Buôn lậu “ăn theo” mùa... nước nổi

Những ngày này, dọc tuyến biên giới ở ĐBSCL, lũ tràn đồng, dân buôn lậu tận dụng đường thủy vận chuyển hàng hóa khắp nơi suốt ngày đêm. Đặc biệt, giá đường nội ở mức cao, xăng dầu dọc biên giới hai nước chêch lệch từ 2.000-4.000 đồng/lít… đã “hút” nhiều người nhảy vào đai vác hàng lậu.

  • Xăng dầu: sôi động từ nội đồng đến hải đảo!

Đường cát, thuốc lá lậu tràn vào Việt Nam qua các cửa khẩu ở ĐBSCL.

10 giờ sáng, chúng tôi có mặt tại xã Hưng Điền A, huyện Vĩnh Hưng, tỉnh Long An - nơi được xem là một trong những “điểm nóng” về buôn lậu xăng dầu qua biên giới. Chưa đầy 30 phút quan sát, chúng tôi chứng kiến một số cây xăng tiếp tay cho dân buôn đưa hàng ngàn lít xăng dầu (đựng trong can nhựa 30 lít) bằng xe gắn máy mất hút về bên kia biên giới.

Theo người dân địa phương, xăng dầu được đưa đến điểm tập kết cách đó khoảng 2km về hướng Campuchia và cho xuống xuồng máy băng đồng qua nước bạn. Mỗi can xăng chở đến điểm tập kết được trả công 10.000 đồng. Nếu “thuận buồm xuôi gió”, dân chở thuê kiếm vài trăm ngàn đồng/ngày dễ ợt!

Giáp ranh với Hưng Điền A là xã Khánh Hưng, tình hình buôn lậu xăng dầu cũng nóng bỏng không kém. Theo ông Trương Văn Lâm, Chủ tịch UBND xã Khánh Hưng, 6 tháng đầu năm 2005, lực lượng của xã bắt được 21.814 lít xăng dầu xuất lậu qua biên giới. Số xăng dầu này chủ yếu do dân của xã chở thuê cho đầu nậu. Tuy nhiên, theo tìm hiểu của chúng tôi, nhiều người dân ở đây đã làm xong mùa vụ, rảnh rỗi nên tham gia đai vác hàng lậu kiếm tiền, dù ai cũng biết là phạm pháp.

Trong khi đó, trên tuyến đường biển Kiên Giang, nạn buôn lậu xăng dầu cũng làm đau đầu các ngành chức năng. Cuối tháng 8-2005, Công an Kiên Giang bắt được chủ cây xăng Ngọc Ánh ở đảo Phú Quốc xuất lậu trên biển 189 can dầu với 5.197 lít. Cũng tại đây, công an còn bắt giữ một chủ cây xăng khác âm thầm đưa 9.000 lít dầu DO qua biên giới bằng đường biển.

Trước đó,  công an Kiên Giang tóm được chủ ghe tên Nguyễn Văn Trí ở thị trấn Kiên Lương đưa 750 can dầu DO với số lượng đến 19.800 lít sang Campuchia tiêu thụ… Trong 9 tháng đầu năm 2005, lực lượng chống buôn lậu Kiên Giang bắt được 179.136 lít xăng dầu xuất lậu qua biên giới. Các đối tượng đã thừa nhận từng xuất lậu xăng dầu nhiều vụ trót lọt. Theo nhận định, hoạt động buôn lậu xăng dầu trên tuyến biển Kiên Giang ngày càng phức tạp, có biểu hiện của sự cấu kết giữa đối tượng trong nước và Campuchia.

  • Đường cát, rượu, thuốc lá...… theo lũ tràn vào

Hải quan An Giang bắt hàng điện tử buôn lậu.

Ông Trần Duy Trung, Trưởng phòng Nghiệp vụ, Chi cục Quản lý thị trường Đồng Tháp lo lắng nói: “Đường cát Thái Lan tràn qua biên giới có chiều hướng tăng mạnh. Chỉ 3 tháng gần đây, các ngành chức năng bắt được 18 tấn đường nhập lậu, tăng 16 tấn so với 6 tháng đầu năm 2005. Đối tượng buôn lậu dùng xe đạp, xuồng máy… xé lẻ hàng để lần lượt đưa qua biên giới.

