Thị trường tranh chép - Cỡ nào cũng có

Đam mê mỹ thuật, ngưỡng mộ những tài năng kiệt xuất thế giới, có khi bạn ước được nhìn tận mắt những kiệt tác của bậc thầy phong cảnh người Nga Isaac Levitan, hay mơ một lần được đến Bảo tàng nghệ thuật Louvre ở kinh đô ánh sáng để chiêm ngưỡng vẻ đẹp và nụ cười bí ẩn của Nàng Mona Lisa (của danh họa người Italia Leonardo da Vinci, từ thế kỷ 16)… Đó hẳn là ý nghĩ của không ít tín đồ của nghệ thuật hội họa. Nhưng thật ra mà nói, để có thể nhìn ngắm những tác phẩm kinh điển này đôi khi bạn không cần phải đi đâu xa. Hãy làm một vòng Sài Gòn, bạn sẽ được thỏa ý.

Một cửa hàng kinh doanh tranh chép trên đường Phạm Ngũ Lão, quận 1. Ảnh: A.D.

“Kiệt tác” ào ạt xuống phố!

Tại những con đường ở TPHCM như Đồng Khởi, Nguyễn Huệ, Đề Thám, Bùi Viện, Phạm Ngũ Lão, Nguyễn Văn Trỗi, Trần Phú… khách hàng không khó để tìm một phòng tranh vừa ý trong số hàng trăm cửa hàng kinh doanh tranh chép. Đó là chưa kể đến những khu vực khác với hàng chục phòng tranh trên các đường quận 1, quận 3 như Nguyễn Đình Chiểu, Điện Biên Phủ…

Không quá lời nhưng có thể nói rằng, hầu hết các danh họa trên thế giới, từ thời Phục hưng như Leonardo de Vinci, Goya, trào lưu tân cổ điển như Ingres, trường phái lãng mạn như Théodore Géricault, dòng ấn tượng như Claude Monet, Renoir, Sisley đến xu hướng lập thể như Picasso, Braque, tranh trừu tượng của Kandinsky hay siêu thực của Sanvador Dali… đều nghiễm nhiên hội tụ trong thị trường tranh chép VN.

Bày tỏ ý định muốn có một bản sao Quán cà phê đêm của Van Gogh để treo phòng khách, anh Toàn, một nhân viên phòng tranh trên đường Đồng Khởi (quận 1) hét giá 1,5 triệu đồng với chúng tôi. Hỏi tác phẩm Mùa thu vàng của bậc thầy phong cảnh người Nga Isaac Levitan thì “giá phải tầm 2,5 triệu đến 3 triệu đồng thì mới nhận, vì bức này màu sắc và bố cục đều ở mức độ khó”, Toàn giải thích.

Bình thường một tác phẩm sao chép dạng này mất nhiều nhất khoảng một tuần là có, trung bình khoảng 4 - 5 ngày tùy theo kích thước, độ phức tạp của tác phẩm. Tuy nhiên, thử đặt hàng cũng 2 tác phẩm này với cùng kích thước tại một phòng tranh trên đường Trần Phú (quận 5), thì giá chỉ còn khoảng 1/3, từ 500.000 đồng đến khoảng 1 triệu đồng/bức! Tương tự, bức Nàng Mona Lisa trứ danh của Leonard de Vinci giá từ 1,2 triệu đến 1,5 triệu đồng ở khu Đồng Khởi chỉ còn khoảng 600.000 - 900.000 đồng ở các phòng tranh đường Nguyễn Văn Trỗi.

“Giá cả vô chừng, tôi quyết định chọn nơi giá rẻ vì tranh nào cũng là tranh chép cả thôi, không nhất thiết phải tốn quá nhiều tiền để trang trí như thế”, chị Nhung Nguyễn, một khách hàng từ Vũng Tàu chọn mua tranh nói. Tác phẩm của các danh họa thế giới không thiếu một ai, những tác phẩm tên tuổi của họa sĩ VN cũng góp mặt sôi nổi không kém trên thị trường này.

Đôi ngả song hành?

Thị trường tranh chép ở VN phát triển mạnh từ hơn 10 năm trước, hiện có phần chựng lại vì đã bão hòa. Trước đây, cũng có nhiều ý kiến lo ngại việc vi phạm bản quyền từ nghề kinh doanh tranh chép. Tuy nhiên, nhiều chủ cửa hàng tranh cho rằng, nhiều nước trên thế giới cũng có kinh doanh tranh chép chứ không riêng ở VN.

