Đền Trạng nguy cơ thành phế tích

SGGP
Di tích đền Trạng gắn liền với lịch sử xã Hương Thủy (huyện Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh) và là một trong những công trình kiến trúc nghệ thuật cổ kính, độc đáo; là chứng tích quan trọng trong đời sống tâm linh của người dân địa phương. Tuy nhiên, do không được trông nom, bảo vệ, trùng tu nên đang bị hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng và có nguy cơ trở thành phế tích.

Di tích đổ nát

Chúng tôi tìm về di tích kiến trúc đền Trạng tại xã Hương Thủy, huyện Hương Khê, nhưng để tiếp cận được di tích này ông Phan Khắc Đại (Trưởng thôn 2) phải dẫn chúng tôi băng ngang nhà một hộ dân bởi khu vực đền nằm trọn trong vườn cây của hộ dân này. Đường chính lên đền đã bị rào bịt kín từ lâu. Khuôn viên đền Trạng khá rộng, xung quanh có nhiều cổ thụ và cây dại mọc um tùm. Phía trước đền là nền đất, có các kè và tường bằng gạch đá. Gần đền có khe suối chảy từ trong đập Trạng xuôi về hạ du.

Ở trung tâm, nơi thờ tự cao nhất của đền có 3 gian nhà cổ được dựng lên từ 3 vì kèo, 6 cột gỗ tròn to. Trên bề mặt phần gỗ điểm áp mái được chạm khắc nhiều họa tiết hoa văn trang trí rất độc đáo, tinh xảo và vẫn còn nguyên vẹn. Hệ mái lợp bằng ngói thời xưa. Mặt phía trước của 3 gian nhà gỗ là hệ thống tường gạch đá liên kết cao, khoảng 4-5m, xung quanh có 3 ô cửa lớn ra vào và được chạm khắc họa tiết hoa văn cùng một số chữ Hán…

Đền Trạng nguy cơ thành phế tích ảnh 1 Một số đồ vật bằng gỗ tại đền Trạng đã bị mục nát, hư hỏng
Tuy nhiên, do di tích kiến trúc đền Trạng thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai, lại không được trông nom, bảo vệ, trùng tu, tôn tạo nên nhiều hạng mục đã bị mục nát, hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng và đối mặt với nguy cơ đổ sập, trở thành phế tích bất cứ lúc nào. Dưới mặt nền đền ở khu vực 3 gian nhà gỗ, các viên ngói, gạch bị rơi vỡ vụn, nhếch nhác.

Nhiều địa điểm trên mái ngói bị đổ sập, để lộ lỗ thủng lớn nhìn thấu trời. Nhiều thanh gỗ ở hệ mái, đồ vật bằng gỗ sơn son thếp vàng cũng bị hư hỏng, mục nát, gãy nham nhở. Hệ thống tường gạch và trên mái gian nhà gỗ nứt nẻ, dây leo, rêu phong bám chằng chịt, mốc meo…

Theo ông Nguyễn Trí Sơn, nguyên Giám đốc Bảo tàng tỉnh Hà Tĩnh, trước đây đơn vị này từng nhiều lần về khảo sát, đo đạc, kiểm tra, nghiên cứu đền Trạng và đề xuất với địa phương phải trùng tu, tôn tạo, khôi phục lại nhưng đến nay vẫn không có kết quả.
Cần trùng tu khẩn cấp

Ông Phan Khắc Đại (Trưởng thôn 2) cho biết, thời kỳ chiến tranh, khu vực di tích đền Trạng còn là địa điểm để người dân trong xã Hương Thủy lên trú tránh bom đạn. Trước đây, đền Trạng cũng có thêm 2 ngôi nhà làm miếu thờ tự nhưng đã bị đổ sập, nay chỉ còn lại dấu tích nền móng. Từ năm 2014 đến nay, cán bộ và người dân ở thôn 2 đã nhiều lần họp bàn, thống nhất kiến nghị lên UBND xã, huyện và các cấp có thẩm quyền xem xét khẩn cấp khôi phục, trùng tu lại đền Trạng nhưng chưa có kết quả.

