Thế nào là... “không khác biệt cơ bản”?

Tuần rồi tôi có chuyến công tác ra Hà Nội và thấy rằng người Hà Nội rất phấn khởi vì cuối cùng UBNDTP cũng đã bãi bỏ quyết định mỗi người được sở hữu một xe gắn máy. Lượng người đi mua xe vì thế ngày một đông, nhưng có một điều tôi lấy làm lạ, khi vào các đại lý mua bán xe, các anh trai đất Hà thành cứ hay hỏi chủ kinh doanh một câu: “Xe có… khác biệt cơ bản gì không?”.

Chuyện là, mấy tuần trước có một hãng xe gắn máy lớn kiện một công ty kinh doanh xe gắn máy trong nước vi phạm kiểu dáng công nghiệp đã được họ bảo hộ tại Việt Nam.

Sự việc giải quyết chưa biết đến đâu nhưng khi xem các “chứng cứ vi phạm được chụp qua ảnh”, một vị cán bộ ở Cục Sở hữu trí tuệ lại dùng câu: “không khác biệt cơ bản” để cho rằng có vi phạm.

Chúng ta chưa nói đến việc có vi phạm hay không, cái mà dư luận quan tâm là cơ sở khoa học và bằng chứng cụ thể để quy trách nhiệm cho doanh nghiệp. Thông thường, để tiến hành kiểm tra vi phạm an toàn thực phẩm, cơ quan chức năng phải có các chỉ số cụ thể về tiêu chuẩn vệ sinh, quy định mức dư lượng kháng sinh trong mẫu kiểm tra ở mức nào mới được coi là an toàn, vượt bao nhiêu là không đạt.

Vậy mà, trong lĩnh vực sở hữu công nghiệp lần này, để xác định có hay không việc vi phạm, Cục Sở hữu trí tuệ chẳng cần căn cứ vào chỉ số tiêu chuẩn rõ ràng, bằng chứng khoa học cụ thể để chứng minh lại dùng câu: “không khác biệt cơ bản” để cho rằng có vi phạm. Khi được hỏi “không khác biệt bao nhiêu được coi là cơ bản”? “không khác biệt thế nào là vi phạm”… thì phía Cục này cho rằng đây là vấn đề rất nhạy cảm...! 

Làm thế nào để Cục xác định được cái việc “không khác biệt cơ bản” của vụ việc trên? Dư luận đặt câu hỏi, phải chăng lâu nay Cục vẫn đi “bắt” vi phạm kiểu dáng công nghiệp bằng cách nhìn qua ảnh và vẫn cứ dùng cái câu “không khác biệt cơ bản” chẳng hề có định tính, định lượng và coi đây là căn cứ pháp lý để các cơ quản lý thị trường thẳng tay “bóp” các doanh nghiệp sản xuất lắp ráp xe gắn máy trong nước thời gian qua?

Kiên quyết xử lý tình trạng vi phạm kiểu dáng công nghiệp là việc phải làm mạnh tay. Tuy nhiên, muốn xác định vi phạm thì buộc phải đo đạc chính xác, so sánh trực tiếp thì kết quả mới có tính thuyết phục. Được biết, hiện nay Cục Sở hữu trí tuệ vừa là cơ quan cấp giấy bảo hộ kiểu dáng công nghiệp, đồng thời cũng là cơ quan kiểm tra thẩm định, vì vậy phải làm thế nào để người dân tin là mình khách quan.

Cái câu “không khác biệt cơ bản” khi đã đi vào quản lý nhà nước trong những lần thẩm định của Cục này liệu có còn đáng tin?

HÀ ĐÔNG

Các tin, bài viết khác