Công tác quản lý vỉa hè cần được linh động điều chỉnh, cả ở cấp thành phố lẫn cấp quận. Đó là điểm chung đối với việc xây dựng, nâng cấp, chỉnh trang vỉa hè thời gian qua.
Thành quả: Giống nhau
Theo báo cáo của ngành chức năng, kết quả đợt thanh kiểm tra công tác quản lý, sử dụng, vỉa hè trên địa bàn bốn quận trung tâm (1, 3, 5 và 10) được tiến hành trong tháng 11 qua đã ghi nhận nhiều kết quả tích cực.
Trên địa bàn quận 1, một trong những “điểm nóng” về trật tự văn minh vỉa hè, tính ra đã có 58 vỉa hè với tổng chiều dài 61,6km được đầu tư xây dựng, nâng cấp hoặc cải tạo trong năm 2009. Chỉ có điều do triển khai trong những thời điểm khác nhau nên hình dáng vỉa hè theo nhiều mẫu khác nhau.
Cụ thể có 34/58 công trình vỉa hè cải tạo, nâng cấp với tổng chiều dài tương đương 32,7km được thực hiện theo mẫu kết cấu cũ bởi đã hoàn thành đưa vào sử dụng từ trước ngày 18-6-2009, thời điểm Sở Giao thông Vận tải TPHCM ký Quyết định 1762/QĐ-SGTVT quy định về tuân thủ kết cấu trong thực hiện xây dựng, nâng cấp, chỉnh trang vỉa hè. Có 17 vỉa hè đang còn thi công với tổng chiều dài xấp xỉ 23km là thực hiện theo mẫu chuẩn mới.
Một số công trình nâng cấp vỉa hè khác đang điều chỉnh lại thiết kế theo kết cấu mới. Trong tổng số 121 tuyến đường có vỉa hè do quận 1 quản lý, UBND quận 1 đã kiến nghị quy hoạch 4 tuyến đường cấm để phương tiện giao thông và buôn bán trên vỉa hè, 88 tuyến đường có vỉa hè rộng trên 3m có thể cho để một hàng xe tự quản không thu phí, 67 tuyến đường cho phép giữ xe hai bánh có thu phí và 33 tuyến đường đậu xe 4 bánh trên lòng đường có thu phí.
Vỉa hè nằm trong vùng “phủ sóng” của quận 3 cũng rơi vào tình trạng có cũ có mới giống như láng giềng quận 1. Bởi vì trong số 16 tuyến vỉa hè được quận 3 làm mới trong năm qua, vẫn có một đoạn vỉa hè đường Nguyễn Đình Chiểu do thi công trước ngày có Quyết định 1762 nên theo mẫu vỉa hè cũ.
Do khởi động muộn hơn, suốt từ tháng 1 đến tháng 10 không triển khai xây dựng tuyến vỉa hè nào, nên các công trình vỉa hè đang thực hiện trên các tuyến đường Lý Thường Kiệt, An Dương Vương, Trần Hưng Đạo và Nguyễn Chí Thanh thuộc quận 5 đều áp dụng mẫu của Quyết định 1762. Quận 5 cũng đã hoàn tất 100% việc kẻ vạch sơn trước cửa nhà dân để xe hai bánh tự quản phục vụ cho hộ gia đình và khách hàng trên tất cả 42 tuyến đường thuộc 15 phường trong quận.
Cuối cùng trên địa bàn quận 10, có 7 công trình với tổng chiều dài 4.474m là theo mẫu vỉa hè cũ. Chỉ có 3 công trình được điều chỉnh thiết kế kịp thời theo chuẩn Quyết định 1762. Quận 10 cũng đã thực hiện 5 công trình tăng cường mảng xanh vỉa hè, bao gồm làm bồn hoa bên hông Bệnh viện Nhi đồng 1; xây dựng bồn hoa giữa Trung tâm văn hóa và Nhà hát Hòa Bình; làm các tiểu đảo ở góc Tô Hiến Thành-Lý Thường Kiệt và góc 3 Tháng 2-Lý Thường Kiệt; xây dựng bồn hoa bên hông trụ sở Công an quận 10.
