Kinh hoàng ở làng núi lở

Cả một ngôi làng nhỏ bé nằm bên bờ dòng sông Năng (xã Công Bằng, huyện Pắc Nậm, tỉnh Bắc Kạn) thơ mộng nhưng chỉ sau một trận mưa lũ lớn dội về, núi đồi sạt lở đã biến thành “làng tử thần” khi 10 người dân bị chôn vùi dưới cả thảm đất, đá, bùn, cây cỏ chôn sâu hàng chục mét và 11 người dân khác hiện vẫn còn đang mất tích giữa rừng hoang. Nước mắt, nỗi đau tang tóc đang làm xé lòng cả ngàn người dân còn may mắn sống sót ở rất nhiều làng, xã khác.

Chưa hết bàng hoàng sau thảm họa

Từ xã Bộc Bố- trung tâm của huyện Pắc Nậm- để vào được thôn Khèn Lén, xã Công Bằng, mặc dù chỉ xa khoảng 15km, nhưng đoàn chúng tôi phải đi ròng rã cả ngày trời. Nhiều chỗ mặt đường bị sụt hẳn xuống vực sâu, sẵn sàng nuốt chửng cả người lẫn xe. Trong khi, cả ngày trời Pắc Nậm vẫn mù mây, mưa nặng hạt nên đường trơn nhẫy như thảm mỡ, người phải bò từng bước một.

Còn rất ít nóc nhà sau cơn lũ.

Cuối cùng, chúng tôi cũng có mặt ở thôn Khèn Lén, xã Công Bằng, nơi đang ngập đầy tiếng khóc, nỗi mỏi mòn chờ người mất tích của dân làng. Hàng trăm con người vẫn đang ngơ ngác, bần thần đi dọc thung lũng, vạt rừng để tìm lại những người thân. “Từ sáng đến chiều, đã 2-3 ngày liên tục rồi, chúng tôi đội mưa đi tìm, nhưng vẫn chưa rõ là họ còn nằm ở đâu”- ông Triệu Văn Chỉ kể.

Chúng tôi gặp là bà Triệu Thị Máy, ngoài 60 tuổi, mẹ của anh Triệu Văn Nhì, người đã thiệt mạng và hiện vẫn còn mất tích. Bà Máy kể lại, lúc đó vào khoảng 13 giờ chiều, khi cả nhà bà vừa mới ăn bữa trưa xong, đang ngồi trên nhà chuẩn bị lên nương, trời mưa như trút, thì một dòng nước đỏ ngàu đổ ập từ cánh rừng sau nhà xuống theo một khe núi, rồi tiếng nhà đổ và tiếng hàng trăm thanh tre, mảnh gỗ rơi sàn sạt xuống thung lũng, cả thảm bùn, nước phủ lên ngôi nhà và bà lịm đi, tê dại. Sau nửa giờ, khi mưa ngớt, bà tỉnh lại và nhận ra cả chục người đang khóc thảm ở xung quanh. Bà đã bị bùn vùi lấp nửa người, nằm vật trên dòng nước lũ vẫn còn sôi réo, rác rưởi bám cả vào đầu, vào tóc. Hơn chục thanh niên trong làng phải xúm lại, bới đất, đá, bùn, kéo bà lên từng chút một, rồi đưa bà đi sơ cứu. Mãi lâu sau, bà mới biết rằng toàn bộ gia đình của mình, gồm con trai, con dâu, cháu nội mình cũng bị vùi sâu trong lớp đất bùn.

Theo ông Hoàng Lượng Phùng - Chủ tịch UBND xã Công Bằng - trong số 10 người dân bị thiệt mạng, ngoài hộ anh Triệu Văn Nhì (có 3 người chết) thì còn có hộ ông Bàn Văn Kiều (cả nhà có 6 người thì 4 người đã bị lũ nhấn chìm). Đau đớn nhất là hộ ông Triệu Vần Peo, cả gia đình gồm có 3 người thì cả 3 đều bị một ngọn đồi đổ ụp vào nhà, cho đến bây giờ vẫn chưa thể đào “núi” bùn lên để kéo thi thể vợ chồng, con cái của ông ra ngoài. Hiện tại, cả làng mới chỉ tìm được thi thể của  chị Triệu Thị Liều là vợ của anh Triệu Văn Nhì. Còn lại 9 người vẫn đang nằm sâu trong đống đá, bùn tan hoang. 

