Đã có nhiều ngân hàng như Vietcom bank, ACB bank cho sinh viên vay vốn đi du học với nhiều điều kiện gắt gao đặt ra cho phía gia đình sinh viên, mục đích là để thu hồi và bảo toàn vốn của họ. Đó là điều chính đáng. Từ nguồn vốn vay này, nhiều sinh viên Việt Nam đã xuất cảnh sang Mỹ, Anh, Singapore… du học và khi thành tài họ đã về phục vụ lại cho đất nước. Đó là những gia đình có điều kiện kinh tế. Còn đối với sinh viên nghèo? Bộ phận không nhỏ này mới chỉ được Ngân hàng Chính sách xã hội Việt Nam chăm lo.
Sau khi có chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ về việc không để cho sinh viên nghèo nào phải bỏ học vì không tiền đóng học phí, ăn ở, nhiều người đã đặt câu hỏi, hệ thống ngân hàng thương mại cổ phần của ta không những nhiều mà còn mạnh, làm sao để huy động họ vào cuộc, cùng với Ngân hàng Chính sách xã hội chia sẻ nỗi khó của sinh viên nghèo?
Đặt câu hỏi này với một cán bộ Ngân hàng Incombank - đơn vị trước đây đã từng có chủ trương cho sinh viên nghèo vay vốn học tập, được ông cho biết, sở dĩ ngân hàng của ông không duy trì được chủ trương này lâu dài vì hiện nay ở ta việc quản lý sinh viên ở trường cũng như sau khi tốt nghiệp đi làm còn rất lỏng lẻo, sinh viên tốt nghiệp, đi làm ở đâu nhà trường cũng không biết nói chi đến ngân hàng, đó là chưa kể chúng ta còn dùng tiền mặt để lưu thông, chưa qua hệ thống thẻ do ngân hàng quản lý nên muốn thu hồi tiền cũng không biết làm cách nào.
Thế là để khỏi mất vốn, ngân hàng đành bỏ cuộc! Vậy là đã rõ, vì sao chỉ có Ngân hàng Chính sách xã hội chịu trách nhiệm cho vay, bởi đây là nguồn vốn ngân sách do Nhà nước cấp, lỡ không thu hồi lại được thì ngân sách chịu!
Thời gian qua, trong kinh doanh làm ăn của nhiều ngân hàng, hoạt động vì cộng đồng không thể tách rời, vì nó mang lại hiệu quả vô hình cho đơn vị qua những chương trình từ thiện. Nếu có một cơ chế thông thoáng và có cách quản lý sinh viên ra trường đi làm chặt chẽ hơn, dù biết chắc thế nào cũng có tỷ lệ rủi ro nhưng chắc rằng không ngân hàng nào từ chối một loại hình đầu tư phát triển nguồn nhân lực cho đất nước như việc cho sinh viên nghèo vay vốn học tập. Làm thế nào để hệ thống ngân hàng thương mại vào cuộc vẫn là câu hỏi cần được giải đáp.
NGUYỄN THÙY LÊ