Những cung đường “đen”, nút “tử thần”
Điểm “đen” đầu tiên được kể đến là km1247+400 dưới chân đèo Cù Mông. Đây là đoạn đường có độ dốc và đường cong lớn nhưng mặt đường rất tốt nên gây tâm lý chủ quan cho cánh lái xe. Sau khi xuống hết đèo Cù Mông, đoạn quốc lộ 1A trải dài gần 40km đi qua một khu vực có phong cảnh rất đẹp. Trên cung đường này có khá nhiều đường cong hẹp, tầm nhìn rất hạn chế, nhiều lái xe khách đường dài đã bất chấp tính mạng của hành khách phóng với tốc độ nhanh đến khi gặp xe ngược chiều không xử lý kịp, thế là tai nạn xảy ra.
Một “điểm đen” trên quốc lộ 1A: đèo Cù Mông thuộc tỉnh Phú Yên.
Tuyến đường sắt chạy song song với tuyến QL1A trên nhiều đoạn dọc các tỉnh duyên hải miền Trung tạo nên những cung đường nguy hiểm. Cụ thể nhất là vụ tai nạn thảm khốc tại Km 776+500 thuộc địa bàn xã Hải Thượng, huyện Hải Lăng, Quảng Trị xảy ra giữa 2 ô tô khách 69K-4107 và 11K-1367 vào ngày 26-9-2004 đã làm 11 người chết tại chỗ và hàng chục người khác bị thương nặng.
Một số vụ TNGT nghiêm trọng là hệ quả tất yếu của việc xây dựng, bố trí giao thông chưa hợp lý. Điển hình là tai nạn xảy ra giữa 2 xe tốc hành mang biển kiểm soát 88 H 3705 và 82 K 1349 tại khu vực Trạm thu phí phía Nam hầm đường bộ Hải Vân xảy ra ngày 25-6-2005, làm chết tại chỗ 1 người và bị thương 18 người. Theo kết luận điều tra, nguyên nhân vụ tai nạn là do lái xe chạy quá tốc độ quy định.
Tuy nhiên, theo ông Trung tá Trần Phước Cường, Phó trạm giao thông Kim Liên (TP Đà Nẵng), thì do nơi xảy ra vụ tai nạn là khúc cua gấp, bị che khuất tầm nhìn và mặt đường quá hẹp. Vì vậy, khi qua khúc cua này, tài xế không xử lý kịp nên để xảy ra tai nạn thương tâm trên.
Không chỉ ở đường dẫn phía Nam mà tuyến đường dẫn phía Bắc từ cầu dẫn Lăng Cô với độ dốc lớn; trong khi trạm thu phí đặt ngay ở đầu cầu, xe qua lại rất dễ va quẹt lẫn nhau. Còn 2 nút giao nhau giữa đường dẫn ra – vào hầm Hải Vân với QL1A với khúc cua đột ngột, khúc khuỷu, lại bị che khuất tầm nhìn trong khu dân cư nên đãõ có hơn chục vụ tai nạn giao thông xảy ra tại 2 địa điểm này, dù không nghiêm trọng nhưng đã phản ánh những hiểm họa tiềm ẩn tại đây.
Nút giao giữa quốc lộ 25 với tuyến tránh qua thành phố Tuy Hòa và cầu Đà Rằng mới được đưa vào sử dụng đã trở thành nút “tử thần”. Chỉ trong một thời gian ngắn, tại đây đã liên tiếp xảy ra 13 vụ tai nạn giao thông, làm chết 4 người, bị thương 13 người. Ngoài ra, nút giao nhau giữa QL1A và tuyến đường tránh Vĩnh Điện (Quảng Nam), đường tránh phía Bắc thành phố Huế, phía Nam thành phố Quảng Ngãi… cũng đang là những “điểm đen” về tai nạn giao thông.
Ô tô: “bò như rùa, phóng như ngựa” (!)