Đồng nước mênh mông, khó mà ngăn được”. Tại Đồng Tháp, đường cát được đưa qua biên giới Thường Phước chảy về chợ Hồng Ngự rồi phân phối các nơi. Ở Long An, hàng lậu gồm thuốc lá, rượu, đường cát… đi qua cửa khẩu Bình Hiệp, sau đó được xé nhỏ đưa theo sông Rồ về thị trấn Mộc Hóa. Từ đây, hàng lậu chảy về TPHCM và các tỉnh miền Tây bằng xe tải, xe khách, xe du lịch… bất chấp sự đối phó của các ngành chức năng.

Qua mấy ngày khảo sát ở biên giới Long An, chúng tôi chứng kiến dân buôn lậu xuất hiện ở mọi nơi, số lượng và quy mô ngày càng lớn, phương tiện vận chuyển đa dạng, tạo thành những luồng, tuyến phức tạp. “Cửa ngõ” huyện Tân Hưng, Vĩnh Hưng là nơi xuất lậu xăng dầu qua Campuchia; “cửa ngõ” các huyện Đức Huệ, Đức Hòa tập trung nhiều thuốc lá, rượu ngoại… Riêng “cửa ngõ” Mộc Hóa thì thứ gì cũng có: xăng dầu, thuốc lá, rượu, đường cát, kim khí điện máy…

Thật ra, các điểm nóng buôn hàng lậu từ Campuchia vào Long An, lực lượng chức năng đều biết nhưng hàng lậu vẫn tràn vào. Theo báo cáo chưa đầy đủ của Ban chỉ đạo 127 tỉnh Long An, 9 tháng đầu năm 2005, các cơ quan chức năng bắt giữ 1.112 vụ buôn lậu, thu giữ 80.388 gói thuốc lá, 20.415 lít xăng dầu, 6.579kg đường cát Thái Lan… với tổng trị giá trên 2,1 tỷ đồng.

Còn ở An Giang, 9 tháng qua, đã kiểm tra 1.151 vụ buôn lậu qua biên giới, giá trị hàng hóa bắt được 16,2 tỷ đồng. Ban chỉ đạo 127 Kiên Giang cũng xử lý 1.692 vụ buôn lậu và gian lận thương mại, trị giá hàng hóa 7,1 tỷ đồng… Tuy nhiên, đây chỉ là bề nổi của “tảng băng chìm”.

  • Chống hàng lậu bằng cách nào?

Vấn đề chống buôn lậu đang làm đau đầu các cấp thẩm quyền. Nhiều giải pháp đưa ra, kể cả bắt giữ, truy tố… Mới đây, Kiên Giang xử lý hình sự 4 vụ buôn lậu quy mô lớn nhằm răn đe. Tuy nhiên, tình hình vẫn chưa giảm mạnh. Qua theo dõi buôn lậu ở ĐBSCL cho thấy, mỗi khi lực lượng vào đợt truy quét thì tình hình lắng xuống, lơi một chút mọi chuyện lại như cũ. Thậm chí những lúc làm căng, dân buôn lậu chống trả quyết liệt. Cách đây vài năm, một cán bộ biên phòng ở Hồng Ngự (Đồng Tháp) bị dân buôn lậu đánh vỡ đầu, phải đưa đi cấp cứu…

Đã vậy, dọc biên giới An Giang, Long An còn có hàng chục cây xăng “hợp pháp” đang hoạt động, có cây xăng cách biên giới chưa tới 1km! Ai biết được họ có bán xăng dầu hay tiếp tay cho dân buôn lậu, hoặc xuất lậu trực tiếp sang Campuchia(!?). Trao đổi với phóng viên Báo SGGP, lãnh đạo các tỉnh An Giang, Long An đều khẳng định: “Gần đây,  các địa phương đều phối hợp chặt với hải quan, biên phòng, quản lý thị trường… kiểm soát nạn “chảy máu” xăng dầu qua biên giới.

