Hãy bắt đầu từ năng lực, sở trường

SGGP
Dư luận xã hội đang chú ý và băn khoăn nhiều về câu chuyện sinh viên bị buộc thôi học khá nhiều ở các trường đại học, cao đẳng (ĐH, CĐ). Hàng năm, mỗi trường có khoảng vài trăm, có khi đến cả ngàn sinh viên tự nguyện thôi học và bị buộc thôi học. 
Có người nói con số và hiện tượng này gây sốc, tạo hiệu ứng xấu cho xã hội. Có ý kiến phản biện mạnh: Mặc dù do lỗi hoặc quyết định từ phía các em nhưng nếu buộc các em thôi học, các em ra ngoài xã hội sẽ nảy sinh nhiều tiêu cực. 
Ý kiến phản biện thì rất tốt, nhưng dưới góc độ của người làm giáo dục, chúng tôi cho rằng các trường mạnh tay và nghiêm khắc trong việc này là hoàn toàn hợp lý, dù có đau lòng! Điều gì sẽ xảy ra nếu như để lại những em chây lười không chịu học, những em không đạt chất lượng nhận tấm bằng nhờ sự nương nhẹ tay của thầy cô và nhà quản lý? Nếu có sự nương tay thì đó chính là việc không công bằng với các bạn sinh viên có trách nhiệm về việc học. Chỉ tiếc rằng, có cả các em đã từng là học sinh giỏi các cấp mà không thể trụ lại giảng đường ĐH, để lọt vào danh sách bị buộc thôi học do thái độ học, do thiếu kỹ năng, do chây lười, thậm chí do cả chủ quan - với kiểu nghĩ và tin rằng “vào được thì chắc hẳn sẽ ra được”...
Chỉ tiếc rằng, quy chế đào tạo theo tín chỉ vốn có sự thoáng và hướng vào sự tự nguyện chủ động của người học, lẽ ra các em phải tranh thủ phát huy, lượng sức để nếu có thể thì rút ngắn thời gian đào tạo hợp lý, nhưng nhiều em lại chủ quan, ỷ lại, để rồi bị buộc thôi học vì vượt quá thời gian đào tạo tối đa. Trường ĐH Nông Lâm TPHCM có khoảng 11% sinh viên tốt nghiệp trước thời hạn (3 năm - 3,5 năm) với tỷ lệ giỏi, xuất sắc. Nhưng cuối năm 2016, cũng có cả ngàn em bị rơi vào danh sách bị buộc thôi học (cả tự nghỉ và bị buộc), trong đó có tỷ lệ kha khá là do vượt quá thời gian đào tạo (8 năm, trường đào tạo theo tín chỉ từ 2008, con số này là con số lũy kế từ vài năm trước). 
Ở đây có nguyên nhân các em chọn ngành chọn nghề chưa được như ý. Có em do chưa hiểu và ý thức được việc mình đang và sẽ phù hợp với nghề/ngành này nhưng lại tự nhiên rơi vào lĩnh vực khác. Nhưng cũng có nguyên nhân từ phía không phải các em. Có khá nhiều trường hợp “biết nhưng vẫn phải làm” vì không còn cách nào khác.
Năm 2015 và tương ứng với khóa học 2015, con số sinh viên tự nghỉ học và bị buộc thôi học nhiều hơn hẳn các khóa khác. Bối cảnh tuyển sinh lúc đó là 1 thí sinh có 4 nguyện vọng nhưng phải vào chỉ 1 trường thôi, có nghĩa là “buộc” các em không còn chọn lựa nào khác. Vào ĐH chỉ để đậu ĐH trong khi năng lực sở trường các em lại là về lĩnh vực khác, thì làm sao mà danh sách bị buộc thôi học không càng ngày càng dài ra? 
Giá như người học và các cơ sở đào tạo có được các con số từ cấp quản lý vĩ mô về dự báo nhu cầu nguồn nhân lực để có những điều chỉnh cho phù hợp. Tâm lý người học sẽ ra sao nếu như em đang ngồi học ngành mà thị trường đang bị dôi dư lao động, trong khi đó ngành phù hợp với năng lực sở trường của mình lại đang bị thiếu hụt nguồn nhân lực, tiếc là các em lại không được biết! 
Nếu thực sự các bạn trẻ không phù hợp với lối rẽ vào đời qua con đường ĐH thì nên chọn hướng đi phù hợp bằng cách thay đổi. Không có sự bắt đầu nào là muộn cả. Hiện có 1 đại gia trong tốp 10 người giàu nhất Việt Nam từng là cựu... thí sinh của Trường ĐH Nông Lâm TPHCM (3 lần trượt ĐH). Hãy bắt đầu từ cái gốc là năng lực, sở trường.

Tiến sĩ TRẦN ĐÌNH LÝ (Trường Đại học Nông Lâm TPHCM)

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Hướng nghiệp - tuyển sinh

Giáo dục hội nhập

Văn hay chữ tốt

Giải thưởng võ trường toản

Học bổng nguyễn văn hưởng

Mong ước của người truyền lửa

Buổi sáng cuối tuần, các bác sĩ trẻ, sinh viên ngành y dược từng được nhận học bổng Nguyễn Văn Hưởng đã hẹn nhau đến thăm gia đình bác sĩ Tạ Trung Quấc, mạnh thường quân ủng hộ tài chính giúp sinh viên có hoàn cảnh khó khăn vượt khó vươn lên trong học tập, thực hiện ước mơ khoác áo blouse trắng, trong hơn 10 năm qua. 

Giải thưởng tôn đức thắng

Hun đúc ngọn lửa sáng tạo

“Nếu không có bà Bé Ba, chắc giờ này chúng tôi đã bỏ cuộc và phá sản”, ông Phạm Thành Lộc, Công ty cổ phần Nông nghiệp công nghệ cao Thanh Bình, bộc bạch trong lúc dẫn chúng tôi đi thăm những mô hình trồng khí canh đầy ắp rau xanh ở huyện Củ Chi, TPHCM.