Còn ở xã Nhạn Môn, nơi có 3 người dân bị “núi đè”, khi chúng tôi lặn lội vào, đúng lúc hàng trăm người dân vừa tìm được thi thể chị Cà Thị Hựu, 39 tuổi, ở thôn Nà Bẻ. Chồng của chị là anh Chu Thanh Vân, ngoài 40 tuổi, đang ngồi bên thi thể chị đặt ngay trên đống đá xám, cạnh ngôi nhà đã đổ chỏng chơ, nát bét, trơ ra như một bộ xương. Anh ôm mặt khóc, không sao nói được. Một nỗi đau buốt xé lòng bởi nào chỉ có riêng người vợ mà cả bố đẻ của anh - ông Chu Văn Tốc, 57 tuổi- cũng bị nước lũ cuốn bay, mãi sau mới tìm được xác, khi ông đang giúp gia đình láng giềng chạy lũ. Bản thân anh Vân cũng đã bị lũ cuốn trôi, nhưng chỉ bị thương, thoát chết.

Dốc sức cứu người sống sót

Ở xã Công Bằng, cho đến tận sẩm tối qua, việc tìm thi thể của các nạn nhân vẫn còn gần như là bất khả thi vì các quả đồi, khối đất vẫn đang sũng nước, chỉ cần chạm nhẹ vào các đống đổ nát là đất, đá ở phía trên lại sụp đổ xuống. Ông Dương Văn Huấn - Chánh văn phòng UBND huyện Pắc Nậm - nói rằng: “Do cảnh đổ nát còn tan hoang, nhiều nơi vẫn bị cô lập nên có thể lượng người bị thiệt mạng còn nhiều hơn so với hiện nay”.

Hiện tại, toàn bộ hơn 4.000 hộ dân của xã gần như đang bị cô lập hoàn toàn. Trong đó, hơn 120 hộ dân của thôn Khèn Lén đang đối mặt với cái đói, thóc gạo trong nhà đã bị nước lũ dâng ngập, cuốn trôi.

Do đường cheo leo, đổ vỡ nên từ sáng tinh mơ qua, đoàn cứu hộ của UBND huyện Pắc Nậm và trung ương đã lên đường đưa mì tôm, nước uống vào cho bà con nhưng cho đến chiều tối qua mới “chạm” được vào nơi núi lở. Trước đó, đoàn cứu trợ khẩn của huyện cũng đã mang được hơn 30 thùng mì tôm vào “cứu viện” các gia đình có thân nhân tử nạn. Hàng trăm bộ đội phải chung vai gùi, vác từng thùng mì tôm, lội bùn, lội nước ngập đến ngang ngực, bám vào cành cây ngọn cỏ mà vượt qua các khúc đường bị sập.

Ông Hà Đức Tiến - Chủ tịch UBND huyện Pắc Nậm - nói rằng, hầu như các trường hợp bị thiệt mạng ở Nhạn Môn và Công Bằng đều là do núi lở, lũ bùn tràn từ đồi xuống rồi đổ ụp vào các ngôi nhà nằm ở ven đường.

Theo thống kê đến đêm qua, cả huyện đã có 16 ngôi nhà bị chìm hoàn toàn trong đống lũ bùn, núi lở. Ngoài ra, còn có 37 ngôi nhà khác ở các xã Nhạn Môn, Bộc Bố, An Thắng, Công Bằng, Cổ Linh... cũng bị lũ bùn “thổi” xuống nhưng hầu như bà con đã may mắn hoặc kịp thoát thân ra ngoài.

UBND huyện Pắc Nậm cho biết, mưa lũ, núi lở đã gây tổng thiệt hại ban đầu cho nơi đây khoảng 100 tỷ đồng. Oái oăm thay, Pắc Nậm lại chính là một trong 61 huyện được liệt vào danh sách nghèo nhất cả nước. Giờ đây, cái nghèo, cái đói càng khắc rõ thêm lên cuộc sống của hàng trăm hộ dân lành cả đời chỉ biết bám lấy núi rừng.

V.PHÚC – Q.KHÁNH

Các tin, bài viết khác