Song song đó, lãnh đạo các địa phương cũng hợp tác chống buôn lậu với Campuchia. Ông Nguyễn Minh Hạ, Phó Giám đốc Sở Thương mại – Du lịch  Long An quả quyết: “Ngoài việc không cho mở mới cây xăng dọc biên giới, hàng ngày lực lượng kiểm tra yêu cầu các cây xăng báo cáo số lượng bán ra, nơi nào vi phạm sẽ xử lý nghiêm”.

Đường cát Thái Lan được dân đai vác hàng chia nhỏ, vận chuyển bằng xe đạp đưa qua biên giới.

Các địa phương tỏ ra kiên quyết. Nhưng trên thực tế hoạt động buôn lậu qua biên giới vẫn rầm rộ vào mùa nước nổi. Tại sao? Ông Nguyễn Văn Thạnh, Phó Bí thư Huyện ủy Tân Châu (An Giang) cho rằng: “Thực ra, khống chế và làm giảm nạn buôn lậu không khó, tuy nhiên muốn “dứt hẳn” buôn lậu ở biên giới Tây Nam không dễ chút nào?

Mấu chốt của vấn đề là hàng hóa chênh lệch giữa 2 nước quá cao và dân sống ở khu vực biên giới còn nghèo nên khó ngăn được nạn buôn lậu”. Nhưng xem ra cái gốc của vấn đề đến nay dường như vẫn chưa được quan tâm hoặc quan tâm không đến nơi đến chốn.

Đối với dân nghèo biên giới, năm 2001 và 2002, huyện Tân Châu là nơi đầu tiên ở ĐBSCL thí điểm cho dân buôn lậu vay vốn chuyển nghề. Theo đó, khoảng 100 hộ ở 2 xã Phú Lộc, Vĩnh Xương được vay 2 triệu đồng/hộ, làm ăn và bỏ nghề buôn lậu. Kết quả, hơn 50% số hộ làm ăn không hiệu quả, sử dụng vốn sai mục đích... Đến nay, việc thu hồi vốn khó khăn, nhiều hộ không khả năng thanh toán…

Dọc biên giới ĐBSCL đi qua các tỉnh Long An, Đồng Tháp, An Giang, Kiên Giang hầu như không có xí nghiệp, nhà máy… trong khi dân không nghề, không ruộng, không việc làm ngày càng nhiều, đời sống chật vật. Nhiều hộ phải đi đai vác hàng lậu kiếm gạo ăn. Chính quyền các xã đều biết việc này, nhưng “nội lực” có hạn không giải quyết được, cần sự hỗ trợ của cấp cao hơn…

HUỲNH LỢI – ĐĂNG NGUYÊN

 

Các tin, bài viết khác

Cuộc thi phóng sự - ký sự báo chí Người tốt - Việc tốt

Bác sĩ “du-túp-bơ”

Hết giờ làm việc tại bệnh viện, bác sĩ Nguyễn Viết Tân trở về căn nhà nhỏ của mình để nghiên cứu, sản xuất các video cung cấp kiến thức, hướng dẫn bài tập vật lý trị liệu phục vụ cộng đồng. Những video của anh ngắn gọn, gần gũi, giúp ích nhiều trong cuộc sống. Những người yêu mến đặt biệt danh cho anh là bác sĩ “du-túp-bơ”.

Ảnh

Con nuôi lính biên phòng

Phụ trách địa bàn 4 xã và 1 thị trấn biên giới huyện Đồng Văn, Đồn Biên phòng Phó Bảng (tỉnh Hà Giang) luôn là điểm tựa vững chắc cho bà con đồng bào dân tộc thiểu số nơi địa đầu Tổ quốc. 

Video

Điểm tin SGGP Online ngày 13-6-2021

Bộ Y tế làm việc với Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM về công tác phòng chống dịch Covid-19; Quận Gò Vấp đề xuất dừng thực hiện Chỉ thị 16; Ngày thi thứ 2 tuyển sinh vào lớp 10 tại Hà Nội: Thí sinh được hỗ trợ tối đa; Vải thiều Việt Nam có mặt tại Pháp; Bức xạ tia cực tím gây hại rất cao ở TPHCM và Cà Mau… là những nội dung đáng chú ý có trong Điểm tin SGGP Online ngày 13-6-2021.