Hàng trăm cửa hàng kinh doanh tranh chép mọc lên như nấm liệu có ảnh hưởng tiêu cực đến thị hiếu thẩm mỹ xã hội và các đơn vị nghệ thuật đích thực, họa sĩ Trần Thị Thu Hà, chủ phòng tranh Tự Do (quận 1, TPHCM), bày tỏ: “Theo tôi dòng tranh nghệ thuật và dòng tranh thị trường, tranh trang trí là hai mặt của bức tranh xã hội và không quá ảnh hưởng đến nhau. Tranh thị trường (tranh chép) chủ yếu phục vụ nhu cầu trang trí. Ngoài những người trong nghề, không phải ai cũng có đủ khả năng nhận thức về mỹ thuật, thế nên, người chơi tranh nghệ thuật thật sự sẽ không bao giờ chọn tranh thị trường và ngược lại, người chọn tranh thị trường không đủ hiểu và yêu nghệ thuật đích thực”.

Cùng vấn đề này, họa sĩ Uyên Huy, Chủ tịch Hội Mỹ thuật TPHCM, nhìn nhận: “Thực tế ở nhiều nước cũng có kinh doanh tranh chép. Tôi coi đây là hai dòng chảy trong thị trường mỹ thuật, nói tranh thị trường lấn át tranh nghệ thuật là có phần khập khiễng, không nên so sánh như thế. Vấn đề là nhận thức về mỹ thuật, nghệ thuật. Trước đây, Hội Mỹ thuật TPHCM từng xây dựng đề án đưa mỹ thuật vào giảng dạy ở bậc tiểu học, tuy nhiên, vì nhiều lý do khác nhau, đề án này đã gác lại”.

Gần đây trên thị trường tranh chép Việt Nam còn xuất hiện một dạng tranh sử dụng “công nghệ” mới của Trung Quốc là in tranh bằng máy trên gỗ ép hoặc photo bản mẫu lên vải bố, tạo ra hàng loạt sản phẩm gần như bản mẫu. “Công nghệ” này cho ra đời những tác phẩm tranh chép với giá rẻ như bèo, khoảng 100.000 - 300.000 đồng/bức, cỡ nào cũng có…

Minh An

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Phim

Chung sức xây dựng điện ảnh Việt

Trước nhu cầu của thị trường, các khóa học ngắn hạn về điện ảnh ngày càng nở rộ. Hình thức này dù đối diện không ít khó khăn nhưng đang góp phần tạo nên hiệu quả tích cực với điện ảnh Việt. 

Âm nhạc

Mang tiếng hát đến bệnh viện dã chiến

Team tình nguyện viên nghệ sĩ Nhà văn hóa Thanh niên TPHCM vừa tổ chức một đêm diễn 60 phút không ánh sáng rực rỡ, không âm thanh hoành tráng, không áo quần lộng lẫy… với khán giả là hàng trăm nhân viên y tế và hơn 10.000 bệnh nhân mắc Covid-19. 

Mỹ thuật

Triển lãm Art Moments Jakarta trở lại

Sau 1 năm bị hoãn do dịch Covid-19, triển lãm nghệ thuật độc đáo Art Moments Jakarta đã mở cửa trở lại ở Indonesia, để đưa du khách và các nhà sưu tập “du hành xuyên thời gian”.

Sân khấu

Nhà hát truyền hình: Giải pháp đồng hành sân khấu

Cục Nghệ thuật biểu diễn (NTBD), Bộ VH-TT-DL cho biết, đã lựa chọn nhiều tác phẩm nghệ thuật sân khấu chất lượng để ghi hình và phát sóng trên Đài Truyền hình Việt Nam (VTV), Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV) cùng một số đài địa phương. Đây được cho là giải pháp đồng hành với sân khấu trong thời điểm hiện tại.

Sách và cuộc sống

Độc đáo artbook của Trần Tuyết Hàn

Cuốn artbook Hành trình Đông A (NXB Kim Đồng) của Trần Tuyết Hàn (25 tuổi) mới ra mắt không lâu, nhưng nhanh chóng trở thành cuốn sách được bạn đọc yêu mến.

Sáng tác

Cho mùa xanh hy vọng

Giữa đám đàn ông con trai đen nhẻm cục mịch, Phương nổi lên như một hoàng tử với dáng dong dỏng và nước da trắng. Cùng mọi người phơi nắng trên công trường bụi đỏ khi cao điểm, Ngân mang cơm, bao bọc kín mít cũng bị ám nắng đen nhẻm, thì Phương chỉ đỏ au một, hai ngày rồi trắng như cũ. Mấy anh công nhân đùa: “Trắng như thằng Phương mới thấy bẩn cần tắm, tụi anh đen vầy dơ chẳng ai hay, tắm phí nước”.