Phụ gia, bánh kẹo không rõ nguồn gốc: Ai ăn... nấy chịu!

Giáp Tết Nguyên đán, bánh kẹo, hạt dưa, phụ gia thực phẩm không nguồn gốc, không hạn dùng, không hướng dẫn sử dụng đang tràn ngập ở nhiều cửa hàng.

Không nguồn gốc

Phố Hàng Buồm là trung tâm kinh doanh bánh kẹo lớn nhất nhì Hà Nội. Dù đã khá muộn nhưng những cửa hàng ở đây vẫn tấp nập khách. Hàng nào, bên cạnh những dãy bánh, kẹo ngoại nhập sang trọng cũng có gần chục rổ bánh kẹo đủ loại màu sắc, cùng với rất nhiều loại mứt được nhuộm đầy phẩm màu bày bán ngay trên vỉa hè, phía dưới là dòng nước cống đen ngòm. Nhiều chủ hàng cho biết, đây là loại bánh kẹo được nhập khẩu từ Trung Quốc, Thái Lan và tính theo cân nên không có... bao bì. Khi chúng tôi đề nghị được xem giấy tờ chứng minh nguồn gốc xuất xứ hay hạn sử dụng thì đều nhận được câu trả lời “yên tâm mà ăn, hàng xịn đó”.

Không biết mức độ “xịn” của loại bánh kẹo này tới đâu nhưng qua một số cuộc kiểm tra mới đây, cơ quan y tế Hà Nội•đã phát hiện khá nhiều loại thực phẩm đã quá hạn sử dụng hoặc bị gián, chuột gặm nhấm; thậm chí mặt hàng hạt dưa có nhuộm phẩm màu công nghiệp.

Tới chợ Đồng Xuân, với lời hỏi mua nguyên liệu để làm bánh kẹo và mứt tết, chúng tôi• nhận được khá nhiều lời mời chào, với đủ loại như: đường hóa học, tinh dầu tạo hương vị, bột tạo màu, tạo mùi…”. Một chủ hàng tên Hương bật mí: “Bột tạo màu, tạo mùi chủ yếu là hàng ngoại nhập. Trong chế biến thực phẩm chỉ cần dùng một ít là sản phẩm có được màu sắc bắt mắt và hương vị như ý ngay”. Nhưng khi chủ hàng lấy một gói bột màu vào còn nguyên cho chúng tôi xem thì trên bao bì có chỉ duy nhất dòng chữ “Product of Thailand”, còn lại toàn tiếng Thái, không ai hiểu nổi. Chủ hàng cho biết thêm, đây là loại chuẩn nhất để chế biến thực phẩm, chứ ở nơi khác là phẩm màu công nghiệp, có khi độc chết người... Chưa dừng lại ở đó, với đề nghị muốn mua một ít hàn the để làm giò chả thì ngay lập tức, chủ hàng đưa ra một bịch nửa cân toàn tiếng Trung Quốc, với giá chưa đầy 20.000 đồng. Thấy chúng tôi tỏ vẻ lo ngại về việc mua bán công khai, lộ liễu thế này, sợ... quản lý thị trường thì chủ hàng xua tay: “Chẳng ai quan tâm đâu”.

Kinh hoàng công nghệ... làm mứt

Làng mứt Xuân Đỉnh những ngày cuối năm, tấp nập khách giao nhận hàng. Ngay đầu làng là một cơ sở làm bánh mứt kẹo trông khá bề thế. Thế nhưng khi chúng tôi vào trong thì một cảnh tượng không mấy sạch sẽ đập ngay vào mắt. Hàng trăm quả bí, cà rốt được vứt lỏng chỏng bên đường đang được 5 - 6 người thợ xúm lại gọt vỏ rồi tiện tay… quăng luôn xuống đất. Mặt đường thì nhầy nhụa nước lẫn với đất. Sau công đoạn gọt vỏ, từng quả bí được xếp thành hàng để đưa vào máy cắt thành miếng. Từng miếng bí sau khi cắt xong tiếp tục văng xuống đường rồi cứ nguyên si cả đất cát bám xung quanh, được đổ cả vào bể nước vôi giữa trời không cần che đậy. Bên trong khu bếp, công nhân không mang găng tay, không khẩu trang, còn tạp dề đeo hờ hững đang xào mứt. Những chảo mứt xào xong được đặt ngay xuống đất; còn chiếc quạt công nghiệp đặt gần đấy thổi vào chảo làm bụi than bay mù mịt.

Qua một vài cơ sở khác trong làng Xuân Đỉnh, tình hình cũng không khả quan hơn. Hàng tấn bí, cà rốt… vẫn được gọt, thái, ngâm ngay ngoài trời. Nhiều con đường đi lại trong làng biến thành “khu sơ chế” nhầy nhụa lớp nước đen sì. Vậy mà mỗi năm vào dịp tết, hàng trăm tấn mứt ra lò từ những cơ sở này vẫn được đưa ra ngoài thị trường, các cơ quan quản lý vệ sinh an toàn thực phẩm có biết chăng?

Quốc Lập