Một đoạn vỉa hè mới sạch đẹp trên đường Tôn Thất Tùng nối dài (quận 1). Ảnh: ĐỨC TRÍ
Tồn tại: Mỗi nơi một vẻ
Thế nhưng, vẫn còn đó hàng loạt vấn đề “lấn cấn” liên quan đến vỉa hè tại tất cả địa phương được thanh tra, dẫu rằng những hạn chế đó ở mỗi quận mỗi khác.
Có lẽ do bản thân là “điểm nóng” nên quận 1 cũng gần như dẫn đầu danh sách các quận có nhiều điều cần xem xét lại. Theo đánh giá của đoàn thanh kiểm tra, trong quá trình thi công nâng cấp, chỉnh trang vỉa hè, đơn vị thi công có gây ảnh hưởng nhất định đến trật tự an toàn giao thông và cả vệ sinh môi trường, gây nhiều bức xúc cho công luận và hình dạng bó vỉa hè không phải lúc nào cũng thực hiện đúng theo quy định.
Chẳng hạn như tại các khu vực có nhà phố nhưng lại chưa vát xéo hoặc có vát xéo nhưng chưa “tới”, vì thế gây khó khăn người dân trong việc dẫn xe lên xuống vỉa hè. Đó là những tuyến đường sử dụng lại đá bó vỉa cũ như đường Yersin, Calmette, Nguyễn Công Trứ, Nguyễn Thái Bình…
Hệ quả là người dân phải xây bậc tạo dốc, từ đó ảnh hưởng đến việc thoát nước trên đường và làm xấu mỹ quan đô thị.
Trong khi đó, các quận 3, 5 và 10 cùng mắc các “lỗi” như: triển khai ì ạch; đến nay vẫn có quá ít vỉa hè được thực hiện theo chuẩn Quyết định 1762; tuy đã kẻ vạch sơn xác định vị trí để xe tự quản không thu phí nhưng thực tế vẫn còn xảy ra tình trạng không chấp hành hoặc để xe tùy tiện trên nhiều tuyến vỉa hè làm thu hẹp lối đi dành cho người đi bộ, trong đó có nhiều đoạn vỉa hè tại hai quận 5 và 10 gần như… biến mất !
Đặc biệt quận 5 vẫn còn tình trạng gần một chục chợ buôn bán trên lòng, lề đường kéo dài nhiều năm nay mà chưa thấy chính quyền quận có phương án giải quyết thỏa đáng, triệt để, căn cơ.
Từ thực tế việc sử dụng vỉa hè cũng có ý kiến cho rằng thành phố nên cho phép các vỉa hè có bề rộng nhỏ hơn 3m được để xe tự quản trước cửa nhà dân, bởi thực tế nhu cầu để xe trên vỉa hè trước cửa nhà dân quá lớn.
Giải pháp khả thi là cho phép để xiên hoặc dọc theo đường, dĩ nhiên phải dành lối đi tối thiểu cho người đi bộ. Trong khi đó đối với các tuyến đường có bề rộng trên 6m, để không lãng phí thì thành phố nên cho phép sử dụng tối đa 3m có thu phí thay vì chỉ 1,5m như quy định hiện nay.
“Chuẩn” vỉa hè mới theo Quyết định 1762 ra sao ? Theo quy định của Sở GTVT TPHCM trong Quyết định 1762, các điểm chính phải tuân thủ khi thực hiện thi công xây dựng, nâng cấp, cải tạo vỉa hè kể từ sau ngày 18-6-2009 là: lát gạch khía Terrazzo, mặt vỉa hè làm bằng đá grannit, phải lát gạch vỉa hè cho người khiếm thị theo kích thước 0,3m x 0,3m và phải trồng cây xanh vỉa hè theo định hướng tăng cường mảng xanh đô thị. |
THIỆN NHÂN
