Châu Phi - lục địa đen như người ta thường gọi - trong nhiều thập niên qua vẫn được Hollywood quan tâm như một vùng đất bí hiểm với đầy dẫy những tập tục ma quái, những cuộc săn bắn, phiêu lưu, và nhất là những cuộc tình bốc lửa. Giờ đây, đề tài về châu Phi vẫn nóng hổi dưới con mắt của các nhà làm phim của Hollywood, nhưng mới hơn, ưu ái hơn.
Xưa – nay đều là vùng đất hứa của điện ảnh
Cảnh phim “Khách sạn Rwanda”.
Năm 1942, Humphrey Bogard đã biến bộ phim Casablanca kể về một câu chuyện tình trong bối cảnh ở nước Marocco, bắc Phi- thành bộ phim đoạt Oscar và được bầu chọn là bộ phim hay nhất thế kỷ 20. Kế đó, phim African Queen (Nữ hoàng châu Phi) đem về cho Humphrey Bogard giải Oscar.
Người ta tin rằng chính “mùi vị hương xa” đã tạo cho các phim lấy bối cảnh châu Phi trở nên thu hút. Chẳng thế mà năm 1985, phim Out of Africa (Ngoài châu Phi) - kể về câu chuyện tình tay ba của một phụ nữ Hà Lan qua đây lập nghiệp - đoạt tới 7 Oscar và giúp 2 diễn viên Meryl Streep và Robert Redford ghi thêm điểm son vào thành tích của họ.
Rồi sau đó, năm 1996, phim The English patient (Bệnh nhân người Anh) – kể về mối tình tay ba của một vị nam tước – đã mang về tượng vàng Oscar. Một bộ phim nổi tiếng khác nữa về săn thú ở châu Phi cũng làm nên tên tuổi của ngôi sao huyền thoại Ava Gardner là Mogambo năm 1953.
Nếu như trước đây nhiều phim làm về châu Phi nhưng không trực tiếp quay tại châu Phi, chẳng hạn như phim Casablanca quay ở phim trường Burbank (California) của hãng phim Warner Bros, thì vài năm trở lại đây, Hollywood đã bắt đầu quay những bộ phim về châu Phi tại châu Phi như Hotel Rwanda (Khách sạn Rwanda) nói về cuộc xung đột diệt chủng năm 1994 ở châu Phi (phim này quay năm 2004 được đề cử 3 Oscar, thu về 34 triệu USD), hay phim The constant gardener (Người làm vườn trung thành) được các nhà phê bình khen tặng.
Trong mùa phim chuẩn bị cho giải Oscar hiện nay, một loạt phim về châu Phi chuẩn bị ra mắt khán giả mà trong đó các phim The Last king of Scotland (Ông vua cuối cùng của Scotland), Babel (Tháp Babel), Blood diamond (Kim cương máu)… được đánh giá như những ứng viên sáng giá cho giải. Những phim mới về châu Phi này không chỉ quay ngay tại các nước châu Phi mà còn thể hiện quan điểm của người châu Phi.
The last king of Scotland (Ông vua cuối cùng của Scotland) nói về bi kịch của nhà độc tài Idi Amin của nước Uganda dưới cái nhìn của viên bác sĩ riêng của ông ta. Phim đánh dấu sự trở lại của diễn viên da đen Forest Whitaker từng nổi lên giữa thập niên 80 rồi chìm dần sau đó.
Babel nói về những câu chuyện chồng chéo xung quanh một vụ bắn nhau, do Brat Pitt đóng chính. Blood Diamond” (Kim cương máu) do Leonardo DiCaprio đóng vai một tên lính đánh thuê Nam Phi đi tìm một viên hồng ngọc quý hiếm giữa bối cảnh xung đột nội chiến ở Sierra Leone cuối thập niên 90 và diễn viên da đen Djimon Hounsou đóng vai một người cha đi theo quân phiến loạn để tìm đứa con trai…
Vùng đất bí hiểm đã mở cửa
Sức hấp dẫn của châu Phi đầu tiên là do sự chú ý của công luận. Khán giả phương Tây ngày nay không muốn xem những bộ phim cứ phản ảnh một chiều cuộc sống của họ, họ muốn được thấy khía cạnh khác hơn. Kế đó là chi phí thực hiện phim khá rẻ, chỉ khoảng 40% so với thực hiện tại Mỹ. Và sau hết là cái nhìn mới, ưu ái hơn của Hollywood dành cho châu Phi.
Philip Noyce - đạo diễn của phim Catch a fire (Bắt lửa) - giải thích cho khuynh hướng mới này: “Mọi tấn bi kịch hay đều dựa trên xung đột mà châu Phi thời hậu thuộc địa có quá nhiều xung đột. Ngày nay, người ta dễ dàng làm phim hơn dưới cái nhìn của người châu Phi da đen”.
Tất nhiên, bên cạnh đó cũng có nhiều khó khăn vì điện ảnh châu Phi chưa phát triển lắm nên họ không giúp được nhiều cho các đoàn phim về mặt kỹ thuật khi các đoàn làm phim của Hollywood tới đây quay phim.
Các đoàn làm phim cũng khó khăn trong việc hợp tác với diễn viên quần chúng người bản xứ vì họ rất lạ lẫm với phim ảnh, thí dụ như trong cảnh quay nhà độc tài Idi Amin của phim The last king of Scotland, đạo diễn Kevin McDonald không tài nào bắt họ im lặng được vì phần lớn họ tưởng rằng người đang đứng trước họ là Amin thật và vừa trở về (!).
Ngoài phim truyện, còn có một loạt phim tài liệu về châu Phi sắp ra mắt như phim God grew tired of us (Thượng đế đã chán chúng ta) nói về hành trình của 3 đứa bé từ Sudan qua sa mạc tới Kenya rồi qua Mỹ; phim Mystery of the Nile (Bí ẩn sông Nile), Running the Sahara…
Người ta mong đợi không chỉ Hollywood thay đổi cái nhìn về châu Phi mà cả thế giới cũng sẽ làm như vậy để lục địa đen này không còn là vùng đất bí hiểm.
THƯỜNG HẰNG
