Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy

Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy

Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 1
Nhớ lại những ngày đầu tiên hình thành giải thưởng, nhà báo Tăng Hữu Phong, Tổng Biên tập Báo SGGP, cho biết: Tháng 6-1998, xuất phát từ ý tưởng về một giải thưởng nhằm tôn vinh những đóng góp âm thầm của người thầy đối với xã hội; Báo Sài Gòn Giải Phóng và Sở Giáo dục - Đào tạo TPHCM đã cùng phối hợp thành lập Giải thưởng Võ Trường Toản để tri ân công lao cống hiến của các nhà giáo tiêu biểu cho sự nghiệp giáo dục - đào tạo. Một bản hợp đồng trách nhiệm giữa hai đồng chí Tổng Biên tập Báo SGGP và Giám đốc Sở GD-ĐT (lúc đó) được ký kết: Bắt đầu từ năm học 1998 - 1999, Giải thưởng Võ Trường Toản sẽ được tổ chức hàng năm tại TPHCM đúng vào dịp kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11. 
Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 2

Giải thưởng Võ Trường Toản lần thứ nhất tuyên dương 15 giáo viên trong phạm vi các trường tiểu học, THCS và THPT. Từ lần thứ 2, giải mở rộng đến các cấp học khác, có thêm khối mầm non, giáo dục chuyên nghiệp và giáo dục thường xuyên. Số lượng giáo viên được vinh danh cũng tăng lên 19 rồi 24, 26 và chọn mốc 30 người trong 10 năm sau đó. Trong 18 năm từ 1998 đến 2015, giải chỉ tập trung vào đối tượng giáo viên có nhiều năm cống hiến, tâm huyết với nghề. Đến năm 2015, Ban tổ chức giải quyết định mở rộng, ghi nhận và tôn vinh các cán bộ quản lý giáo dục ở cấp cơ sở, những người đã kinh qua nhiều năm trực tiếp đứng lớp, thể hiện tốt vai trò, năng lực, trách nhiệm đối với nhiệm vụ cá nhân, với công tác chung của tập thể và được tin cậy giao trách nhiệm quản lý, lãnh đạo trong nhà trường. Từ đó đến nay, giải ổn định số lượng 40 giáo viên và 10 cán bộ quản lý được tôn vinh hàng năm.

Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 3

Ở mọi thời đại, dù ở vị trí công việc nào, người thầy luôn để lại dấu ấn trong sự phát triển của các thế hệ tiếp nối. Người thầy chân chính thường đánh thức, bồi dưỡng và phát huy tiềm năng của học trò với tấm lòng nhẫn nại, bền bỉ và bằng cả cái tâm trong sáng.

Cô Đàm Thị Mỹ Ngọc, giáo viên Trường Hy vọng (Quận 6), vốn học sư phạm để trở thành cô giáo dạy sinh - địa, nhưng ra trường lại bén duyên dạy trẻ khuyết tật tại một trường tư thục. Những khó khăn ban đầu nhiều lần tưởng chừng đánh gục cô giáo trẻ. Dạy học trò bình thường biết chữ đã khó, dạy trẻ khiếm thính, chậm phát triển, cái khó càng không thể đong đếm. Những từ ngữ về âm thanh, cảm xúc sâu xa khó mà biểu đạt cho các em hiểu. Cảm giác lúc đó thường rơi vào bất lực, loay hoay xoay xở cho học trò hiểu. 

Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 4
Từ chỗ không biết thủ ngữ là gì, cô học loại ngôn ngữ đặc biệt này từ học trò để hiểu học trò, càng hiểu chỉ biết càng thương. Những đứa trẻ này không chỉ khiếm khuyết về cơ thể, mà hoàn cảnh gia đình cũng là những câu chuyện không tròn vẹn. Có đứa đang học, cha mẹ bắt nghỉ đưa vào chùa ở. Đứa thì cha mẹ ly hôn thiếu sự quan tâm nên đi theo bạn xấu thử dùng ma túy. Đứa thì cha mẹ có vấn đề về sức khỏe tâm thần nên ngày nào trong chiếc cặp táp mang đến trường cũng có những bộ quần áo dơ ngai ngái mùi… Trong chừng ấy năm đứng lớp, không biết bao lần cô đến từng nhà, từng điểm tụ tập để giành giật lại những đứa học trò vụng dại.
Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 5

