những cổ vật được trưng bày ở đây. Thỉnh thoảng cùng với cậu em, tôi có xem các trận đấu trên truyền hình và thông qua cuộc triển lãm này, tôi được hiểu biết thêm về bóng đá”.
Quả bóng bằng sọ của người Eskimo
Hình thức bóng đá xuất hiện sớm nhất là ở Trung Quốc cách đây 4.700 năm. Khi ấy, trò chơi này được gọi là Cuju nhằm huấn luyện cho binh lính sự hợp tác và tập trung. Cuju cũng có hai đội, được thi đấu trên sân hình chủ nhật và quy định là sút quả bóng da vào lỗ nằm trên cái cổng trang hoàng khá sặc sỡ. Triển lãm còn trưng bày những quả bóng bằng đá có 6.000 năm tuổi được khai quật ở Tây Nam nước Mỹ. Quả bóng này có nhiều nét tương tự như quả bóng trong bóng đá kiểu Mỹ và cách chơi cũng vậy.
Theo đó, một cầu thủ sẽ dùng phần mu bàn chân phát thật mạnh cho những người khác đua theo và đôi lúc cuộc đua theo quả bóng kéo dài tới 30km. Đảo qua hướng khác, du khách có thể bắt gặp đôi giày màu đen đỏ của Nhật Bản. Vào thế kỷ thứ 7, các vị Hoàng đế, cận thần và các Hiệp sĩ thường dùng giày này để chơi môn Kemari theo nguyên tắc: mỗi đội có 8 người và đá quả bóng cho nhau làm sao để nó không rơi xuống đất.
Còn năm 1.500 trước công nguyên, người Mexico cũng đã sáng tạo ra trò chơi Ulama: những người tham gia đánh quả bóng bằng những vòng đá choàng qua hông của họ. Ngày nay ở một số vùng của Mexico vẫn còn lưu truyền trò chơi này. Người Eskimo lại chơi bóng đá bằng sọ và thích tranh tài trên sân băng với nhiệt độ -50 độ C. Mỗi lần đến đây, các du khách thường được chủ nhà mời thử sức và nhờ đó, khách sẽ không còn cảm giác cái lạnh khắc nghiệt ở đây.
Trận đấu liên lục địa đầu tiên
Trận đấu liên lục địa đầu tiên được ghi nhận là vào năm 1556 tại Greenland giữa đội bóng của nhà thám hiểm người Anh John Davis và những cư dân địa phương ở Godthab. Thành phố Tuscan tự hào là nơi khai sinh ra những nguyên tắc cơ bản cũng như cấu trúc của bóng đá hiện đại như đường biên giữa sân, màu sắc đồng phục của hai đội, trọng tài, trợ lý trọng tài và những vị trí thi đấu đặc biệt.
Năm 1863 tại London, người Anh thành lập LĐBĐ đầu tiên trên thế giới nhưng Scotland mới đích thực là cái nôi của bóng đá hiện đại. Một số đồ vật của viện bảo tàng bóng đá ở Glasgow (Scotland) được trưng bày ở đây cũng làm sáng tỏ thêm nhận định đó. Chẳng hạn, có hẳn một góc để trưng bày quầy bán đồ ăn thức uống ở sân vận động của CLB Hibernian, có những kỷ vật về trận đấu diễn ra ở Aberdeen vào năm 1633, trong đó có cả thủ môn và cách chỉ dẫn kèm người. Du khách cũng được biết John Hope Football Club ở Edinburgh là CLB đầu tiên trên thế giới được thành lập vào năm 1824.
Triển lãm Hamburg còn trưng bày mô hình của một quán bar Scotland, nơi các CĐV thường tụ tập thảo luận chủ đề bóng đá và đặc biệt có những chi tiết về việc những nhà sản xuất bia và các ông chủ quán đã có những đóng góp quan trọng giúp bóng đá phát triển. Chẳng hạn, chủ hãng bia John Henry Davies đã cứu CLB Newton Health tránh sụp đổ và đổi tên thành Manchester United lừng danh ngày nay.
Còn White Hart Lane của Totteham được đặt theo tên một quán bar nằm sát sân thi đấu này. Cậu bé 7 tuổi Anton ở Hamburg tỏ ra rất thích thú một mảnh nhỏ từ sân thi đấu ở Glasgow, nơi diễn ra trận đấu quốc tế đầu tiên giữa Anh và Scotland. Khi ấy ở Scotland không có sân bóng đá đúng nghĩa và trận đấu diễn ra trên sân của CLB West of Scotland Cricket với 4.000 khán giả tham dự và kết quả là 0-0...
Ngọc Quân