Ông Nguyễn Ngọc Thọ, Chủ tịch UBND xã Hương Thủy, cho biết hiện nay một số con em địa phương xa quê có nguyện vọng muốn về đầu tư kinh phí để trùng tu, tôn tạo, khôi phục lại di tích đền Trạng. Tuy nhiên, do vướng mắc đất đai giữa diện tích đền với diện tích vườn cây của một hộ dân gần đó nên chưa thực hiện được. Thời gian qua, UBND xã đã tuyên truyền vận động nhưng hộ dân này chưa đồng thuận.

Nhiều hạng mục của di tích đền Trạng đã và đang bị hoang phế. Do đó, sắp tới để bảo tồn di tích này, UBND xã sẽ có kế hoạch làm việc với hộ dân liên quan để bàn các phương án giải quyết, nếu không có kết quả thì xã sẽ đề nghị huyện hỗ trợ. 

Theo ông Võ Văn Trình, Trưởng phòng Văn hóa huyện Hương Khê, di tích đền Trạng được xây dựng cách đây hơn 200 năm, thờ danh tướng Nguyễn Hữu Hộ. Đền xây dựng theo lối kiến trúc thời Nguyễn, rất cổ kính, các hoa văn chạm trổ tinh xảo. Mặc dù đền không được bảo vệ, nhiều hạng mục bị mối mọt, hư hỏng nhưng cốt chính của đền vẫn còn. “Di tích đền Trạng rất có ý nghĩa và được người dân quan tâm. Trước đây, huyện từng đề xuất lên tỉnh để xem xét xếp hạng di tích lịch sử văn hóa, nhưng vẫn chưa được vì đang vướng mắc về đất đai, quy hoạch.

Trong tháng 6-2019, huyện đã có văn bản đồng ý chủ trương, giao trách nhiệm cho xã Hương Thủy tập trung chỉ đạo giải tỏa những vướng mắc mặt bằng đất đai, quy hoạch lại hệ thống khuôn viên, phối hợp kêu gọi các nguồn xã hội hóa đầu tư để khẩn trương trùng tu, khôi phục đền Trạng trong thời gian sớm nhất. Bước đầu, nhà đầu tư muốn trùng tu di tích quy mô lớn, ước tính khoảng 10 tỷ đồng…”, ông Trình cho biết.

DƯƠNG QUANG

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Gameshow “đấu giá” giọng hát lần đầu ra mắt

Gameshow “đấu giá” giọng hát lần đầu ra mắt

Chương trình "Sàn chiến giọng hát" với hình thức “đấu giá” đầy kịch tính và hấp dẫn được xem là làn gió mới trong các gameshow về ca hát hiện nay, vừa đảm bảo tính chuyên môn nhưng không mất đi yếu tố giải trí.

Điện ảnh

Phim “Bán chồng” lên sóng

Khắc họa cuộc sống của người dân ở miền Tây sông nước, đặc biệt là hình ảnh người phụ nữ, phim truyền hình Bán chồng mang đến bức tranh thực tế đa sắc, chân thực và hứa hẹn đầy gay cấn.   

Âm nhạc

Sân khấu

Sách và cuộc sống

Những tiếng nói đa dạng

Được quan tâm nhiều nhất hiện nay có lẽ là những vấn đề liên quan đến sống xanh. Không đứng ngoài cuộc, từ lâu ngành xuất bản đã thể hiện mối quan tâm về môi trường thông qua những hoạt động và xuất bản phẩm đến với đông đảo bạn đọc. 

Sáng tác

Mỹ thuật

Độc đáo "Tạo hình từ vỏ trứng"

Triển lãm “Tạo hình từ vỏ trứng” được diễn ra từ ngày 19-7 đến ngày 3-8 năm 2019, tại Viện Trao đổi Văn hóa với Pháp (31 Thái Văn Lung, quận 1, TPHCM).