Liên kết để phát triển

Sáng nay 6-9, tại TP Cần Thơ diễn ra Hội nghị đầu tư và phát triển ĐBSCL với chủ đề “Liên kết và phát triển” do Bộ KH-ĐT, Ban chỉ đạo Tây Nam bộ và UBND TP Cần Thơ phối hợp tổ chức. Đây là hoạt động hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi cho các địa phương trong khu vực đẩy mạnh thu hút đầu tư để khai thác có hiệu quả tiềm năng, lợi thế, tăng nhanh tốc độ tăng trưởng của từng tỉnh và cả vùng.

Thiếu động lực

ĐBSCL là vùng kinh tế trọng điểm của cả nước nổi bật với lĩnh vực nông nghiệp và thủy sản, bên cạnh đó, lĩnh vực công nghiệp, dịch vụ cũng phát triển khá. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan như cơ sở hạ tầng chưa phát triển toàn diện, cơ chế chính sách thu hút đầu tư chưa hấp dẫn, các địa phương xây dựng và thực hiện chiến lược phát triển thiếu đồng bộ, thiếu sự quan tâm, hỗ trợ của trung ương… nên vẫn bộc lộ nhiều bất cập, yếu kém, chưa khai thác được tiềm năng phong phú của vùng để nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân.

TS Võ Hùng Dũng, Giám đốc Phòng Thương mại và Công nghiệp (VCCI) chi nhánh Cần Thơ cho biết: Tăng trưởng kinh tế ở ĐBSCL trong mấy năm qua có thể xếp vào nhóm khá. Các số liệu tuy có khác nhau, nhưng so sánh cho thấy, bình quân trong các năm, tỷ lệ tăng của toàn vùng chủ yếu dựa vào nguồn đầu tư trong nước, dòng vốn FDI chưa thực sự vào đây và chưa có nhiều tác động đến tăng trưởng cũng như chuyển dịch cơ cấu kinh tế của vùng. Xét về yếu tố phát huy nội lực là điều đáng biểu dương. Nhưng xét trên toàn cục và lợi ích lâu dài thì không đủ lực để chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

Theo các chuyên gia kinh tế, việc gia tăng nhanh sản lượng lúa, cá, tôm, cây ăn trái, nhưng lại thiếu vắng những sản phẩm chế biến có giá trị, mang tính đặc thù, tính độc đáo của vùng trong những năm qua là một minh chứng chậm thu hút dòng vốn FDI. Việc xây dựng năng lực cạnh tranh gần đây có được nói đến, nhưng chưa ý thức sâu sắc. Ý tưởng về một khu vực kinh tế năng động, ngang hàng với những trục khác như TPHCM và các tỉnh miền Đông, tam giác tăng trưởng ở miền Bắc vẫn còn hết sức dè dặt…

Cần bước đột phá

Đây là lần đầu tiên ĐBSCL tổ chức một hội nghị quốc tế cấp vùng và được sự hỗ trợ trực tiếp từ Chính phủ. Đối tượng khách mời chủ yếu của hội nghị gồm có các tập đoàn, tổng công ty trong và ngoài nước, các nhà đầu tư đến từ các quốc gia và vùng lãnh thổ có thế mạnh về các lĩnh vực mà ĐBSCL muốn mời gọi đầu tư như Mỹ, Nhật, Úc, các nước châu Âu, Hàn Quốc, Trung Quốc…

Chủ đề “Liên kết và phát triển” của hội nghị đã được suy tính và cân nhắc một cách thận trọng trước khi lựa chọn vì đây là một trong những điểm yếu của ĐBSCL nên việc đưa ra các giải pháp để hiện thực hóa việc “liên kết vùng” cần được ưu tiên hàng đầu.

Liên kết ở đây không chỉ nhìn về góc độ liên kết của các dự án giao thông liên vùng, mà còn sâu, rộng hơn ở chỗ liên kết giữa khu vực kinh tế nhà nước và kinh tế tư nhân; liên kết giữa lãnh đạo trung ương và lãnh đạo địa phương trong việc hoạch định các chính sách phát triển cho vùng và các địa phương; liên kết giữa khu vực sản xuất và tiêu thụ, liên kết giữa các địa phương của ĐBSCL trong việc quyết định lựa chọn các dự án phát triển để tránh việc xây dựng, sản xuất trùng lắp, dư thừa dẫn đến hiệu quả kinh tế thấp.

Với nguồn tài nguyên dồi dào về lương thực, nông sản, thủy sản, ĐBSCL không phải quá trăn trở với những cái trước mắt, cho phép nghĩ sâu hơn về tương lai với những chiến lược dài hơi cho sự phát triển của vùng và cho đất nước. Với nhiều lợi thế đang có: đường biên giới, đất ngập mặn ven biển, tài nguyên biển; núi, hải đảo, tiếp cận rất gần với nhiều nước trong khu vực; chỗ dựa là trung tâm công nghiệp lớn nhất nước, ĐBSCL có những lợi thế mà không một vùng nào trong cả nước hội tụ đủ để triển khai một chiến lược phát triển năng động về nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ, du lịch, kinh tế biển, ngoại thương.

TRẦN MINH TRƯỜNG