Ông Vũ Văn Hưng, Tổng Giám đốc Khu Quản lý đường bộ 5, cho rằng ngoài nguyên nhân do tài xế chủ quan, còn có nguyên nhân do “đường”. Cụ thể là, chúng ta vừa thi công vừa cho lưu thông, nên khi mặt đường vừa tráng nhựa xong, chưa lắp biển báo, chưa kẻ vạch phân cách, chưa láng nhám hoặc chưa làm gờ giảm tốc thì tài xế cứ thế mà nhấn ga và tai nạn ắt xảy ra.
Tài xế chạy đường dài tiết lộ rằng: nếu như trước khi QL1A chưa được nâng cấp sửa chữa thì có muốn chạy nhanh cũng không được vì quá nhiều ổ gà, ổ voi. Nhưng bây giờ đã “láng” rồi nên áp lực từ chủ hàng, từ chủ xe… phải tranh thủ những lúc vắng bóng CSGT hoặc ban đêm mà chạy cho kịp giao hàng, tranh thủ chuyến.
Sợ nhất là khi trời đổ mưa hay đột ngột vào vùng vừa có mưa xong, chỉ cần đạp thắng hay cua gấp thì xe lập tức lật nhào. Còn nhớ, trong vòng chưa đầy một tuần hồi giữa năm 2004, chỉ trên một đoạn đường chưa đầy 2km từ ngã ba Hòa Cầm đến xã Hòa Phước, huyện Hòa Vang (TP Đà Nẵng) đã xảy ra đến 10 vụ lật xe mà nguyên nhân vì đường trơn trượt.
Để hạn chế tai nạn giao thông trên tuyến QL1A, các địa phương đã lập các tổ tuần tra kiểm soát, các điểm chốt chặn. Nhưng cũng chính từ đây đã nảy sinh nhiều vấn đề nhức nhối nếu không muốn nói là có tác dụng ngược. Có mặt trên một chuyến xe 12 chỗ ngồi chạy tuyến Đà Nẵng – Đông Hà, chúng tôi cùng 14 hành khách khác không khỏi khiếp đảm bởi sự coi thường tính mạng của tài xế.
Vừa chạy được vài kilômét thì bỗng nhiên cả một đoàn xe ỳ ạch khi gặp một tổ CSGT của trạm Kim Liên đang làm nhiệm vụ. Tuy nhiên, khi qua khỏi chốt kiểm tra này, tài xế nhấn ga để “vượt lên tất cả” nhằm “vớt” khách trước các xe khác, bất chấp đường đông nghẹt người. Điệp khúc “bò như rùa, phóng như ngựa” đã lặp đi lặp lại đến 6-7 lần trên đoạn đường chưa đầy 200km.
Vì để “bù vào giờ bò như rùa”, nên khi đến đoạn không có CSGT, tài xế chạy nhanh và vượt rất ẩu. Thậm chí, tại những khúc cua ngặt hay qua khu dân cư, gặp gờ giảm tốc độ, tài xế lấn sang phần đường bên kia để tránh xóc mà tốc độ vẫn giữ mức 70-80km/giờ, nhiều hành khách phản ứng gay gắt nhưng tài xế vẫn bỏ ngoài tai.
Một tài xế chạy xe đường dài lâu năm ở Đà Nẵng thừa nhận: “Cánh tài xế chúng tôi không sợ gì bằng sợ bị bắn tốc độ, bị bấm lỗ trên giấy phép lái xe”. Chính vì vậy, hầu như tài xế nào chạy đường dài cũng lo quan sát phía xa để canh chừng CSGT mà không quan sát trước mắt, nên khi sự cố xảy ra đột ngột thì không thể nào xử lý kịp nếu chạy tốc độ nhanh.
Hơn nữa, 2 năm qua hầu hết giấy phép lái xe của số tài xế có thâm niên lâu năm, dày dạn kinh nghiệm đã bị bấm từ 1-2 lỗ, nên càng về sau này khi chạy tuyến đường dài thường giao cho lái phụ cầm vô-lăng.
NGUYỄN HÙNG – HOÀI TRUNG