Tàn tật vì pháo
Nhìn khuôn mặt cháy đen của con trai, anh Trần Văn Tấn (tỉnh Đồng Nai) day dứt nhớ lại tai nạn xảy ra 2 tuần trước. Hôm ấy, anh Tấn đang ở nhà thì cậu con trai 13 tuổi hớt hải chạy về với khuôn mặt bỏng rộp. Anh vội vàng rửa vết thương cho con bằng nước lạnh rồi thuê xe đưa con lên bệnh viện ở TPHCM cấp cứu.
“Con tôi và mấy người bạn góp tiền lên mạng mua đồ về làm pháo. Trong lúc chế pháo thì lửa phụt mạnh vào mặt gây thương tích. Trước đó, tôi thấy con thập thò nên đã nghi ngờ, gặng hỏi mà không được. Ai ngờ!”, anh tự trách.
Tại Bệnh viện Nhi đồng 2 TPHCM, con trai anh được chẩn đoán bỏng độ 2 và 3 vùng mặt, theo dõi hoại tử da. Vết bỏng khiến em bị co rút da, phải chăm sóc vật lý trị liệu, thời gian tới có thể phải phẫu thuật cắt lọc, giải quyết di chứng. Do vết thương chiếm trọn vùng mặt, tâm lý của bệnh nhi sẽ ảnh hưởng nặng nề. Vì vậy, các chuyên gia tâm lý có mặt hỗ trợ trong suốt quá trình điều trị.
Cùng thời gian trên, Bệnh viện Đa khoa Khánh Hòa tiếp nhận em D.A.T. (15 tuổi) cấp cứu với bàn tay trái dập nát phức tạp. Trước đó, T. tự tìm hiểu và thử nghiệm chế tạo pháo tại nhà. Sau tiếng nổ rất lớn, gia đình phát hiện em bị thương nặng. Theo BS-CKI Phạm Đình Thành, Phó Giám đốc Trung tâm Chấn thương Chỉnh hình - Bỏng, khi tiếp nhận bệnh nhân T., ê-kíp lập tức tiến hành mổ khẩn, cắt lọc tổn thương, kết hợp xương và tạo hình mỏm cụt cho bệnh nhân. Vì vết thương quá phức tạp, ê-kíp không thể giữ lại bàn tay cho T. mà chỉ nỗ lực bảo tồn tối đa chức năng. Di chứng và tàn tật sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng lao động, sinh hoạt của thiếu niên 15 tuổi này.
Cùng giáo dục trẻ
Trên mạng hiện có rất nhiều video hướng dẫn cách chế tạo pháo nổ, thuốc flash, pháo bi..., kích thích bản tính tò mò của thanh thiếu niên. Các video giới thiệu cụ thể về thành phần hóa chất, tỷ lệ phối trộn, nơi mua nguyên liệu, thậm chí cả quá trình thực hiện và kết quả.
Theo BS Ngô Hồng Phúc, Trưởng khoa Bỏng - Chỉnh trực, Bệnh viện Nhi đồng 2 TPHCM, tai nạn pháo nổ là nỗi đau nhức nhối của xã hội. Vì sức ép rất lớn từ vụ nổ, nạn nhân bị dập nát bàn tay, mù mắt, tổn thương nội sọ, đa chấn thương, nhiều trường hợp tử vong. Dù hậu quả thương tâm, nhiều học sinh vẫn chủ quan, mạo hiểm chế tạo và tàng trữ pháo nổ. Nhà trường và phụ huynh cần phối hợp giáo dục và nâng cao nhận thức cho học sinh, giám sát việc sử dụng mạng internet, các khoản chi tiêu và mua sắm trực tuyến của trẻ.
Thực tế cũng ghi nhận trường hợp học sinh chế tạo pháo rồi bán cho bạn bè. Theo luật sư Trần Minh Hùng, Đoàn Luật sư TPHCM, hành vi tự chế pháo nổ để sử dụng và bán cho người khác bị pháp luật nghiêm cấm, xâm phạm đến trật tự, an toàn xã hội. Tùy thuộc vào tính chất và mức độ vi phạm, hành vi này có thể bị xử phạt vi phạm hành chính, xử phạt bổ sung hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự. Phụ huynh có thể bị liên đới trách nhiệm nếu biết rõ việc con chế tạo hoặc mua bán pháo nổ nhưng vẫn giúp sức, tiếp tay, che giấu hoặc tạo điều kiện.
Trong trường hợp này, phụ huynh có thể bị xử lý hành chính hoặc hình sự với tư cách là đồng phạm, được quy định tại Điều 17 Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi, bổ sung 2025. Nếu học sinh chưa đủ 18 tuổi gây thiệt hại về người hoặc tài sản do hành vi chế tạo, sử dụng pháo nổ trái phép, thì cha mẹ hoặc người giám hộ phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại theo quy định tại Điều 586 Bộ luật Dân sự 2015.
“Việc bồi thường này phát sinh từ trách nhiệm quản lý, giáo dục con chưa thành niên, không phụ thuộc vào việc phụ huynh có lỗi cố ý hay không”, luật sư Trần Minh Hùng nói.
Liên tiếp những ngày qua, công an các địa phương phát hiện và bắt giữ nhiều đối tượng vận chuyển, buôn bán pháo nổ với số lượng lớn. Tại Đồng Nai, cơ quan công an tạm giữ Nguyễn Văn Hênh (22 tuổi) điều tra hành vi buôn bán pháo nổ và tàng trữ 65kg pháo. Tại Tây Ninh, 2 đối tượng Dương Văn Trắng (34 tuổi) và Nguyễn Trường Vũ (35 tuổi) bị bắt quả tang đang vận chuyển khoảng 41kg pháo nổ nhập lậu. Công an tỉnh Nghệ An cũng vừa triệt phá một đường dây sản xuất, buôn bán pháo nổ, thu giữ hơn 3 tấn thuốc pháo, pháo thành phẩm và tiền chất, bắt giữ nhiều đối tượng liên quan. Trước đó, tại TP Hà Nội, một thanh niên tử vong và 2 người khác bị thương sau tiếng nổ lớn, hiện trường có nhiều xác pháo.