“Có nhiều lý do để tôi ở đây, khi chuyển công tác từ tư sang công, Sở GD-ĐT đã phân đúng lại chuyên môn nhưng tôi vẫn làm đơn xin được tiếp tục dạy trẻ khiếm thính. Đó là những lớp học không âm thanh nhưng đầy tình thương. Mỗi đứa trẻ ở đây là một cuộc đời cần chúng ta nâng đỡ”, cô Ngọc tâm tư. Chỉ lên tấm bằng khen treo trên tường, cô trải lòng: “Bệ đỡ mỗi khi mình cảm thấy chông chênh chính là giải thưởng Võ Trường Toản. Tôi không thể tả rõ niềm hạnh phúc của mình khi đó. Năm 2016, tôi chỉ 28 tuổi, so với nhiều tên tuổi lớn, tôi nghĩ mình không thể đạt, vì tiêu chí của giải thưởng rất khó. Trong đời làm nghề giáo, nếu may mắn chỉ đạt được 1 lần duy nhất. May mắn đã mỉm cười với tôi. Từ lúc đó, tôi tâm niệm sẽ gắn bó với những đứa trẻ khiếm khuyết cho đến ngày không thể đứng trên bục giảng nữa”.

Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 6
Cô Võ Thị Thanh Tâm, Hiệu trưởng trường MN Thủy Tiên 2 (Bình Chánh) là giáo viên đầu tiên của huyện Bình Chánh (khi đó bao gồm Bình Chánh - Bình Tân) đạt giải Võ Trường Toản. Đó là năm 2000, khi giải thưởng mới ở tuổi lên 3, thời mà khoảnh khắc “đăng quang” của cô giáo trẻ chỉ được lưu giữ qua 2 bức ảnh chụp bằng phim: một tấm chụp chung tập thể, cô giáo trẻ lọt thỏm trên sân khấu; tấm thứ 2, cô chọn đứng cạnh banner giải thưởng. Thời gian có thể làm thay đổi nhiều thứ, từ một cô giáo mầm non mới toanh mỗi ngày phải đạp xe 15 cây số đi dạy, đã kinh qua nhiều vị trí ở nhiều ngôi trường; từ cô gái độc thân trở nên trưởng thành, có gia đình và làm mẹ. Nhưng, ký ức và tình cảm thì không đổi thay. “Ứng tuyển giải Võ Trường Toản ngày đó như đi thi hoa hậu. Sau khi đủ các tiêu chuẩn phải thi vấn đáp, mỗi ứng viên sẽ có 5 phút để trình bày. Đó cũng là lần đầu tiên tôi lên sở GD-ĐT nên đầy bỡ ngỡ. Khi đó run đến độ không thể nhớ nổi đã nói gì và cũng không nghĩ mình đạt giải thưởng danh giá mà cả TP mới chỉ hơn 30 người đạt trong suốt 2 năm, đó là một kỷ niệm đẹp”, cô Tâm bồi hồi nhớ lại. 
Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 7

Khi đủ lớn, khoảnh khắc cảm xúc sẽ trở thành tình cảm hiện hữu. Khoảnh khắc đó khiến mỗi khi hụt hẫng, trắc trở, cô không còn nói “mệt quá thôi hổng làm nữa”, thay vào đó là mạnh mẽ bước qua chông chênh. Dĩ nhiên sức mạnh không đến từ việc thắng một giải thưởng. Với một nhà giáo đầy trách nhiệm, tình yêu với học trò mới là liều doping, là điểm tựa để vượt qua trở ngại. Và giải thưởng Võ Trường Toản là minh chứng hữu hình cho điểm tựa vô hình đó.

Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 8

Cô giáo trẻ ngày nào đã trở thành nhà quản lý trường học giàu kinh nghiệm, nhưng cô hiệu trưởng Võ Thị Thanh Tâm thừa nhận, dù ở vị trí nào thì chăm trẻ như cái nghiệp đã ăn vào trong máu. Mỗi khi dự giờ thấy các cô giáo trẻ còn lóng ngóng, cô liền thị phạm, chỉ cách làm sao cho trẻ con thích. Bàn tay của bà giáo ngoài 50 vẫn gọn gàng, thoăn thoắt thay tã cho những đứa trẻ lớp cơm nát. Cô thú thật làm quản lý áp lực lắm, những vấn đê tài chính nhiều lúc sẽ làm mình đau đầu, chỉ cần đi một vòng xuống lớp với các con là có thể lấy lại năng lượng.  

Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 9

Nhìn bảng thành tích của thầy Hồ Tường Long, TTGDNN-GDTX quận 12, tôi thắc mắc: Sao thầy vẫn chưa làm quản lý? Thầy khẳng định nhẹ tênh: “Bục giảng mới là sân khấu chính của thầy”. Bởi vậy, dù đã là Giám đốc TTGDTX Gò Vấp nhưng khi chuyển công tác về TTGDNN-GDTX quận 12, thầy xin được thôi làm công tác quản lý, trở về làm giáo viên bởi thầy yêu công tác giảng dạy. Đứng trên bục giảng, chứng kiến cái gật đầu thấu hiểu của học trò là khoảnh khắc hạnh phúc nhất của vị giáo già này. 

Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 10

“Với vị trí người thầy, tôi thấy mình phù hợp với việc truyền thụ kiến thức và chứng kiến sự trưởng thành của tụi nhỏ. Học viên GDTX từng có một thời mang tiếng “quậy” nên tôi tự nhủ càng phải nỗ lực để xóa bỏ định kiến đó. Khoảng 5-7 năm nay, hệ giáo dục này đã âm thầm thay da đổi thịt từ tác phong, năng lực người học đến hoạt động phong trào, có nhiều thứ không hề thua kém bạn bè trường phổ thông. Với tôi, đó là thành tựu”, người thầy giáo bộc bạch.

Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 11
Dù là khi đứng ở vị trí quản lý hay trên sân khấu nhận giải thưởng Võ Trường Toản 2003 và cả khi đã chuẩn bị về hưu, đi qua từng dấu mốc của hành trình làm nghề, thầy Hồ Tường Long vẫn đau đáu với mục tiêu đó. Thầy không ngại lớp trẻ vượt qua mình, mà tự nhận nhiệm vụ làm người đi trước dẫn dắt giáo viên trẻ, làm chỗ dựa tinh thần để các bạn trẻ sáng tạo và phát triển, tham mưu nhiều việc cho tập thể… Có lẽ, đây chính là mảnh ghép để hoàn thiện đạo làm Thầy.
Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 12

Trong số hàng trăm ngàn thầy cô giáo đã và đang công tác, giảng dạy tại TPHCM, mỗi người đang âm thầm cống hiến theo cách riêng của mình cho sự nghiệp giáo dục - đào tạo của thành phố nói riêng và cả nước nói chung. Các thầy cô đều xứng đáng được tôn vinh. 826 thầy cô giáo được xét chọn Giải thưởng Võ Trường Toản từ năm 1998 đến nay, là những thầy cô giáo tiêu biểu, đại diện cho hàng trăm ngàn tấm gương nhà giáo tận tâm, cống hiến hết mình cho sự nghiệp trồng người. Giải thưởng Võ Trường Toản sẽ luôn là một trong những cách để xã hội tri ân đối với thầy cô giáo; sẻ chia với những nhọc nhằn khó khăn của thầy cô; để động viên những người dẫn đường tiếp tục thực hiện thiên chức; để xã hội quan tâm hơn nữa đối với sự nghiệp giáo dục; và để tinh thần hiếu học luôn được thắp sáng…

Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 13
Nhà báo Tăng Hữu Phong chia sẻ: Trong 40 năm qua, cùng với sự lớn lên của ngành giáo dục VN, của TPHCM, có sự đóng góp của Báo SGGP thông qua giải thưởng Võ Trường Toản. Bước vào năm thứ 25, với bề dày lịch sử ngần ấy năm, tự thân giải thưởng đã có đủ lý do để tồn tại. Giải thưởng không chỉ nhận được sự mong đợi của quý thầy cô mà còn có sự quan tâm, ủng hộ của xã hội. Đây là dịp vừa tôn vinh quý thầy cô và thông qua đó mong muốn sẽ có nhiều gương mặt nhà giáo xuất sắc hơn nữa đóng góp cho sự phát triển của ngành giáo dục và xã hội nói chung. Báo SGGP dành một tình cảm đặc biệt cho ngành giáo dục và thầy cô giáo. Đó không chỉ là tình cảm mà còn là trách nhiệm phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân trong sự phát triển chung của tờ báo. 
Giải thưởng Võ Trường Toản: 25 năm chở trọn đạo người Thầy ảnh 14
Đánh dấu một chặng đường mới, ngoài những tiêu chí về năng lực chuyên môn, thành tích thi đua, trách nhiệm và đạo đức người thầy, ông Nguyễn Văn Hiếu, Giám đốc Sở GD-ĐT TPHCM gợi mở thêm: Trong những năm gần đây, theo xu hướng của xã hội cùng sự phát triển của công nghệ, ngành giáo dục hướng đến đổi mới phương pháp giảng dạy, ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học và quản lý. Trong hai năm phải đối mặt với dịch Covid-19, rất nhiều thầy cô giáo có sáng kiến trong giảng dạy online để thực hiện dạy học qua internet, truyền hình… Những đóng góp kể trên cũng là một trong những tiêu chí được xem xét trong năm học này và trong việc xét chọn giải thưởng lần thứ 25. Đặc biệt là các thầy cô giáo có nghiên cứu mới đưa AI vào giảng dạy học sinh. Điều này hướng đến mục tiêu chung của Thành phố là chuyển đổi số, phát triển giáo dục thông minh, tạo điều kiện học tập suốt đời. Vì thế, chuyển đổi số để phát triển chất lượng dạy học và quản lý là một trong những nhiệm vụ của người giáo viên từ đây về sau. 

TIÊU HÀ - Trình bày: HỮU VI

Các tin, bài viết khác